Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
तामिळनाडू सरकार चेन्नईच्या 20 किमी दक्षिणेकडील गोड्या पाण्यातील आणि खारट पाणथळ जमिनीचे संरक्षण करण्यासाठी एक उच्च-स्तरीय पूल बांधण्याची योजना आखत आहे. चेन्नईच्या शेवटच्या नैसर्गिक पाणथळ प्रदेशांपैकी एक म्हणून पल्लिकरणाई मार्शलँड जलीय बफर म्हणून स्थित आहे.
ओक्कियम मडावू आणि कोवलम खाडीतून बंगालच्या उपसागरात 250 चौ.कि.मी. रामसर साइट पल्लिकरणाई मार्शलँड 115 पक्ष्यांच्या प्रजाती, रसेलचे वाइपर आणि चकचकीत आयबिस यासह विविध प्रजातींचे समर्थन करते.

Notes:
भारताच्या माजी विश्व बुद्धिबळ चॅम्पियन विश्वनाथन आनंदने 30 जून 2024 रोजी स्पेनच्या लिओन येथे झालेल्या अंतिम फेरीत स्पेनच्या जैमे सँटोस लतासा याचा 3-1 असा पराभव करून 10व्यांदा लिओन मास्टर्स बुद्धिबळ स्पर्धा जिंकली.
पाच वेळा विश्वविजेता असलेल्या आनंदने यापूर्वी 1996, 1999, 2000, 2001, 2005, 2006, 2007, 2011 आणि 2016 मध्ये ही स्पर्धा जिंकली आहे. लिओन मास्टर्समध्ये अर्जुन एरिगाइसी आणि वेसेल तोयपासीसह चार खेळाडू आहेत.

Notes:
सांस्कृतिक आणि पर्यटन मंत्री गजेंद्र सिंह शेखावत यांनी नवी दिल्ली येथे ‘आगामी युग युगीन भारत संग्रहालयाविषयी राज्य संग्रहालय कॉन्क्लेव्ह’ चे उद्घाटन केले.
जागतिक दर्जाचे संग्रहालय विकसित करण्यासाठी भागधारकांकडून अंतर्दृष्टी गोळा करणे हा कार्यक्रमाचा उद्देश आहे.
मंत्र्यांनी भारताची वाढती जागतिक स्वारस्य आणि त्याचा वारसा प्रदर्शित करण्याची गरज अधोरेखित केली.
सेंट्रल व्हिस्टा पुनर्विकास प्रकल्पाचा भाग असलेले युग युगीन भारत संग्रहालय हे जगातील सर्वात मोठे संग्रहालय असेल.

Notes:
SJVN लिमिटेड (ऊर्जा मंत्रालयाच्या अंतर्गत मिनी रत्न शेड्यूल ‘A’ CPSU) ने मध्य प्रदेशातील खंडवा येथे 90 मेगावॅटचा ओंकारेश्वर फ्लोटिंग सोलर प्रकल्प यशस्वीरित्या कार्यान्वित केला आहे.
या प्रकल्पामध्ये तलाव आणि जलाशय यांसारख्या जलस्रोतांमध्ये तरंगणाऱ्या संरचनेवर सौर पॅनेल बसवणे समाविष्ट आहे.
जागतिक बँकेच्या मते तरंगत्या सौरऊर्जेसाठी भारताची क्षमता 280-300 GW इतकी आहे.

Notes:
केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी नवी दिल्ली येथे राष्ट्रीय सुरक्षा धोरण परिषद 2024 चे अध्यक्ष केले.
आंतरराष्ट्रीय एजन्सींचे सहकार्य आणि दहशतवादी वित्तपुरवठा रोखण्यासह दहशतवादविरोधी प्रयत्नांना बळकटी देण्यासाठी विस्तृत धोरण प्रस्तावित करण्यात आले.
दहशतवादविरोधी उपाययोजना वाढवण्यासाठी NIA आणि राज्य ATS यांच्यात समन्वय वाढवण्यावर भर देण्यात आला.
राज्याच्या डीजीपींना 2047 पर्यंत समृद्ध आणि विकसित भारताच्या दृष्टीच्या दिशेने काम करण्यासाठी प्रोत्साहित करण्यात आले.
सुरक्षेच्या समस्यांचे निराकरण करण्यात प्रगतीची नोंद करण्यात आली, तर अंमली पदार्थ, रॉग ड्रोन आणि ऑनलाइन फसवणूक यासारख्या उदयोन्मुख धोक्यांवर प्रकाश टाकण्यात आला.

Notes:
पर्वतांच्या जीवनातील महत्त्वाबद्दल जागरूकता वाढवण्यासाठी 11 डिसेंबर रोजी दरवर्षी आंतरराष्ट्रीय पर्वत दिवस साजरा केला जातो. पर्वत विकासातील संधी आणि आव्हाने अधोरेखित केली जातात आणि पर्वत समुदाय आणि पर्यावरणासाठी सकारात्मक बदलांसाठी सहकार्यास प्रोत्साहन दिले जाते. पर्वतांमध्ये जागतिक लोकसंख्येच्या 15% लोक राहतात आणि जगातील जवळपास अर्धे जैवविविधता हॉटस्पॉट्स आहेत. संयुक्त राष्ट्र महासभेने 2002 मध्ये 11 डिसेंबर हा आंतरराष्ट्रीय पर्वत दिन म्हणून घोषित केला. संयुक्त राष्ट्रांच्या अन्न आणि कृषी संघटनेद्वारे (FAO) पर्वत संबंधित मुद्द्यांच्या अधिक चांगल्या समजासाठी वार्षिक उत्सवाचे आयोजन केले जाते.

Notes:
संरक्षण मंत्रालयाने ‘राष्ट्रपर्व’ वेबसाइट आणि मोबाइल अ‍ॅप सुरू केले आहे. हे नागरिकांना मंत्रालयाने आयोजित केलेल्या राष्ट्रीय सणांची माहिती सहज मिळवण्यासाठी मदत करते. संरक्षण सचिव राजेश कुमार सिंह यांनी कार्यक्रमांबद्दल माहिती ठेवण्यासाठी याचे उपयुक्तता अधोरेखित केली. या प्लॅटफॉर्मचे उद्दिष्ट सहभागी होण्यासाठी माहिती आणि राष्ट्रीय सणांबद्दल शिकण्यासाठी तपशील देणे आहे. हे प्रवेशयोग्यता, रिअल-टाइम अद्यतने आणि वापरकर्ता-अनुकूल अनुभव सुनिश्चित करते. नागरिकांना या उपक्रमाद्वारे त्यांच्या बोटांच्या टोकांवर सर्वसमावेशक कार्यक्रमाची माहिती मिळू शकते.

Notes:
कानवार लेक (कबरताल) हे बिहारमधील आशियातील सर्वात मोठे गोड्या पाण्याचे ऑक्सबो तलाव आहे. मार्चच्या सुरुवातीला ते झपाट्याने कोरडे पडत आहे, ज्यामुळे पर्यावरणीय संतुलन धोक्यात येऊ शकते. या तलावाचे महत्त्व असूनही बिहार सरकारने त्याच्या पुनरुज्जीवनासाठी कोणताही ठोस निर्णय घेतलेला नाही, त्यामुळे या महत्त्वाच्या ओलसर भूमीकडे दुर्लक्ष होत आहे. कबरताल झील म्हणूनही ओळखला जाणारा हा तलाव पावसाच्या पाण्यावर अवलंबून आहे. गंडक नदीच्या प्रवाहातील बदलांमुळे हा ऑक्सबो तलाव तयार झाला आहे. हा तलाव उत्तर बिहारमधील इंडो-गंगेटिक मैदानाच्या मोठ्या भागावर पसरलेला असून तो जैवविविधतेच्या दृष्टीने महत्त्वाचा आहे. या ओलसर भूमीचा मध्य आशियाई स्थलांतर मार्गावरील 58 स्थलांतरित पक्ष्यांसाठी महत्त्वाचा थांबा आहे, जिथे ते थांबून विश्रांती घेतात आणि ऊर्जा साठवतात. तसेच येथे 50 हून अधिक माशांच्या प्रजाती आढळतात, त्यामुळे तो जलचरांसाठी महत्त्वाचा अधिवास आहे.

Notes:
भारताने दुबई आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट स्टेडियममध्ये झालेल्या अंतिम सामन्यात न्यूझीलंडचा 4 गडी राखून पराभव करत आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषद (ICC) चॅम्पियन्स ट्रॉफी 2025 जिंकली आणि 12 वर्षांची प्रतीक्षा संपवली. ICC चॅम्पियन्स ट्रॉफी हा एक प्रतिष्ठित एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (ODI) क्रिकेट स्पर्धा आहे, ज्यामध्ये जगातील आठ सर्वोत्तम संघ सहभागी होतात. ही स्पर्धा प्रथम 1998 मध्ये बांगलादेशच्या ढाका येथे ICC नॉकआउट टूर्नामेंट म्हणून आयोजित करण्यात आली होती आणि 2002 मध्ये हिचे नाव बदलून ICC चॅम्पियन्स ट्रॉफी ठेवण्यात आले. आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषद (ICC) ही क्रिकेटसाठीची जागतिक प्रशासकीय संस्था आहे आणि ती 108 सदस्य राष्ट्रांचे प्रतिनिधित्व करते.

Notes:
स्टार्टअप QNu Labs ने जगातील पहिला अनोखा प्लॅटफॉर्म Q-Shield नावाने लाँच केला आहे. Q-Shield क्लाउड, ऑन-प्रिमायसेस आणि हायब्रिड सेटअपमध्ये सहज क्रिप्टोग्राफी व्यवस्थापनाची सुविधा देतो. हे संवेदनशील डेटा सुरक्षित करण्यासाठी संपूर्ण उपाय प्रदान करते, जेव्हा डेटा प्रवासात असतो किंवा साठवला जातो तेव्हा. हे उद्योगांना त्यांच्या महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधांना सुरक्षित करण्यात मदत करते. महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधांमध्ये कम्युनिकेशन्स सेक्टर आणि ऊर्जा क्षेत्र यासारखे प्रमुख क्षेत्र समाविष्ट आहेत, जिथे कोणताही धोका किंवा अडथळा राष्ट्रीय सुरक्षा आणि अर्थव्यवस्थेला हानी पोहोचवू शकतो.