Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]
मराठी चालू घडामोडी 2025-26. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. भारतभर ब्रॉडबँड सेवा वितरीत करण्यासाठी कोणत्या भारतीय कंपनीचा लक्झेंबर्ग-आधारित SES सह संयुक्त उपक्रम आहे?
[A] एअरटेल
[B] जिओ प्लॅटफॉर्म्स
[C] वि
[D] बीएसएनएल
Show Answer
Correct Answer: B [ जिओ प्लॅटफॉर्म्स]
Notes:
डिजिटल सेवा कंपनी Jio Platforms ने संपूर्ण भारतात उपग्रह ब्रॉडबँड सेवा वितरीत करण्यासाठी लक्झेंबर्ग-आधारित SES सह एक संयुक्त उपक्रम तयार केला आहे. SES ही सॅटेलाइट-लिंक्ड कंटेंट कनेक्टिव्हिटी सोल्यूशन्स प्रदाता SES आहे जी संपूर्ण भारतात सॅटेलाइट ब्रॉडबँड सेवा वितरीत करते. संयुक्त उपक्रम भारतामध्ये SES चा उपग्रह डेटा आणि कनेक्टिव्हिटी सेवा प्रदान करेल.
12. पर्यावरण मंत्रालयाच्या “स्वच्छ हवेच्या दिशेने संवाद” सत्राचे आयोजन कोणत्या शहराने केले?
[A] नवी दिल्ली
[B] गुरुग्राम
[C] पुणे
[D] गांधी नगर
Show Answer
Correct Answer: B [ गुरुग्राम]
Notes:
राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्र (NCR) मधील वायु गुणवत्ता व्यवस्थापन आयोग (CAQM) आणि केंद्रीय पर्यावरण मंत्रालयाने गुरुग्राममध्ये “स्वच्छ हवेच्या दिशेने संवाद” या शीर्षकाने दोन दिवसीय संवादात्मक सत्र सुरू केले. तंत्रज्ञानाच्या साहाय्याने आणि भागधारकांचा समावेश करून वायू प्रदूषणाच्या समस्येवर उपाय शोधणे हे त्याचे उद्दिष्ट आहे. या संवादामध्ये नॅशनल मिशन फॉर क्लीन एअर (NMCA) या विषयावर चर्चा करण्यात आली.
13. 2022 पर्यंत, भारतातील सर्वात मोठी कोळसा उत्पादक कंपनी कोणती आहे?
[A] महानदी कोलफिल्ड्स लिमिटेड
[B] ईस्टर्न कोलफिल्ड्स
[C] भारत कोकिंग कोल लिमिटेड
[D] सेंट्रल कोलफिल्ड्स लिमिटेड
Show Answer
Correct Answer: A [ महानदी कोलफिल्ड्स लिमिटेड]
Notes:
महानदी कोलफिल्ड्स लिमिटेड (MCL), कोल इंडियाचे एकक, देशातील सर्वात मोठी कोळसा उत्पादक कंपनी बनली आहे. कंपनीने 2021-22 या आर्थिक वर्षात कोळसा उत्पादनात 157 दशलक्ष टनांचा टप्पा ओलांडल्याची घोषणा केली. कंपनीने दावा केला आहे की तिचे 7.62 लाख टन कोरड्या इंधनाचे उत्पादन चालू आर्थिक वर्षातील एका दिवसातील सर्वाधिक उत्पादन आहे.
14. अलीकडील आकडेवारीनुसार, भारतात डॉक्टर-लोकसंख्येचे प्रमाण किती आहे?
[A] 1: 1023
[B] 1: 834
[C] 1: 750
[D] 1: 444
Show Answer
Correct Answer: B [ 1: 834]
Notes:
अलीकडील अधिकृत आकडेवारीनुसार, देशात डॉक्टर-लोकसंख्येचे प्रमाण 1:834 आहे. नोव्हेंबर 2021 पर्यंत राज्य वैद्यकीय परिषद आणि राष्ट्रीय वैद्यकीय आयोग (NMC) मध्ये 13,01,319 अॅलोपॅथिक डॉक्टर नोंदणीकृत आहेत. तसेच, 2.89 लाख नोंदणीकृत दंतवैद्य, 32.63 लाख नोंदणीकृत नर्सिंग कर्मचारी आणि 13 लाख संबंधित आणि आरोग्यसेवा व्यावसायिक आहेत.
15. ईशान्य भारतातील पहिली वंदे भारत एक्सप्रेस आसाममधून कोणत्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशात जाते?
[A] पश्चिम बंगाल
[B] ओडिशा
[C] अरुणाचल प्रदेश
[D] उत्तराखंड
Show Answer
Correct Answer: A [ पश्चिम बंगाल]
Notes:
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी अलीकडेच ईशान्य भारतातील पहिल्या वंदे भारत एक्सप्रेसचे उद्घाटन केले.
ते आसामच्या गुवाहाटी ते पश्चिम बंगालच्या न्यू जलपाईगुडी असा प्रवास करेल.
वंदे भारत एक्सप्रेस आठवड्यातून सहा दिवस (मंगळवार वगळता) चालेल आणि गुवाहाटी आणि न्यू जलपाईगुडी दरम्यानचा प्रवास वेळ एक तासाने कमी करेल.
16. अलीकडील अहवालानुसार, जागतिक सरासरी तापमान उन्हाळ्यात प्रथमच कोणता उंबरठा ओलांडतो?
[A] 0.5 अंश सेल्सिअस
[B] 1.5 अंश सेल्सिअस
[C] 2.5 अंश सेल्सिअस
[D] 3.5 अंश सेल्सिअस
Show Answer
Correct Answer: B [ 1.5 अंश सेल्सिअस]
Notes:
युरोपियन सेंटर फॉर मीडियम रेंज वेदर फोरकास्ट (ECMWF) ने अलीकडेच जाहीर केले की, जूनच्या सुरुवातीच्या दिवसांत सरासरी जागतिक तापमान 1.5 अंश सेल्सिअसने औद्योगिकपूर्व सरासरीपेक्षा जास्त होते.
उन्हाळ्याच्या हंगामात 1.5 अंश सेल्सिअसचा उंबरठा ओलांडण्याची ही घटना प्रथमच आहे.
17. ‘द किस’ पेंटिंगसाठी प्रसिद्ध असलेले गुस्ताव क्लिम्ट हे कोणत्या देशाचे आहेत?
[A] ऑस्ट्रिया
[B] फ्रान्स
[C] ग्रीस
[D] रशिया
Show Answer
Correct Answer: A [ ऑस्ट्रिया]
Notes:
Sotheby’s ने आयोजित केलेल्या लंडन लिलावात, ऑस्ट्रियन कलाकार गुस्ताव क्लिम्टने तयार केलेले अंतिम पोर्ट्रेट USD 108.4 दशलक्ष किंवा 885 कोटींना विकले गेले, ज्यामुळे ते युरोपियन लिलावात विकले गेलेले सर्वात जास्त किमतीचे कलाकृती बनले. 20 व्या शतकातील सर्वात प्रभावशाली सजावटीच्या चित्रकारांपैकी एक म्हणून ओळखले जाणारे, कॅनव्हास पेंटिंगवर गुस्ताव क्लिम्टचे तेल, 1907 आणि 1908 दरम्यान तयार केलेले “द किस”, दोन प्रेमींना मिठीत दाखवते आणि त्याच्या सर्वात प्रतिष्ठित उत्कृष्ट कृतींपैकी एक म्हणून ओळखले जाते.
18. कोणत्या देशाच्या राजाने अलीकडेच आपल्या देशाच्या गुलामगिरीच्या भूमिकेबद्दल माफी मागितली आणि ऐतिहासिक भाषणात क्षमा मागितली?
[A] यूके
[B] नेदरलँड
[C] स्पेन
[D] थायलंड
Show Answer
Correct Answer: B [ नेदरलँड]
Notes:
नेदरलँडचा राजा विलेम-अलेक्झांडरने गुलामगिरीतील आपल्या देशाच्या भूमिकेबद्दल माफी मागितली आणि डच वसाहतींमधील गुलामगिरीचे उच्चाटन झाल्याच्या वर्धापन दिनानिमित्त आयोजित कार्यक्रमात ऐतिहासिक भाषणात क्षमा मागितली.
राजाचे भाषण गेल्या वर्षीच्या अखेरीस डच पंतप्रधान मार्क रुटे यांनी माफी मागितल्यानंतर झाले. नेदरलँड्स आणि त्याच्या पूर्वीच्या वसाहतींमधील गुलामगिरीचा वारसा हाताळणाऱ्या उपक्रमांसाठी सरकार 200-दशलक्ष-युरो निधीची स्थापना करत आहे.
19. ‘जागतिक आदिवासी लोकांचा आंतरराष्ट्रीय दिवस’ कधी साजरा करण्यात आला?
[A] १५ ऑगस्ट
[B] 3 ऑगस्ट
[C] १५ ऑगस्ट
[D] ९ ऑगस्ट
Show Answer
Correct Answer: D [ ९ ऑगस्ट]
Notes:
जानेवारी 2022 मध्ये मंजूर झालेल्या समावेशी संरक्षण उपक्रमाच्या (ICI) सुरुवातीच्या टप्प्याचा तपशील देणारा अलीकडील अहवाल, संवर्धनामध्ये स्थानिक लोक आणि स्थानिक समुदायांच्या भूमिकेचा वाढता पुरावा अधोरेखित करतो.
तथापि, त्यांना हवामान बदल कमी करण्यासाठी आणि अनुकूलनासाठी 1% पेक्षा कमी निधी वाटप करण्यात आला आहे.
9 ऑगस्ट, 2023 रोजी जागतिक आदिवासी लोकांच्या आंतरराष्ट्रीय दिनानिमित्त प्रसिद्ध झालेल्या, अहवालात IPs आणि LC चे अधिकार आणि समस्यांना खऱ्या अर्थाने संबोधित करण्यासाठी लक्षणीय विस्ताराच्या गरजेवर जोर देण्यात आला आहे.
20. नॅशनल ई-विधान अॅप्लिकेशन (NeVA) लागू करणारे भारतातील पहिले राज्य कोणते?
[A] उत्तर प्रदेश
[B] नागालँड
[C] केरळा
[D] छत्तीसगड
Show Answer
Correct Answer: B [ नागालँड]
Notes:
नॅशनल ई-विधान अॅप्लिकेशन (NeVA) ही सर्व भारतीय राज्यांच्या विधानसभा आणि संसदेला एकाच व्यासपीठाद्वारे डिजीटल करण्यासाठी एक प्रणाली आहे. या वर्षी मार्चमध्ये NeVA लागू करणारे नागालँड हे भारतातील पहिले राज्य ठरले. गुजरातमधील आमदारांच्या शिष्टमंडळाने उत्तर प्रदेश विधानसभेला नुकतीच उत्तर प्रदेश विधानसभेने स्वीकारलेल्या पेपरलेस कार्यवाहीसाठी ई-विधान प्रणालीची माहिती घेण्यासाठी भेट दिली. 100 टक्के पेपरलेस होणारे दुबई हे जगातील पहिले सरकार आहे.