Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
चौथी G20 कल्चर वर्किंग ग्रुप (CWG) बैठक 23^rd ते 26^th ऑगस्ट 2023 या कालावधीत वाराणसी येथे झाली.
G20 सदस्य राष्ट्रे, आमंत्रित देश आणि विविध आंतरराष्ट्रीय संस्थांचे प्रतिनिधी कार्यक्रमात सहभागी झाले. यापूर्वीच्या तीन CWG बैठका खजुराहो, भुवनेश्वर आणि हम्पी येथे झाल्या होत्या.
वाराणसीतील चौथ्या CWG बैठकीचे उद्दिष्ट धोरण ठरवण्याच्या केंद्रस्थानी संस्कृतीला स्थान देऊन कृतीयोग्य परिणामांवर पोहोचणे आहे.

Notes:
अन्न नियामक FSSAI ने सांगितले की केंद्रीय सल्लागार समितीने शिफारस केली आहे की फूड बिझनेस ऑपरेटर्स (FBOs) ला परवाने एका वर्षाऐवजी पाच वर्षांपर्यंत जारी केले जाऊ शकतात. FSSAI फूड हँडलर्सना हायजीन प्रोटोकॉलमध्ये प्रशिक्षण देईल जसे की घातक नियंत्रण बिंदूंचे धोक्याचे विश्लेषण (HACCP).

Notes:

• नवीन अभ्यासानुसार, आफ्रिकेतील सुमारे ५६ वारसा स्थळे अत्यंत किनारपट्टीच्या घटना आणि धूप होण्यास असुरक्षित आहेत. या घटकांमुळे त्यांचे नुकसान होण्याचा धोका आहे आणि 2050 पर्यंत उघड झालेल्या स्थळांची संख्या तिपटीने वाढू शकते. यामध्ये अल्जेरियातील टिपासा आणि इजिप्तमधील उत्तर सिनाई पुरातत्व स्थळ क्षेत्राचा समावेश आहे.
• टिपासा, ज्याला कधीकधी मॉरेटेनियामध्ये टिपासा म्हणून ओळखले जाते, ते रोमन प्रांतातील मौरेटानिया सीझॅरेन्सिसमधील एक वसाहती होते, ज्याला आजकाल टिपाजा म्हणतात, आणि 2002 पासून ते किनारपट्टीच्या मध्यभागी स्थित आहे, ते युनेस्कोने जागतिक वारसा स्थळ घोषित केले आहे.
• द उत्तर सिनाई पुरातत्व स्थळ क्षेत्र इजिप्तच्या भूमध्य सागरी किनार्‍यालगत सुएझ कालवा आणि गाझा दरम्यान महत्त्वाच्या प्राचीन स्थळांच्या संग्रहाने बनलेला आहे.
• अबू मेना हे प्राचीन इजिप्तमधील एक शहर, मठ संकुल आणि ख्रिश्चन तीर्थक्षेत्र होते. , न्यू बोर्ग एल अरब शहराजवळ, अलेक्झांड्रियाच्या नैऋत्येस सुमारे 50 किमी. त्याचे अवशेष 1979 मध्ये ख्रिश्चन धर्माच्या सुरुवातीच्या काळातील महत्त्वासाठी जागतिक वारसा स्थळ म्हणून नियुक्त केले गेले. स्थानिक जलसाठ्यात वाढ होण्याच्या धोक्यामुळे 2001 मध्ये अबू मेनाची जागा युनेस्कोच्या जागतिक वारसा यादीत समाविष्ट करण्यात आली.
• लिबियातील लेप्टिस मॅग्ना आणि इतर पाच स्थळे युनेस्कोच्या जागतिक वारसा यादीत समाविष्ट करण्यात आली.

Notes:
जागतिक बँकेनेग्लोबल इकॉनॉमिक प्रॉस्पेक्ट्स अहवालाची नवीनतम आवृत्ती प्रसिद्ध केली. अहवालानुसार, जागतिक बँकेने आपला FY23 सकल देशांतर्गत उत्पादन (जीडीपी) भारताचा वाढीचा अंदाज 8 टक्क्यांवरून 7.5 टक्के केला आहे. रशियाच्या युक्रेनवरील आक्रमणामुळे महागाईचा दबाव, पुरवठा-साखळीचा दबाव आणि भू-राजकीय तणाव ही कारणे नमूद केली आहेत. जागतिक बँकेने 2022 चा जागतिक वाढीचा अंदाज 4.1 टक्क्यांवरून 2.9 टक्क्यांवर आणला.

Notes:
स्टेट बँक ऑफ इंडिया (SBI) चे अध्यक्ष दिनेश खारा यांचा कार्यकाळ ऑगस्ट 2024 पर्यंत वाढवण्यात आला आहे. खारा यांचा सध्याचा कार्यकाळ 7 ऑक्टोबर रोजी संपणार होता. खारा यांची देशातील सर्वात मोठ्या सार्वजनिक क्षेत्रातील कर्जदाराच्या प्रमुखपदी नियुक्ती करण्यात आली होती. 2020 मध्ये तीन वर्षांचा कालावधी. SBI चे अध्यक्ष वयाच्या 63 व्या वर्षापर्यंत त्यांच्या पदावर राहू शकतात असे नियम सांगतात.

Notes:
बेल्ट अँड रोड इनिशिएटिव्ह (BRI) या त्यांच्या स्वाक्षरी केलेल्या परराष्ट्र आणि आर्थिक धोरणाची 10 वर्षे साजरी करण्यासाठी चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी जागतिक शिखर परिषदेचे आयोजन केले होते. बीजिंगमधील जागतिक शिखर परिषदेत रशियाचे नेते व्लादिमीर पुतीन यांचे भव्य स्वागत करण्यात आले, कारण चीन आणि रशियाने त्यांची एकता अधिक वाढवली आहे. पुतिन हे 130 हून अधिक देशांतील नेते आणि अधिकाऱ्यांचे सन्माननीय अतिथी होते.

Notes:
नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी (NIT) मिझोरमला भारत सरकारकडून 5G प्रयोगशाळा मिळाली आहे. NIT मिझोराम येथील या 5G लॅबची प्राथमिक उद्दिष्टे क्षमता विकसित करणे आणि 5G आणि त्यापुढील तंत्रज्ञानाची प्रगती करणे हे असेल. मिझोराम राज्यावर विशेष भर देऊन देशभरातील विद्यार्थी आणि स्टार्टअप समुदायांना फायदा मिळवून देण्यावर लक्ष केंद्रित केले जाईल.

Notes:
स्विस एअर प्युरिफायर कंपनी, IQAir च्या रँकिंगनुसार,
देशाच्या बहुतेक भागांमध्ये दीपावली साजरी झाल्यानंतर एक दिवस, तीन भारतीय महानगरे जगातील सर्वात प्रदूषित शहरांच्या यादीत समाविष्ट आहेत.
IQAir चा AQI 109 देशांमधील डेटा मोजतो.
13 नोव्हेंबर रोजी, 287 च्या हवेच्या गुणवत्ता निर्देशांकासह (AQI) दिल्ली जगातील सर्वात प्रदूषित शहर होते, त्यानंतर सर्वात प्रदूषित शहरे लाहोर, पाकिस्तान, 195. मुंबई, 153. आणि कोलकाता, 166 हे देखील पहिल्या 10 मध्ये होते.

Notes:
अलीकडेच, जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) एक अहवाल प्रसिद्ध केला आहे.
रोड सेफ्टी 2023 वरील ग्लोबल स्टेटस रिपोर्ट, ज्यात जगभरातील रस्त्यावरील वाहतूक मृत्यू आणि सुरक्षितता यासंबंधी गंभीर निष्कर्ष आणि अंतर्दृष्टी प्रकट केली आहे.
2010 आणि 2021 दरम्यान जगभरातील रस्त्यावरील वाहतूक मृत्यूंमध्ये 5% घट झाली आणि एकूण 1.19 दशलक्ष मृत्यू वार्षिक झाले.
108 UN सदस्य राष्ट्रांनी या कालावधीत रस्ते वाहतुकीच्या मृत्यूंमध्ये घट नोंदवली.
भारतामध्ये मृत्यूच्या संख्येत १५% वाढ झाली आहे.
२०१० मध्ये १.३४ लाखांवरून २०२१ मध्ये १.५४ लाखांपर्यंत वाढ झाली आहे.

Notes:
राज्यातील दिव्यांग विद्यासाठी स्वतंत्र दिव्यांग विद्यापीठ स्थापन करण्यासाठी उच्च आणि शिक्षण विभागाने पावले टाकली आहेत. मुरलीधर चांदेकर यांच्या अध्यक्षतेखाली दिव्यांग विद्यापीठ स्थापनेसाठी समिती नियुक्त करण्यात आली असून, एकल स्वरूपातील स्वतंत्र दिव्यांग विद्यापीठाची राज्याला गरज आहे का, याबाबतचा सविस्तर अहवाल सादर करण्यासाठी दोन महिन्यांची मुदत समितीला देण्यात आली आहे.