Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]

Notes:
पंजाब राज्य सरकारने उद्योग आणि इतर आस्थापनांद्वारे भूजल उत्खननाचे मीटर आणि शुल्क आकारण्याचे धोरण अधिसूचित केले. सध्या अस्तित्वात असलेली बोअरवेल किंवा नव्याने खोदकाम करणाऱ्यांना पंजाब वॉटर रेग्युलेशन अँड डेव्हलपमेंट अथॉरिटी (PWRDA) कडून परवानगी घ्यावी लागेल.शेतीसाठी पाणी वापरणारे शेतकरी, प्रार्थनास्थळे, पिण्याचे आणि सरकारच्या घरगुती पाणी पुरवठा योजनेसह इतर सवलती असतील.

Notes:
वाघ, सिंह आणि चित्तासह सात मोठ्या मांजरींचे संरक्षण करण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय बिग कॅट अलायन्स (IBCA) नावाची नवीन जागतिक युती तयार करण्याचा भारताने प्रस्ताव दिला आहे.
या प्राण्यांचे संरक्षण करण्यात स्वारस्य असलेल्या 97 देश आणि संस्थांसाठी IBCA खुले असेल. IBCA ला पाठिंबा देण्यासाठी भारताने 5 वर्षांमध्ये 100 दशलक्ष USD निधी देण्यास वचनबद्ध केले आहे.
आयबीसीए या प्राण्यांच्या संरक्षणाविषयी माहिती शेअर करेल. त्याच्या शासन रचनेत सर्वसाधारण सभा आणि परिषद समाविष्ट आहे.

Notes:
इंटरनॅशनल युनियन ऑफ प्युअर अँड अप्लाइड केमिस्ट्री (IUPAC) हे राष्ट्रीय पालन संस्थांचा समावेश असलेले जागतिक महासंघ आहे.
भाभा अणुसंशोधन केंद्र, मुंबई येथील शास्त्रज्ञ ज्योतिर्मयी मोहंती या IUPAC पुरस्कार प्राप्त करणाऱ्या भारतातील पहिल्या महिला आहेत.
रसायनशास्त्र क्षेत्रातील तिच्या कामाची दखल घेऊन तिला रसायनशास्त्र किंवा केमिकल इंजिनिअरिंगमधील IUPAC 2023 प्रतिष्ठित महिला पुरस्कार मिळाला.

Notes:
हुरुनच्या ग्लोबल युनिकॉर्न इंडेक्स नुसार, जगभरात युनिकॉर्नची सर्वाधिक संख्या असलेला देश म्हणून भारताने तिसरे स्थान कायम ठेवले आहे.
68 नवीन युनिकॉर्नसह, भारत यूएस आणि चीनच्या मागे आहे, ज्यात अनुक्रमे 666 आणि 316 युनिकॉर्न आहेत.
महामारी सुरू झाल्यापासून भारताने 14 नवीन युनिकॉर्न जोडले, परंतु कोणत्याही स्टार्ट-अपने टॉप 10 मध्ये स्थान मिळवले नाही.
अहवालानुसार, BYJU हे भारतातील सर्वोच्च युनिकॉर्न आहे, ज्याचे मूल्य USD 22 अब्ज आहे, त्यानंतर स्विगी आहे आणि Dream11.

Notes:
‘जायंट मेट्रोवेव्ह रेडिओ टेलिस्कोप (GMRT)’ ही तीस पूर्णपणे स्टीअरेबल पॅराबॉलिक रेडिओ दुर्बिणींचा एक अॅरे आहे. हे महाराष्ट्रातील खोडद येथे पुण्याजवळ आहे. पुण्यातील नॅशनल सेंटर ऑफ रेडिओ अॅस्ट्रोफिजिक्स (NCRA-TIFR) आणि कॅलिफोर्निया विद्यापीठ, सांताक्रूझ येथील खगोलशास्त्रज्ञांनी GMRT चा वापर वेगवान रेडिओ बर्स्ट (FRB) च्या होस्ट आकाशगंगेतून अणू हायड्रोजन वायूचे वितरण मॅप करण्यासाठी केला आहे.

Notes:
कॅपिटल एम्प्लॉयर इनिशिएटिव्ह ही दयाल उपाध्याय ग्रामीण कौशल्य योजना (DDU-GKY) अंतर्गत एक योजना आहे. हा ग्रामीण विकास मंत्रालय (MoRD) द्वारे वित्तपुरवठा केलेला देशव्यापी प्लेसमेंट-लिंक्ड कौशल्य प्रशिक्षण कार्यक्रम आहे. ‘कॅप्टिव्ह एम्प्लॉयर’ उपक्रम प्रशिक्षणोत्तर उमेदवारांना किमान सहा महिन्यांसाठी किमान 10,000 रुपयांच्या CTC सह नियुक्तीचे आश्वासन देतो.

Notes:
Nykaa च्या संस्थापक आणि CEO, फाल्गुनी नायर यांना EY एंटरप्रेन्योर ऑफ द इयर 2021 म्हणून निवडण्यात आले आहे. ए.एम. नाईक, ग्रुप चेअरमन, लार्सन आणि टुब्रो, यांना जीवनगौरव पुरस्काराने गौरविण्यात आले. हुरुन ग्लोबल रिच लिस्ट 2022 मध्ये फाल्गुनी नायरला नुकतीच सर्वात श्रीमंत नवीन प्रवेशिका म्हणूनही घोषित करण्यात आले. ती आता EY World Entrepreneur of the Year Award (WEOY) मध्ये भारताचे प्रतिनिधित्व करेल.

Notes:
म्यानमारमध्ये, गंभीरपणे धोक्यात असलेल्या बर्मीज मोर सॉफ्टशेल कासवांनी नुकतेच इंदावगी तलावात यशस्वीपणे उबवणी करून त्यांचा प्रवास सुरू केला आहे.
निल्सोनिया फॉर्मोसा या नावानेही ओळखले जाणारे हे कासवे फक्त म्यानमारमध्ये आढळतात.
ही निल्सोनिया वंशातील पाच प्रजातींपैकी एक आहे.

Notes:
ऑस्ट्रेलिया, युक्रेनमधील सर्वात मोठ्या गैर-नाटो योगदानकर्त्यांपैकी एक, युक्रेनला नवीन USD 74m सहाय्य पॅकेज जाहीर केले.
हा पैसा नवीन लष्करी वाहने आणि तोफखाना दारुगोळा पुरवण्यासाठी जाईल पण मानवतावादी गरजांसाठीही निधी पाठवला जात आहे.
ऑस्ट्रेलिया युक्रेनमधून आयात केलेल्या वस्तूंसाठी शुल्क मुक्त प्रवेश आणखी 12 महिन्यांसाठी वाढवेल.

Notes:
NHPC लिमिटेडने सुबनसिरी लोअर जलविद्युत प्रकल्पासाठी धरणाचे बांधकाम यशस्वीरित्या पूर्ण केले आहे. सुबनसिरी लोअर हायड्रोइलेक्ट्रिक प्रकल्प, 2,000 मेगा वॅट्स क्षमतेचा, अरुणाचल प्रदेश आणि आसाम या दोन्ही ठिकाणी स्थित आहे.