Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. भारत सरकारने कोणत्या विभागातील कंपन्यांना त्यांच्या प्लॅटफॉर्मवर “डार्क पॅटर्न” वापरू नयेत असा इशारा दिला आहे?
[A] ई कॉमर्स
[B] विमा
[C] बँकिंग
[D] आरोग्य सेवा
Show Answer
Correct Answer: A [ ई कॉमर्स]
Notes:
भारत सरकारने अलीकडेच ई-कॉमर्स कंपन्यांना त्यांच्या प्लॅटफॉर्मवर “डार्क पॅटर्न” वापरण्यापासून दूर राहण्याचे आवाहन केले आहे, ज्यात ग्राहकांना फसवण्याची किंवा त्यांच्या निर्णय प्रक्रियेत फेरफार करण्याची क्षमता आहे. गडद नमुने, पर्यायाने भ्रामक नमुने म्हणून ओळखल्या जाणार्या पद्धती म्हणजे वेबसाइट्स किंवा ऍप्लिकेशन्सद्वारे वापरकर्त्यांना ते करू इच्छित नसलेल्या कृती करण्यासाठी हाताळण्यासाठी वापरलेल्या पद्धती.
12. जगातील सर्वात जुनी लाकडी रचना कोणत्या देशात सापडली आहे?
[A] झांबिया
[B] इजिप्त
[C] ग्रीस
[D] तुर्की
Show Answer
Correct Answer: A [ झांबिया]
Notes:
पुरातत्वशास्त्रज्ञांनी झांबिया आणि टांझानियाच्या सीमेजवळ सापडलेले सर्वात प्राचीन लाकडी बांधकाम असल्याचा दावा केला आहे. झांबियातील एका नदीच्या काठावर स्थित, या मूलभूत संरचनेत मोठ्या आकाराच्या विलोच्या झाडापासून दोन जोडलेल्या लॉगचा समावेश आहे.
13. गरबा हा कोणत्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशाचा पारंपारिक नृत्य प्रकार आहे?
[A] गुजरात
[B] आंध्र प्रदेश
[C] कर्नाटक
[D] आसाम
Show Answer
Correct Answer: A [ गुजरात]
Notes:
नवरात्रीच्या दुसऱ्या दिवशी, गुजरात राज्यभरातील लोकांनी गरबा, गुजरातचा पारंपारिक नृत्य प्रकार नृत्य केला. हे एक सामुदायिक मंडळ नृत्य आहे. नवरात्रीच्या दरम्यान, मध्यवर्ती दिव्याभोवती किंवा देवीच्या चित्र किंवा मूर्तीभोवती अनेक पारंपारिक गरबा केले जातात.
14. ‘ AstroSat’ ही अवकाश दुर्बीण कोणत्या देशाने प्रक्षेपित केली आहे?
[A] संयुक्त राज्य
[B] रशिया
[C] भारत
[D] चीन
Show Answer
Correct Answer: C [भारत]
Notes:
भारताच्या AstroSat अंतराळ दुर्बिणीने 600 व्या गामा-रे बर्स्ट (GRB) शोधून एक मोठा टप्पा पार केला आहे. गॅमा रे फट हे न्यूट्रॉन तार्यांच्या एका मोठ्या मृत्यूचे किंवा विलीनीकरणाचे प्रतिनिधित्व करतात.
भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) ने 2015 मध्ये AstroSat लाँच केले होते. ते पाच वर्षे टिकेल अशी रचना करण्यात आली होती. तथापि, त्याने त्याचे आयुर्मान ओलांडले आहे आणि महत्त्वपूर्ण निरीक्षणे करून ते अद्याप चांगले कार्य करत आहे.
15. अलीकडेच बेरोजगार पदवीधर आणि पदविकाधारकांना आर्थिक मदत देण्यासाठी कर्नाटक सरकारने कोणती योजना सुरू केली?
[A] युवा निधी योजना
[B] युवा विकासासाठी राज्य कार्यक्रम
[C] कौशल विकास योजना
[D] युवा शक्ती योजना
Show Answer
Correct Answer: A [युवा निधी योजना]
Notes:
बेरोजगार पदवीधर आणि पदविकाधारकांना दोन वर्षांसाठी आर्थिक मदत देणार्या युवा निधी या योजनेचे मुख्यमंत्री सिद्धरामय्या यांनी उद्घाटन केले.
स्वामी विवेकानंद यांच्या जयंतीनिमित्त शिवमोगा येथे आयोजित कार्यक्रमात मुख्यमंत्री आणि इतर मंत्र्यांनी विविध जिल्ह्यांतील लाभार्थ्यांना प्रतिकात्मक धनादेशाचे वाटप केले.
कौशल्य विकास विभागाद्वारे प्रशासित या योजनेची नोंदणी 26 डिसेंबरपासून सुरू झाली.
जवळपास 70,000 सहभागींना आकर्षित केले.
पदवीधारकांना मासिक ₹3,000 मिळतात तर डिप्लोमाधारकांना ₹1,500 मिळतात.
16. कोणत्या राज्य सरकारने अलीकडेच स्तनाच्या कर्करोगाच्या उपचारासाठी Pertuzumab- Trastuzumab संयोजन औषध मोफत प्रवेश जाहीर केला आहे?
[A] उत्तर प्रदेश
[B] महाराष्ट्र
[C] कर्नाटक
[D] गोवा
Show Answer
Correct Answer: D [गोवा]
Notes:
गोवा मेडिकल कॉलेज बांबोलिमने 4.2 लाख रुपये खर्चाच्या स्तनाच्या कर्करोगाच्या उपचारांसाठी Pertuzumab-Trastuzumab औषध मोफत प्रवेशाची घोषणा केली.
गोवा हे भारतातील पहिले राज्य आहे ज्याने हे औषध त्याच्या उपचार प्रोटोकॉलमध्ये समाकलित केले आहे आणि ते विनामूल्य देऊ केले आहे.
आरोग्य मंत्री विश्वजित राणे यांनी सांगितले की या उपक्रमाचे उद्दिष्ट स्तनाचा कर्करोग लवकरात लवकर बरा करणे हा आहे.
ज्याचा दरवर्षी सुमारे 12 रुग्णांना फायदा होतो.
राज्याने स्तनाच्या कर्करोगासाठी नॉन-इनवेसिव्ह स्क्रीनिंग देखील केले आहे.
52 प्रकरणे शोधून काढली आहेत आणि आणखी 1.5 लाख स्क्रीनिंगचे लक्ष्य ठेवले आहे.
17. जागतिक वन्यजीव दिन म्हणून कोणता दिवस साजरा केला जातो?
[A] 2 मार्च
[B] 3 मार्च
[C] 4 मार्च
[D] 5 मार्च
Show Answer
Correct Answer: B [3 मार्च]
Notes:
3 मार्च रोजी साजरा केला जाणारा जागतिक वन्यजीव दिन हा जागतिक जैवविविधतेचे रक्षण करण्याच्या महत्त्वपूर्ण महत्त्वावर भर देतो. 2024 ची थीम “कनेक्टिंग पीपल अँड प्लॅनेट: एक्सप्लोरिंग डिजीटल इनोव्हेशन इन वाइल्डलाइफ कॉन्झर्वेशन” जी की संवर्धनाच्या प्रयत्नांमध्ये तंत्रज्ञानाच्या भूमिकेवर लक्ष्य वेधते.
2013 मध्ये थायलंडच्या संयुक्त राष्ट्रांच्या आमसभेला मांडलेल्या प्रस्तावावरून हा जागतिक वन्यजीव दिन कार्यक्रम वन्यजीव संरक्षणासाठी नाविन्यपूर्ण डिजिटल उपायांकडे लक्ष वेधून, जगभरातील वनस्पती आणि जीवजंतूंचे संरक्षण करण्याची निकड अधोरेखित करतो.
18. कोणत्या IIT ने अलीकडेच कॅनडा स्थित बायोटेक्नॉलॉजी कंपनी (Conlis Global) सोबत बोन ग्राफ्टिंग तंत्रज्ञानासाठी सामंजस्य करार केला?
[A] आयआयटी रुरकी
[B] आयआयटी मद्रास
[C] आयआयटी कानपूर
[D] आयआयटी हैदराबाद
Show Answer
Correct Answer: C [आयआयटी कानपूर]
Notes:
IIT कानपूरने अलीकडेच हाडांच्या उपचार आणि पुनरुत्पादनाला चालना देणाऱ्या ग्राउंडब्रेकिंग तंत्रज्ञानाचा परवाना देण्यासाठी Conlis Global या कॅनेडियन बायोटेक कंपनीसोबत सामंजस्य करार केला.
नॅनो हायड्रॉक्सीपाटाइट-आधारित सच्छिद्र संमिश्र स्कॅफोल्ड्स, स्वदेशी विकसित, हाडांच्या पुनरुत्पादनासाठी महत्त्वपूर्ण बायोडिग्रेडेबल, ऑस्टिओइंडक्टिव्ह आणि ऑस्टियोप्रोमोटिव्ह गुणधर्म आहेत.
19. कोणत्या संशोधन संस्थेने प्रयोगशाळेत गैर-संसर्गजन्य निपाह विषाणूसारखे कण (VLPs) निर्माण करण्याचा मार्ग विकसित केला आहे?
[A] केंद्रीय औषध संशोधन संस्था
[B] जीनोमिक्स आणि एकात्मिक जीवशास्त्र संस्था
[C] प्रगत विषाणूशास्त्र संस्था (Institute of Advanced Virology)
[D] रमण संशोधन संस्था
Show Answer
Correct Answer: C [प्रगत विषाणूशास्त्र संस्था (Institute of Advanced Virology)]
Notes:
तिरुवनंतपुरम येथील (Institute of Advanced Virology) प्रगत विषाणू विज्ञान संस्थेतील शास्त्रज्ञांनी गैर-संसर्गजन्य निपाह विषाणूसारखे कण (VLPs) विकसित केले आहेत.
व्हीएलपी विषाणूंसारखे दिसतात परंतु अनुवांशिक सामग्री नसल्यामुळे ते गैर-संसर्गजन्य बनतात.
गैर-संसर्गजन्य निपाह विषाणूसारखे कण (VLPs) HPV, हिपॅटायटीस बी आणि मलेरिया यांसारख्या रोगांसाठी प्रभावीपणे लस तयार करतात आणि लक्षणे न दाखवता रोगप्रतिकारक प्रतिसाद देतात.
गैर-संसर्गजन्य निपाह विषाणूसारखे कण (VLPs) 20-200 nm आकाराचे, प्रतिरक्षा प्रणाली सक्रिय करण्यासाठी लिम्फ नोड्समध्ये प्रवेश करतात, वास्तविक विषाणूविरूद्ध प्रतिकारशक्ती देतात.
20. कोणत्या संस्थेने अन्नामध्ये द्रव नायट्रोजनच्या अनधिकृत वापराबाबत एक सल्ला जारी केला आहे?
[A] FCI
[B] FSSAI
[C] कृषी मंत्रालय (Ministry of Agriculture)
[D] ICAR
Show Answer
Correct Answer: B [FSSAI]
Notes:
भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरण (FSSAI) ने आस्थापनांद्वारे अन्नामध्ये द्रव नायट्रोजनच्या अनधिकृत वापराबाबत एक सल्ला जारी केला आहे.
एक रंगहीन, गंधहीन वायू किंवा द्रव (लिक्विड नायट्रोजन) हा गोठवणे, चालवणे, पॅकेजिंग आणि फोमिंगसाठी वापरले जाते.
2011 च्या फूड सेफ्टी अँड स्टँडर्ड्स रेग्युलेशननुसार हे नियमांनुसार गुड मॅन्युफॅक्चरिंग प्रॅक्टिस (GMP) ॲडिटीव्ह मानले जाते.
डेअरी-आधारित आइस्क्रीम डेझर्टमध्ये केवळ कॉन्टॅक्ट-फ्रीझिंग आणि कूलिंगसाठी परवानगी आहे.