Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. भारतातील पहिले सामुदायिक रेडिओ स्टेशन (CRS) दूध वाणीचे उद्घाटन कोणत्या राज्यात करण्यात आले आहे?
[A] पंजाब
[B] गुजरात
[C] मध्य प्रदेश
[D] महाराष्ट्र
Show Answer
Correct Answer: B [ गुजरात]
Notes:
पशुसंवर्धनासाठी समर्पित असलेल्या ‘दुध वाणी’ नावाच्या सामुदायिक रेडिओ स्टेशनचे (CRS) पंतप्रधानांनी उद्घाटन केले. बनासकांठा जिल्हा सहकारी दूध उत्पादक संघाने (बनास डेअरी) स्थापन केलेले, रेडिओ केंद्र राज्यातील 1,700 गावांमधील पाच लाख दुग्ध उत्पादक शेतकऱ्यांना जोडेल. हे देशातील पहिले सामुदायिक रेडिओ केंद्र आहे जे पशुपालकांना समर्पित आहे.
12. ‘नॅन्सी ग्रेस रोमन स्पेस टेलिस्कोप’ कोणत्या अंतराळ संस्थेशी संबंधित आहे?
[A] नासा
[B] इस्रो
[C] ESA
[D] JAXA
Show Answer
Correct Answer: A [ नासा]
Notes:
आकाशगंगेच्या मध्यभागी मानवतेचे आतापर्यंतचे सर्वात खोल डोकावून पाहण्यासाठी NASA आपली नॅन्सी ग्रेस रोमन स्पेस टेलिस्कोप लॉन्च करणार आहे. दुर्बीण ‘टेल-टेल फ्लिकर्स’साठी जगाच्या आपल्या समजूत बदलू शकतील अशा रहस्यांसाठी जागेच्या विशाल विस्ताराचे निरीक्षण करेल. आतापर्यंत शोधलेल्या सर्वात दूरच्या एक्सोप्लॅनेटसाठी संभाव्यतः नवीन विक्रम प्रस्थापित करणे अपेक्षित आहे.
13. कोणत्या संस्थेने सायबर गुन्ह्यांचा मुकाबला करण्यासाठी डिजिटल इंडिया ट्रस्ट एजन्सी (DIGITA) एक नवीन साधन म्हणून स्थापन केली?
[A] RBI
[B] सीबीआय
[C] सेबी
[D] नाबार्ड
Show Answer
Correct Answer: A [RBI]
Notes:
रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) सायबर गुन्ह्यांचा सामना करण्यासाठी डिजिटल इंडिया ट्रस्ट एजन्सी (DIGITA) स्थापन करण्याची योजना आखत आहे.
RBI नियमांचे पालन सुनिश्चित करून डिजिटल कर्ज देणाऱ्या ॲप्सचे सत्यापन केंद्रीकृत करणे आणि कायदेशीर ॲप मंजूरीवर आणि बेकायदेशीर कर्ज ॲप्सवर अंकुश ठेवणे हे DIGITA चे उद्दिष्ट आहे.
असत्यापित ॲप्सना दंड आणि कायद्याची अंमलबजावणी कारवाईला सामोरे जावे लागू शकते.
14. RBI च्या मते, आर्थिक वर्ष 2024-25 (FY25) साठी अंदाजित ग्राहक किंमत निर्देशांक (CPI) महागाई किती आहे?
[A] 3.2%
[B] 4.5%
[C] 5.1%
[D] 5.6%
Show Answer
Correct Answer: B [4.5%]
Notes:
RBI गव्हर्नर शक्तीकांत दास यांनी चलनविषयक धोरण समितीचे नेतृत्व करत 5 एप्रिल 2024 रोजी जाहीर केल्यानुसार सलग 7 व्यांदा रेपो दर 6.5% वर कायम ठेवला आहे.
आर्थिक वर्ष 25 मध्ये भारताच्या अर्थव्यवस्थेसाठी 7% वाढीचा अंदाज वर्तवला आहे.
4.5% अपेक्षित ग्राहक किंमत निर्देशांक महागाई, दास यांनी महागाई नियंत्रणावर भर दिला आणि वाढीसाठी अनुकूल धोरणाचे वचन दिले.
आर्थिक वर्ष 2024-25 साठी पहिली MPC बैठक 3-5 एप्रिल दरम्यान बोलावली होती.
पुढील 5-7 जून 2024 रोजी नियोजित आहे.
15. कुचीपुडी नृत्य हा कोणत्या राज्यातील शास्त्रीय नृत्य प्रकार आहे?
[A] तामिळनाडू
[B] आंध्र प्रदेश
[C] महाराष्ट्र
[D] उत्तर प्रदेश
Show Answer
Correct Answer: B [आंध्र प्रदेश]
Notes:
आंध्र प्रदेशातून उद्भवणारे भारतीय शास्त्रीय नृत्य कुचीपुडी,कमी होत असलेल्या संरक्षणामुळे जगण्याच्या संकटाचा सामना करत आहे.
ऐतिहासिकदृष्ट्या 15 व्या शतकात सिद्धेंद्र योगींच्या नेतृत्वाखाली कुचीपुडी प्रवासी कलाकारांपासून परिष्कृत स्वरूपात विकसित झाले.
हे कुचीपुडी,क्लिष्ट फूटवर्क, सुंदर हालचाली आणि कथा सांगण्यासाठी ओळखले जाते.
16. लाल पांडा ही लुप्तप्राय प्रजाती अरुणाचल प्रदेशातील कोणत्या वन्यजीव अभयारण्यात दिसली?
[A] टाले व्हॅली वन्यजीव अभयारण्य
[B] कमलांग वन्यजीव अभयारण्य
[C] ईगलनेस्ट वन्यजीव अभयारण्य
[D] दिबांग वन्यजीव अभयारण्य
Show Answer
Correct Answer: C [ईगलनेस्ट वन्यजीव अभयारण्य]
Notes:
अरुणाचल प्रदेशातील ईगलनेस्ट वन्यजीव अभयारण्यात अलीकडेच लाल पांडा दिसला.
ही तृणभक्षी प्रजाती समतोल आणि उबदारपणासाठी आपली झुडूप असलेली शेपटी वापरते.
लाल पांडा लाजाळू, आर्बोरियल आणि पर्यावरणीय सूचक आहे.
घरातील मांजरीसारखे दिसणारे लाल पांडा भूतान, चीन, भारत, म्यानमार आणि नेपाळमधील पर्वतीय जंगलांमध्ये वस्ती करते.
पूर्व हिमालयात लाल पांडाचा अर्धा अधिवास आहे.
अधिवास नष्ट होण्याच्या धोक्यात लाल पांडा हे IUCN द्वारे Endangered म्हणून वर्गीकृत केले आहे.
CITES परिशिष्ट I वर सूचीबद्ध आहे.
लाल पांडा भारताच्या वन्यजीव संरक्षण कायदा 1972 अंतर्गत संरक्षित आहे.
17. कोणत्या संस्थेने ‘शेती आणि संबंधित क्षेत्रांतील उत्पादनाच्या मूल्यावरील सांख्यिकीय अहवाल (2011-12 to 2022-23)’ प्रसिद्ध केला.
[A] कृषी आणि ग्रामीण विकासासाठी राष्ट्रीय बँक
[B] राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय
[C] भारतीय अन्न महामंडळ
[D] कृषी मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: B [राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय]
Notes:
NSO ने “शेती आणि संलग्न क्षेत्रांच्या उत्पादन मूल्यावरील सांख्यिकीय अहवाल (2011-12 ते 2022-23)’ जारी केला. 2022-23 मधील GVA मध्ये कृषीचा 18.2% वाटा मुख्य ठळक गोष्टींचा समावेश आहे.
पीक (54.3%), पशुधन (30.9%), वनीकरण (7.9%), आणि मासेमारी (6.9%) हे उप-क्षेत्राचे योगदान आहे. 2011-12 ते 2022-23 पर्यंत पिकाचा वाटा 62.4% वरून 54.3% पर्यंत घसरला. पशुधन, वनीकरण आणि मासेमारी या क्षेत्रातील उत्पादनात लक्षणीय वाढ झाली.
18. अलीकडेच अचानक आलेल्या पुरामुळे बातम्यांमध्ये दिसलेला न्योमा-चुशूल प्रदेश कोणत्या राज्यात/केंद्रशासित प्रदेशात आहे?
[A] आसाम
[B] सिक्कीम
[C] लडाख
[D] उत्तराखंड
Show Answer
Correct Answer: C [लडाख]
Notes:
अलीकडेच, पूर्व लडाखमधील न्योमा-चुशूल प्रदेश जवळ श्योक नदीत अचानक पाण्याची पातळी वाढल्याने त्यांची T-72 टाकी अडकल्याने जेसीओ आणि चार जवानांसह पाच लष्करी जवानांचा मृत्यू झाला. बचावाचे प्रयत्न सुरू असतानाही जोरदार प्रवाहामुळे त्यांचा बचाव होऊ शकला नाही. सुरुवातीला सोव्हिएत युनियनने T-72 Tanks डिझाइन केले होते आणि नंतर त्याचे T-72 Ajeya म्हणून आधुनिकीकरण केले होते. 2020 च्या गलवान संघर्षानंतर लडाखमध्ये तैनात करण्यात आले होते.
19. नुकतेच निधन झालेले अंशुमन गायकवाड कोणत्या खेळाशी संबंधित होते?
[A] क्रिकेट
[B] फुटबॉल
[C] हॉकी
[D] बॉक्सिंग
Show Answer
Correct Answer: A [क्रिकेट]
Notes:
माजी भारतीय क्रिकेटपटू अंशुमन गायकवाड यांचे कर्करोगाशी दीर्घकाळ लढा दिल्यानंतर 71 व्या वर्षी निधन झाले.
त्यांनी भारतासाठी 40 कसोटी आणि 15 एकदिवसीय सामने खेळले आणि 22 वर्षांची प्रथम श्रेणी कारकीर्द होती.
निवृत्तीनंतर त्यांनी भारतीय संघाचे प्रशिक्षक म्हणून काम पाहिले.
20. भारतीय लष्कराने कोणत्या प्रदेशात ‘पर्वत प्रहार’ हा सामरिक लष्करी सराव केला आहे?
[A] चेन्नई
[B] विशाखापट्टणम
[C] लडाख
[D] जैसलमेर
Show Answer
Correct Answer: C [लडाख]
Notes:
भारतीय लष्कराने लडाखमध्ये ‘पर्वत प्रहार’ सराव केला, ज्यात उच्च उंचीवरील युद्धावर लक्ष केंद्रित केले.
पर्वत प्रहार हा सराव भारत-चीन सीमेजवळील खडबडीत प्रदेशातील ऑपरेशन्सवर प्रकाश टाकतो.
या लष्करी सरावात अद्वितीय आव्हानांसाठी सैनिकांना प्रशिक्षित करण्यासाठी वास्तविक-जगातील लढाऊ सिम्युलेशनचा समावेश आहे.
पंधरवडा चालणाऱ्या पर्वत प्रहार या कवायतीमध्ये पायदळ, तोफखाना आणि बख्तरबंद दलांसह लष्कराच्या विविध तुकड्यांचा समावेश आहे आणि रणगाडे, K-9 वज्र तोफखाना आणि UAV सारख्या लष्करी संपत्तीचे प्रदर्शन केले जाते.
माऊंटन स्ट्राइक कॉर्प्सचा समावेश असलेला पर्वत प्रहार हा सराव भारत-चीन दरम्यान सुरू असलेल्या तणावादरम्यान या संवेदनशील प्रदेशात तयारी राखण्यासाठी महत्त्वपूर्ण आहे.