Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]
मराठी चालू घडामोडी 2025-26. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. यूएस सेन्सस ब्युरोनुसार 1 जानेवारी 2022 रोजी जगाची अंदाजे लोकसंख्या किती आहे?
[A] 3.8 अब्ज
[B] 5.8 अब्ज
[C] 7.8 अब्ज
[D] ९.८ अब्ज
Show Answer
Correct Answer: C [ 7.8 अब्ज]
Notes:
यूएस सेन्सस ब्युरोनुसार, 2022 च्या नवीन वर्षाच्या दिवशी जगाची लोकसंख्या 7.8 अब्ज लोक असेल असा अंदाज आहे.
हे 74 दशलक्ष लोकांची वाढ किंवा नवीन वर्ष 2021 पासून 0.9% वाढ दर्शवते. जगभरात दर सेकंदाला 4.3 जन्म आणि दोन मृत्यू अपेक्षित आहेत. 1.4 अब्ज लोकसंख्येसह चीन हा जगातील सर्वाधिक लोकसंख्येचा देश आहे आणि भारत 2025 पर्यंत त्याला मागे टाकेल.
12. नुकतेच बातम्यांमध्ये दिसणारे पुनौरा धाम कोणत्या राज्यात आहे?
[A] बिहार
[B] उत्तर प्रदेश
[C] मध्य प्रदेश
[D] ओडिशा
Show Answer
Correct Answer: A [ बिहार]
Notes:
बिहारमधील पुनौरा धामचा स्वदेश दर्शन योजनेच्या रामायण सर्किटमध्ये समावेश करण्यात आला आहे. नुकताच पर्यटन मंत्रालयाच्या प्रसाद योजनेंतर्गत त्याचा समावेश करण्यात आला आहे. बिहारमध्ये वैशाली- अरराह- मसद- पाटणा- राजगीर- पावपुरी- चंपापुरी, सुलतानगंज येथील अध्यात्मिक सर्किट- धर्मशाळा- देवघर आणि बोधगया येथील बौद्ध सर्किटसह तीर्थंकर सर्किट या योजनेत अनेक पर्यटन स्थळे आहेत.
13. बातम्यांमध्ये पाहिलेले नवेगाव नागझिरा व्याघ्र प्रकल्प कोणत्या राज्यात/केंद्रशासित प्रदेशात आहे?
[A] महाराष्ट्र
[B] गुजरात
[C] बिहार
[D] उत्तराखंड
Show Answer
Correct Answer: A [ महाराष्ट्र]
Notes:
नवेगाव नागझिरा व्याघ्र प्रकल्प हे महाराष्ट्रातील गोंदिया जिल्ह्यात वसलेले आहे.
सध्या वाघांच्या संख्येत थोडीशी वाढ होत आहे. नुकतेच महाराष्ट्रातील चंद्रपूर येथे वनविभागाने पकडलेल्या दोन वाघिणींना वाघ ट्रान्सलोकेशन कार्यक्रमाचा भाग म्हणून नवेगाव नागझिरा व्याघ्र प्रकल्पात (NNTR) सोडण्यात येणार आहे.
14. इंटर-गव्हर्नमेंटल पॅनेल ऑन क्लायमेट चेंज (IPCC) ने आपल्या अलीकडील मूल्यांकन अहवालात शाश्वत वाहतुकीसाठी कोणत्या भारतीय शहराचा उल्लेख केला आहे?
[A] चेन्नई
[B] नवी दिल्ली
[C] कोलकाता
[D] मुंबई
Show Answer
Correct Answer: C [ कोलकाता]
Notes:
इंटर-गव्हर्नमेंटल पॅनेल ऑन क्लायमेट चेंज (IPCC) ने अलीकडेच सहाव्या मूल्यांकन अहवालाचा भाग C प्रसिद्ध केला. ताज्या IPCC अहवालाचा मुख्य निष्कर्ष असा आहे की जगाने जीवाश्म इंधनावरील अवलंबित्व कमी करण्यावर लक्ष केंद्रित केले पाहिजे. या अहवालात कोलकात्याचा उल्लेख खाजगी वरून सार्वजनिक वाहतुकीत स्थलांतरित करण्यासंदर्भात करण्यात आला आहे. हे अधोरेखित करते की कोलकात्यातील शहरी गतिशीलता संक्रमण सामाजिक-तांत्रिक बदलासाठी परस्परसंबंधित धोरण तसेच संस्थात्मक आणि सामाजिक-सांस्कृतिक चालक दर्शविते.
15. WCC च्या जागतिक स्पर्धात्मकता निर्देशांकात भारताचा क्रमांक किती आहे?
[A] 12
[B] 25
[C] 40
[D] 56
Show Answer
Correct Answer: C [40]
Notes:
2023 च्या जागतिक स्पर्धात्मकता निर्देशांकात डेन्मार्क, आयर्लंड आणि स्वित्झर्लंडला 64 अर्थव्यवस्थांमध्ये शीर्ष तीन स्थान मिळाले आहे.
याच निर्देशांकात भारत 40 व्या स्थानावर आहे.
2023 IMD जागतिक स्पर्धात्मकता क्रमवारी जागतिक स्पर्धात्मकता केंद्राने सलग 35 व्या वर्षी प्रकाशित केली आहे.
16. एरिस नावाचा नुकताच सापडलेला कोरोनाव्हायरस प्रकार, ज्याला EG.5.1 असेही म्हणतात, कोणत्या देशात वेगाने पसरत आहे?
[A] जर्मनी
[B] इटली
[C] संयुक्त राज्य
[D] यूके
Show Answer
Correct Answer: D [ यूके]
Notes:
एरिस नावाचा नुकताच शोधलेला कोरोनाव्हायरस प्रकार, ज्याला EG.5.1 असेही म्हणतात, संपूर्ण युनायटेड किंगडममध्ये वेगाने पसरत आहे, ज्यामुळे आरोग्य अधिकाऱ्यांमध्ये चिंता निर्माण झाली आहे.
हा प्रकार, ज्याची उत्पत्ती अत्यंत प्रसारित करण्यायोग्य ओमिक्रॉन व्हेरियंटपासून झाली आहे, सुरुवातीला गेल्या महिन्यात देशात ओळखली गेली.
17. कोणत्या देशाने बायबॅकनंतर जवळपास USD 9.6 अब्ज सुकुक (a financial certificate that conforms to Muslim strictures on the charging or paying of interest) जारी केले?
[A] सौदी अरेबिया
[B] इस्रायल
[C] इराण
[D] अफगाणिस्तान
Show Answer
Correct Answer: A [ सौदी अरेबिया]
Notes:
सौदी अरेबियाने लवकर विमोचन केल्यानंतर स्थानिक सुकुकमध्ये जवळपास USD 9.6 अब्ज जारी केले. ज्या सुकुकची लवकर पूर्तता झाली ते मूलतः 2024, 2025 आणि 2026 मध्ये परिपक्व होणार होते. बायबॅक नॅशनल डेट मॅनेजमेंट सेंटर (NDMC) द्वारे आयोजित केलेल्या सर्वात मोठ्या लवकर खरेदी व्यवहाराचे प्रतिनिधित्व करते.
सुकुक–
a financial certificate that conforms to Muslim strictures on the charging or paying of interest.
18. नुकतेच निधन झालेले रजत कुमार कार कोणत्या क्षेत्राशी संबंधित होते?
[A] खेळ
[B] साहित्य
[C] ललित कला
[D] व्यवसाय
Show Answer
Correct Answer: B [ साहित्य]
Notes:
प्रख्यात ओडिया लेखक रजत कुमार कार, पद्मश्री पुरस्कारप्राप्त, नुकतेच वयाच्या ८८ व्या वर्षी हृदयाशी संबंधित आजाराने निधन झाले. या ज्येष्ठ लेखकाला 2021 मध्ये साहित्य आणि शिक्षणासाठी पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. सहा दशके वार्षिक रथ जत्रेत भाष्य करण्यासाठी ते प्रसिद्ध होते. ओडिशाच्या पालाच्या मरणासन्न कलेचे पुनरुज्जीवन करण्यातही त्यांनी मोठी भूमिका बजावली.
19. ब्राह्मो समाजाची सुधारणावादी चळवळ कोणी स्थापन केली?
[A] दयानंद सरस्वती
[B] राजाराम मोहन रॉय
[C] रवींद्रनाथ टागोर
[D] अॅनी बेझंट
Show Answer
Correct Answer: B [ राजाराम मोहन रॉय]
Notes:
19 व्या शतकातील सामाजिक आणि धार्मिक सुधारक राजा राम मोहन रॉय यांनी ब्राह्मो समाजाची स्थापना हिंदू धर्माची सुधारणावादी चळवळ केली. समाजात प्रचलित असलेल्या अंधश्रद्धा प्रथा, सती प्रथा, बालविवाह, जातीय विषमता यांसारख्या सामाजिक दुष्प्रवृत्तींविरुद्ध लढा देण्याचा उद्देश होता. त्यांचा जन्म 22 मे 1772 रोजी तत्कालीन बंगाल प्रेसिडेन्सीमध्ये झाला होता. कोलकाता येथे राजा राम मोहन रॉय यांच्या 250 व्या जयंतीनिमित्त वर्षभर चालणाऱ्या उत्सवाच्या स्मरणार्थ सांस्कृतिक मंत्रालयाने उद्घाटन समारंभ आयोजित केला होता.
20. 1 जून 2022 पासून PMJJBY आणि PMSBY चे नवीन वार्षिक प्रीमियम दर अनुक्रमे काय आहेत?
[A] 520 आणि 40 रु
[B] रु. 436 आणि रु. 20
[C] 400 आणि 40 रु
[D] 350 आणि 30 रु
Show Answer
Correct Answer: B [ रु. 436 आणि रु. 20]
Notes:
त्यांना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम बनवण्यासाठी सरकारने प्रधानमंत्री जीवन ज्योती विमा योजना (PMJJBY) आणि प्रधानमंत्री सुरक्षा विमा योजना (PMSBY) साठी प्रीमियम वाढवला आहे. PMJJBY चा प्रीमियम दर 330 रुपयांवरून 436 रुपयांपर्यंत वार्षिक वाढीसह 1.25 रुपये प्रतिदिन केला गेला आहे. PMSBY साठी वार्षिक प्रीमियम 12 वरून 20 रुपये करण्यात आला आहे. नवीन प्रीमियम दर 1 जून 2022 पासून लागू होणार आहेत.