Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. मुलांवर लक्ष केंद्रित करून शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDGs) वर युनिसेफ इंडियासोबत कोणत्या संस्थेने भागीदारी केली?
[A] महिला आणि बाल विकास मंत्रालय
[B] नीती आयोग
[C] स्माईल फाउंडेशन
[D] प्रथम फाउंडेशन
Show Answer
Correct Answer: B [ नीती आयोग]
Notes:
सरकारी थिंक टँक NITI आयोग आणि UNICEF India यांनी मुलांवर लक्ष केंद्रित करून शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDGs) वर आशयाच्या विधानावर (SoI) स्वाक्षरी केली. SoI ‘स्टेट ऑफ इंडियाज चिल्ड्रन: स्टेटस अँड ट्रेंड्स इन मल्टीडायमेन्शनल चाइल्ड डेव्हलपमेंट’ या विषयावरील पहिला अहवाल लाँच करण्यासाठी सहकार्याच्या फ्रेमवर्कची औपचारिकता करण्याचा प्रयत्न करत आहे.
12. कोणता देश ‘बॅटरी पासपोर्ट’ विकसित करण्यासाठी जागतिक कंसोर्टियमला निधी देतो, जे बॅटरीवरील डेटा उघड करण्यासाठी एक सामान्य मानक आहे?
[A] संयुक्त राज्य
[B] ऑस्ट्रेलिया
[C] जर्मनी
[D] चीन
Show Answer
Correct Answer: C [ जर्मनी]
Notes:
जर्मनी ‘बॅटरी पासपोर्ट’ विकसित करण्यासाठी जागतिक कंसोर्टियमला निधी देते, एक सामान्य वर्गीकरण आणि बॅटरीवरील डेटा गोळा करण्यासाठी आणि उघड करण्यासाठी मानके. BMW, Umicore आणि BASF सह कार निर्माते आणि बॅटरी उत्पादकांच्या कन्सोर्टियमला 8.2 दशलक्ष युरो सरकारी निधी प्राप्त झाला आहे. युरोपमधील बॅटरीची सामग्री आणि कार्बन फूटप्रिंट शोधण्यासाठी ते ‘बॅटरी पासपोर्ट’ विकसित करेल.
13. कोणत्या केंद्रीय मंत्रालयाने ‘टोमॅटो ग्रँड चॅलेंज हॅकाथॉन‘ सुरू केली?
[A] वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालय
[B] ग्राहक व्यवहार मंत्रालय
[C] विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
[D] एमएसएमई मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: B [ ग्राहक व्यवहार मंत्रालय]
Notes:
ग्राहकांना परवडणाऱ्या किमतीत टोमॅटोची उपलब्धता सुनिश्चित करण्यासाठी आणि टोमॅटो उत्पादकांना उत्पादनाची किंमत मिळण्यासाठी टोमॅटो मूल्य साखळीच्या विविध स्तरांवर नाविन्यपूर्ण कल्पना आमंत्रित करण्यासाठी ग्राहक व्यवहार विभागाने टोमॅटो ग्रँड चॅलेंज (TGC) हॅकाथॉनची घोषणा केली.
शिक्षण मंत्रालय (इनोव्हेशन सेल) च्या सहकार्याने ग्राहक व्यवहार विभागाने हॅकाथॉनची रचना केली आहे.
14. “नामदा”, एक प्रकारचा गालिचा, कोणत्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशाशी संबंधित आहे?
[A] पुद्दुचेरी
[B] गोवा
[C] अंदमान आणि निकोबार
[D] जम्मू आणि काश्मीर
Show Answer
Correct Answer: D [ जम्मू आणि काश्मीर]
Notes:
नामदा हा एक प्रकारचा गालिचा आहे जो केवळ जम्मू आणि काश्मीरमध्ये लोकरीच्या तंतूंना पाणी, साबण आणि दाबाने जोडून आणि परिणामी फॅब्रिकवर भरतकाम करून बनविला जातो.
स्किल इंडियाच्या पायलट प्रोजेक्ट अंतर्गत प्रधानमंत्री कौशल विकास योजना (PMKVY) चा एक भाग म्हणून जम्मू आणि काश्मीरमधील सहा जिल्ह्यांतील जवळपास 2200 व्यक्ती लुप्तप्राय नामदा क्राफ्टमध्ये प्रशिक्षण घेत आहेत.
15. नुकत्याच झालेल्या एका संशोधनानुसार, कोणते सामूहिक विलोपन पूर्वीच्या अपेक्षेपेक्षा अधिक तीव्र असेल?
[A] दुसरा
[B] तिसऱ्या
[C] पाचवा
[D] सहावा
Show Answer
Correct Answer: D [ सहावा]
Notes:
केंब्रिज फिलॉसॉफिकल सोसायटीच्या बायोलॉजिकल रिव्ह्यूजमध्ये नुकतेच “विजेत्यांहून अधिक हारणारे: लोकसंख्येच्या विविधतेच्या माध्यमातून मानववंशविघातकतेची चौकशी करणे” या शीर्षकाचे संशोधन प्रकाशित झाले आहे.
मानवी क्रियाकलापांमुळे ग्रहाचे सहावे सामूहिक विलुप्त होणे, जलद जैवविविधता असंतुलन ट्रिगर करू शकते.
सस्तन प्राणी, पक्षी, सरपटणारे प्राणी, उभयचर प्राणी आणि कीटकांचा समावेश असलेल्या पाच स्तरांमधील 71,000 हून अधिक प्राण्यांच्या प्रजातींचा अभ्यास केल्यानंतर, मोठ्या प्रमाणात विलुप्त होण्याचे प्रमाण पूर्वीच्या अपेक्षेपेक्षा अधिक तीव्र असेल.
16. कोणती संस्था नवीन ऑनलाइन विवाद निराकरण (ODR) प्रणाली सुरू करते?
[A] RBI
[B] सेबी
[C] CBDT
[D] IRDAI
Show Answer
Correct Answer: B [ सेबी]
Notes:
अलीकडेच, सिक्युरिटीज अँड एक्सचेंज बोर्ड ऑफ इंडिया (SEBI), बाजार नियामक, स्टॉक एक्स्चेंज आणि डिपॉझिटरीज अंतर्गत सिक्युरिटीज मार्केटमधील विद्यमान विवाद निराकरण यंत्रणा सुलभ करण्यासाठी एक परिपत्रक जारी केले. हे सिक्युरिटीज मार्केटमध्ये उद्भवणारे विवाद सोडवण्यासाठी ऑनलाइन सलोखा आणि लवादाचा वापर करून एक समान ODR पोर्टल स्थापित करेल.
17. सीमांकन आयोगाचे प्रमुख कोण आहेत, ज्याने जम्मू आणि काश्मीरचा निवडणूक नकाशा पुन्हा तयार केला?
[A] न्यायमूर्ती रंजना प्रकाश देसाई
[B] न्यायमूर्ती सदाशिवम
[C] न्यायमूर्ती रंजन गोगोई
[D] सुशील चंद्र
Show Answer
Correct Answer: A [ न्यायमूर्ती रंजना प्रकाश देसाई]
Notes:
सीमांकन आयोग, ज्याने जम्मू आणि काश्मीरचा निवडणूक नकाशा पुन्हा तयार केला, त्याचे नेतृत्व सर्वोच्च न्यायालयाच्या निवृत्त न्यायाधीश न्यायमूर्ती रंजना प्रकाश देसाई यांनी केले. मुख्य निवडणूक आयुक्त सुशील चंद्र आणि राज्य निवडणूक आयुक्त के के शर्मा हे त्याचे पदसिद्ध सदस्य आहेत. सीमांकन आयोगाने आपला अंतिम अहवाल जारी केला, ज्यामध्ये काश्मीरसाठी 47 आणि जम्मूसाठी 43 जागा नियुक्त केल्या आहेत. पाच संसदीय मतदारसंघ असतील, प्रत्येकात 18 विधानसभा जागा असतील तर 9 जागा अनुसूचित जमातीसाठी (एसटी) राखीव असतील. काश्मिरी स्थलांतरित आणि पाकव्याप्त काश्मीरमधील विस्थापितांसाठी विधानसभेत अतिरिक्त जागांची शिफारस करण्यात आली होती.
18. भारताने स्थायी सिंधु आयोग (PIC) वार्षिक अहवालावर कोणत्या देशासोबत स्वाक्षरी केली?
[A] नेपाळ
[B] बांगलादेश
[C] पाकिस्तान
[D] चीन
Show Answer
Correct Answer: C [ पाकिस्तान]
Notes:
भारत आणि पाकिस्तानच्या सिंधू आयुक्तांचा समावेश असलेल्या स्थायी सिंधू आयोगाची (PIC) 118 वी बैठक नुकतीच आयोजित करण्यात आली होती. बैठकीत ३१ मार्च २०२२ रोजी संपलेल्या वर्षाचा वार्षिक अहवाल अंतिम करण्यात आला आणि त्यावर स्वाक्षरी करण्यात आली. पीआयसीची पुढील बैठक पाकिस्तानमध्ये होणार आहे. सिंधू जल करारानुसार, पूर्वेकडील नद्यांचे सुमारे 33-दशलक्ष एकर फूट पाणी- सतलज, बियास आणि रावी भारताला आणि पश्चिम नद्यांचे पाकिस्तानला सुमारे 135 MAF-सिंधू, झेलम आणि चिनाब दरवर्षी अनिर्बंध वापरासाठी दिले जाते.
19. कोणता देश आपल्या संविधानात देशाच्या आदिवासींना मान्यता देण्यासाठी सार्वमत घेणार आहे?
[A] ग्रीस
[B] ऑस्ट्रेलिया
[C] श्रीलंका
[D] चीन
Show Answer
Correct Answer: B [ ऑस्ट्रेलिया]
Notes:
ऑस्ट्रेलिया आपल्या संविधानात देशाच्या स्थानिक लोकांना मान्यता देण्यासाठी ऑक्टोबरमध्ये ऐतिहासिक राष्ट्रीय सार्वमत घेणार आहे. आदिवासी आणि टोरेस स्ट्रेट आयलँडर लोकांसाठी नवीन सल्लागार संस्था स्थापन करण्यासाठी, संविधानात सुधारणा करायची की नाही हे ठरवण्यासाठी देशभरातील 17 दशलक्षाहून अधिक नोंदणीकृत मतदार 14 ऑक्टोबर रोजी मतदान करतील. “व्हॉईस टू पार्लमेंट” नावाचे ऐतिहासिक सार्वमत, मंजूर झाल्यास, देशाच्या घटनेत आदिवासी आणि टोरेस स्ट्रेट आयलँडर लोकांना ओळखले जाईल.
20. ब्रिटिश मेडिकल जर्नल (BMJ) मध्ये प्रकाशित झालेल्या अभ्यासानुसार, कोणत्या प्रकारच्या कर्करोगात सर्वाधिक वाढ झाली आहे?
[A] स्तनाचा कर्करोग
[B] रक्त कर्करोग
[C] फुफ्फुसाचा कर्करोग
[D] पोटाचा कर्करोग
Show Answer
Correct Answer: A [ स्तनाचा कर्करोग]
Notes:
ब्रिटिश मेडिकल जर्नल (BMJ) मध्ये प्रकाशित झालेल्या एका नवीन अभ्यासात 50 वर्षाखालील प्रौढांमध्ये जागतिक कर्करोगाच्या प्रकरणांमध्ये लक्षणीय वाढ झाल्याचे दिसून आले आहे, 1990 ते 2019 दरम्यान कर्करोगाच्या सुरुवातीच्या घटनांमध्ये 79.1% वाढ झाली आहे. या अभ्यासाचे श्रेय आहारातील बदलांना दिले आहे. जीवनशैली आणि पर्यावरणीय घटक. स्तनाच्या कर्करोगाच्या नवीन रुग्णांमध्ये आणि मृत्यूंमध्ये सर्वाधिक वाढ झाली आहे.