Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
पुरातत्वशास्त्रज्ञांच्या एका गटाला ‘डोल्मेन डी एल पेंडन’ या स्पॅनिश थडग्यात 5,300 वर्षे जुनी कवटी सापडली आहे. कानाच्या शस्त्रक्रियेचा हा जगातील सर्वात जुना पुरावा असल्याचा दावा केला जातो. डाव्या कानाच्या कालव्याच्या आजूबाजूच्या कवटीवर अनेक कापलेल्या खुणा दिसतात, जे मास्टॉइडेक्टॉमी दर्शवते, ही शस्त्रक्रिया शक्यतो केली जाते. ही कवटी नवपाषाण युगात राहणाऱ्या मध्यमवयीन महिलेची होती.

Notes:
हिमाचल प्रदेश सरकारने नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ फार्मास्युटिकल एज्युकेशन अँड रिसर्च (NIPER), मोहाली सोबत सोलन जिल्ह्यातील नालागढ येथे आगामी वैद्यकीय उपकरण पार्कसाठी नॉलेज पार्टनर म्हणून सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी केली. NIPER, मोहाली, वैद्यकीय उपकरण पार्कमध्ये उद्योग-शैक्षणिक संबंध सक्षम करण्यासाठी सेंटर फॉर एक्सलन्सची स्थापना करणार आहे.

Notes:
बृहन्मुंबई इलेक्ट्रिसिटी सप्लाय अँड ट्रान्सपोर्ट (BEST) तर्फे गेटवे ऑफ इंडिया – चर्चगेट मार्गावर मुंबईतील पहिल्या पूर्णपणे डिजिटल बसचे नुकतेच उद्घाटन करण्यात आले. बस तिकीट प्रणालीचे डिजिटायझेशन वाढविण्याच्या उद्देशाने देशातील ही पहिलीच 100 टक्के डिजिटल बस सेवा असल्याचा दावा केला जात आहे. बसमध्ये एक अद्वितीय टॅप-इन टॅप-आउट वैशिष्ट्य आहे ज्यामध्ये प्रवासी त्यांचे स्मार्ट कार्ड वापरून किंवा त्यांच्या स्मार्ट फोनवर स्थापित ‘चलो’ अॅप वापरून टॅप करू शकतात.

Notes:
चीनने नुकतेच शेनझोऊ-16 मिशन लाँच केले. या मोहिमेचा एक भाग म्हणून, तीन अंतराळवीरांनी उत्तर-पश्चिम चीनमधील गोबी वाळवंटातील जिउक्वान उपग्रह प्रक्षेपण केंद्रातून लाँग मार्च-2एफ रॉकेटच्या माथ्यावरून उड्डाण केले.
शेनझोउ-16 अंतराळयानावरील अंतराळवीर पुढील पाच महिने तियांगॉन्ग स्पेस स्टेशनमध्ये राहतील.
2021 पासून संपूर्णपणे कार्यरत असलेल्या अंतराळ स्थानकावर देशाची ही पाचवी मानव मोहीम आहे.

Notes:
बिहार सरकारने दिघा ते गांधी मैदानापर्यंतचा सात किलोमीटरचा भाग पाटणा मरीन ड्राइव्ह म्हणून विकसित करण्याची योजना आखली आहे.
परिसरात हिरवळ वाढवण्यासाठी एक लाखाहून अधिक झाडे लावण्यात येणार आहेत.
सात किलोमीटरच्या पट्ट्यांपैकी सुमारे 90 टक्के भाग ‘हरित क्षेत्र’ तयार करण्यासाठी, उर्वरित 10 टक्के भाग अत्यावश्यक सुविधांसाठी राखीव ठेवण्यात आला आहे.

Notes:
अफगाणिस्तानच्या पंजशीर खोऱ्यात बंडखोर गटाने तालिबानी सैन्यावर हल्ला केल्यानंतर शेकडो नागरिकांनी लढाई सोडून पळ काढला आहे. पंजशीर व्हॅली हे 1980 च्या दशकात सोव्हिएत सैन्याविरुद्ध अफगाणांनी केलेल्या प्रतिकाराचे ठिकाण आणि 1990 च्या दशकाच्या उत्तरार्धात तालिबान राजवटीला विरोध करणाऱ्या बंडखोरांचा तळ म्हणून ओळखले जाते. नॅशनल रेझिस्टन्स फ्रंट (NRF) ने अलीकडेच तालिबानच्या विरोधात कारवाईची घोषणा केली.

Notes:
2050 पर्यंत निव्वळ शून्य गाठण्याच्या सरकारच्या दृष्टिकोनातील एक मोठा बदल म्हणून, यूकेचे पंतप्रधान ऋषी सुनक यांनी नवीन पेट्रोल आणि डिझेल कारवरील बंदी 2030 पासून 2035 पर्यंत लांबवली. ब्रिटनचे पंतप्रधान ऋषी सुनक यांनी सरकारी धोरणांमध्ये मुख्य बदलांची घोषणा केली ज्यामध्ये 2035 पर्यंत ऑफ-गॅस-ग्रीड घरांसाठी नवीन जीवाश्म इंधन गरम करण्यावर बंदी नऊ वर्षांचा विलंब.

Notes:
‘एआय सेफ्टी समिट 2023’ या वर्षी 1 आणि 2 नोव्हेंबर रोजी यूके सरकार आयोजित करेल.
या शिखर परिषदेत जागतिक स्तरावरील प्रमुख थिंक टँक, AI मध्ये कौशल्य असलेल्या सुप्रसिद्ध शैक्षणिक संस्था आणि देशांतील सरकारी अधिकारी यांची उपस्थिती असेल.
इलॉन मस्क अमेरिकेच्या उपाध्यक्ष कमला हॅरिस, युरोपियन कमिशनच्या अध्यक्षा उर्सुला वॉन डेर लेयन आणि अनेक शीर्ष एआय कंपन्यांच्या मुख्य कार्यकारी अधिकारी यांच्यासमवेत या शिखर परिषदेला उपस्थित आहेत.

Notes:
युनायटेड नेशन्सने ऑनलाइन विकृत माहिती आणि द्वेषयुक्त भाषणाच्या वाढत्या समस्येबद्दल चेतावणी दिली आणि त्याचा प्रसार मर्यादित करण्यासाठी धोरणाचे अनावरण केले.
ही कृती जगभरातील सर्वेक्षणानंतर झाली ज्याने सूचित केले की 85% पेक्षा जास्त व्यक्तींनी ऑनलाइन विकृत माहितीच्या परिणामांबद्दल आशंका व्यक्त केली, 87% लोकांचा असा विश्वास आहे की याने त्यांच्या संबंधित देशांतील राजकीय परिदृश्यावर कायमस्वरूपी छाप सोडली आहे.
आणखी एका सर्वेक्षणात असे समोर आले आहे की सुमारे 56 टक्के इंटरनेट वापरकर्ते सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मद्वारे बातम्यांचा वापर करतात.

Notes:
FMR चा संदर्भ भारताच्या म्यानमारच्या सीमेवर कार्यरत असलेल्या फ्री मूव्हमेंट रेजिमचा आहे.
हे सीमेच्या दोन्ही बाजूने राहणाऱ्या आदिवासी समुदायांना व्हिसाशिवाय सीमेपलीकडे 16 किमीपर्यंत प्रवास करण्यास अनुमती देते.
तथापि, वाढत्या बेकायदेशीर इमिग्रेशन आणि सीमापार गुन्हेगारीशी संबंधित सुरक्षा आव्हाने दरम्यान भारताने FMR योजना बंद करण्याची आणि म्यानमारच्या नागरिकांच्या प्रवेशासाठी व्हिसा अनिवार्य करण्याची योजना आखली आहे.
FMR गैर-आदिवासींच्या प्रवेशाची सुविधा देत असल्याच्या चिंतेमुळे 75 वर्षांनंतर कराराचे पुनर्मूल्यांकन करण्यात आले.