Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]

Notes:
प्रख्यात कन्नड लेखक आणि कवी डॉ. चेन्नवीरा कनवी यांचे वयाच्या ९४ व्या वर्षी वया-संबंधित गुंतागुंतीमुळे निधन झाले. कर्नाटक सरकारने त्यांच्या अंत्यसंस्कारासाठी पोलीस सन्मानाचे आदेश दिले. त्यांच्या ‘जीवनध्वनी’ या पुस्तकासाठी साहित्य अकादमीचा पुरस्कार मिळाला. त्यांना राज्योत्सव पुरस्कार, पंपा पुरस्कार, नाडोजा पदवी, नृपतुंगा पुरस्कार, साहित्य बंगारा पुरस्कार यासह विविध पुरस्कार मिळाले.

Notes:
भारतातील तिसरी सर्वात मोठी खाजगी क्षेत्रातील बँक, अॅक्सिस बँकेला इक्विटी आणि कर्ज जारी करण्याच्या कामगिरीची कबुली देण्यासाठी, IFR आशियातील एशियन बँक ऑफ द इयर पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे. बँकेने यावर्षी फायनान्स एशिया कंट्री अवॉर्ड्समध्ये ‘भारतातील सर्वोत्कृष्ट DCM हाऊस’ पुरस्कार देखील जिंकला आहे. 31 डिसेंबर 2021 पर्यंत बँकेच्या देशभरात 4,700 देशांतर्गत शाखा (विस्तार काउंटरसह) आणि 11,060 एटीएम आहेत.  

Notes:
आझादी का अमृत महोत्सव सोहळ्याचा एक भाग म्हणून NITI आयोगाने विज्ञान भवन, नवी दिल्ली येथे “नवीन शेती” या विषयावर राष्ट्रीय स्तरावरील कार्यशाळेचे आयोजन केले होते. NITI आयोगाचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी अमिताभ कांत म्हणाले, ‘नैसर्गिक शेती ही काळाची गरज आहे आणि शेतकऱ्यांना नैसर्गिक शेतीतून अधिक उत्पन्न मिळवून देण्यासाठी वैज्ञानिक मार्ग ओळखणे महत्त्वाचे आहे.’ केंद्रीय मत्स्यव्यवसाय, पशुसंवर्धन आणि दुग्धव्यवसाय मंत्री परूषोत्तम रुपाला, केंद्रीय कृषी आणि शेतकरी कल्याण मंत्री नरेंद्र सिंह तोमर आणि NITI आयोगाचे उपाध्यक्ष -डॉ. राजीव कुमार यांनीही कार्यशाळेत सहभाग घेतला.

Notes:
केरळचे मुख्यमंत्री पिनराई विजयन यांनी केरळ फायबर ऑप्टिक नेटवर्क (K-FON) चा पहिला टप्पा सुरू केला.
दारिद्र्यरेषेखालील (BPL) कुटुंबांना 20 लाख मोफत इंटरनेट सुविधा उपलब्ध करून देणे आणि 30,000 सरकारी संस्थांना जोडणे, तसेच लोकांना नाममात्र दरात इंटरनेट कनेक्शन उपलब्ध करून देणे हे या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट आहे.

Notes:
कॅप्टॅगॉन हे अत्यंत व्यसनाधीन अॅम्फेटामाइन प्रकारचे औषध आहे जे प्रामुख्याने सीरियामध्ये तयार केले जाते.
सीरिया अरब लीगमध्ये पुन्हा प्रवेश करत असल्याने कॅप्टॅगॉन गोळ्यांच्या व्यापारावरील चर्चेला पुन्हा जागतिक महत्त्व प्राप्त झाले आहे.

Notes:
जगभरात प्राइड मंथ म्हणून ओळखला जाणारा जून महिना LGBTQIA+ समुदाय साजरा करण्यासाठी भारतभर अनेक कार्यक्रमांद्वारे चिन्हांकित आहे.
इंटरसेक्स-इन्क्लुसिव्ह प्रोग्रेस प्राइड फ्लॅग 2021 मध्ये इंटरसेक्स इक्वॅलिटी राइट्स यूकेच्या व्हॅलेंटिनो वेचिएटी यांनी तयार केला होता. डॅनियल क्वासार यांनी 2018 मध्ये तयार केलेल्या मागील प्रोग्रेस प्राइड फ्लॅगची ही नवीन आवृत्ती आहे.

Notes:
दुबईच्या अर्थव्यवस्था आणि पर्यटन विभाग (DET) ने म्हटले आहे की 2019 मधील याच कालावधीच्या तुलनेत जानेवारी-मे दरम्यान भारतातून अभ्यागतांच्या आगमनात 23% वाढ झाली आहे.
2019 च्या तुलनेत रात्रभर अभ्यागतांच्या संख्येत झालेल्या वाढीने पहिल्या पाचमध्ये एक दशलक्ष अभ्यागतांना मागे टाकले आहे. वर्षाचे महिने जानेवारी-जून कालावधीत, DET, UAE संस्थेने पर्यटन व्यवसायाचा विस्तार करून आर्थिक विकासाला चालना दिली.

Notes:
आर्थिक वर्ष 2022-23 मध्ये, गव्हर्नमेंट ई-मार्केटप्लेस (GeM) ने ₹ 2,01,113 कोटींचे आतापर्यंतचे सर्वोच्च सकल व्यापारी मूल्य नोंदवले.
आर्थिक सर्वेक्षण 2021-22 मध्ये असे आढळून आले की 22 पैकी 10 वस्तूंच्या इतर ऑनलाइन प्लॅटफॉर्मच्या तुलनेत GeM वरील किमती 9.5% कमी असल्याचे दिसून आले.

Notes:
सुलभ इंटरनॅशनलचे संस्थापक, पद्मभूषण प्राप्तकर्ता, आणि सामाजिक कार्यकर्ते बिंदेश्वर पाठक यांचे वयाच्या ८० व्या वर्षी निधन झाले. पाठक हे सुलभ इंटरनॅशनल या भारतातील सामाजिक सेवा संस्थेचे संस्थापक होते जे मानवी हक्क, पर्यावरण स्वच्छता, कचरा व्यवस्थापन आणि सुधारणांना प्रोत्साहन देण्यासाठी कार्य करते.
शिक्षणाद्वारे क्रांतिकारक सुलभ कॉम्प्लेक्स सार्वजनिक शौचालय व्यवस्था भारतात आणण्याचे श्रेय त्यांना दिले गेले.

Notes:
पन्ना व्याघ्र प्रकल्प हे उत्तर मध्य प्रदेशातील विंध्यन टेकड्यांवर स्थित आहे. केंद्रीय जलशक्ती मंत्रालयाने नुकताच ग्रेटर पन्ना लँडस्केपसाठी एकात्मिक लँडस्केप व्यवस्थापन योजनेचा अंतिम अहवाल प्रसिद्ध केला. वाइल्डलाइफ इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडिया (WII) द्वारे केन-बेटवा लिंक प्रकल्पाच्या संदर्भात, उत्तम अधिवास संरक्षण आणि वाघ, गिधाड आणि घरियाल यांसारख्या प्रजातींचे व्यवस्थापन करण्यासाठी ही योजना तयार करण्यात आली आहे.