Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
राज्याच्या मालकीची महारत्न कंपनी – कोल इंडिया लिमिटेडला इंडस्ट्री चेंबर “ASSOCHAM” द्वारे ‘इंडियाज मोस्ट ट्रस्टेड सार्वजनिक क्षेत्रातील कंपनी’ पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे. कंपनीची स्थापना 1975 मध्ये कोलकाता येथे मुख्यालय म्हणून झाली. हा जगातील एकमेव सर्वात मोठा कोळसा उत्पादक आहे, जो 8 राज्यांमध्ये पसरलेल्या 85 पेक्षा जास्त कोळसा खाणी चालवत आहे.

Notes:
वायू प्रदूषण सहिष्णुता निर्देशांक हे वायू प्रदूषणाविरूद्ध पीक किंवा झाडांच्या प्रजातींच्या सहनशीलतेच्या क्षमतेचे मूल्यांकन करण्यासाठी वापरले जाणारे साधन आहे.
एका नवीन अभ्यासात असे आढळून आले आहे की भारतातील काही झाडे आणि पिकांमध्ये एपीटीआयचे प्रमाण जास्त आहे.
पिपळ, कडुलिंब, आंबा यांसारखी झाडे आणि मका, कबुतर वाटाणा आणि करडई यासारखी पिके, जी भारतासाठी स्थानिक आहेत, प्रदूषण शोषून आणि फिल्टर करून वायू प्रदूषणाचा प्रभाव कमी करण्यास मदत करू शकतात.

Notes:
लेफ्टनंट जनरल मनोज पांडे यांची नवे लष्करप्रमुख म्हणून नियुक्ती करण्यात आली असून ते जनरल एमएम नरवणे यांच्या जागी असतील. लष्कराचे उपप्रमुख, लेफ्टनंट जनरल पांडे हे सीओएएस बनणारे अभियंता कॉर्प्सचे पहिले अधिकारी आहेत. त्यांनी नियंत्रण रेषेजवळ जम्मू-काश्मीरमधील पल्लनवाला सेक्टरमध्ये ऑपरेशन पराक्रमचे नेतृत्व केले आहे. त्यांना परम विशिष्ट सेवा पदक, अति विशिष्ट सेवा पदक, विशिष्ट सेवा पदक, लष्करप्रमुख प्रशंसा इत्यादी पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आले आहे.

Notes:
चीनचा स्वयं-विकसित JF-22 पवन बोगदा अंतिम मूल्यांकन उत्तीर्ण झाल्यानंतर हायपरसोनिक चाचण्यांसाठी तयार आहे.
बीजिंगच्या उत्तरेकडील Huairou जिल्ह्यात स्थित आणि जगातील सर्वात वेगवान म्हणून ओळखले जाणारे, पवन बोगदा ज्या वातावरणात अवकाशयान पुन्हा प्रवेश करते त्या वातावरणाचे अनुकरण करू शकते.
JF-22 पवन बोगद्याचे उद्दिष्ट स्पेस-टू-अर्थ शटल प्रणालीच्या विकासाला गती देणे हे आहे.

Notes:
बँका आणि वित्तीय संस्थांकडून गुंतवणूक निधी आकर्षित करणाऱ्या राज्यांच्या यादीत उत्तर प्रदेश अव्वल आहे.
RBI च्या अभ्यासातील आकडेवारीनुसार, 2022-23 मध्ये गुजरात, ओडिशा, महाराष्ट्र आणि कर्नाटक यानंतर बँका/वित्तीय संस्थांनी मंजूर केलेल्या प्रकल्पांच्या एकूण खर्चामध्ये राज्याचा वाटा सर्वाधिक (16.2 टक्के) आहे.

Notes:
19 व्या शतकातील सामाजिक आणि धार्मिक सुधारक राजा राम मोहन रॉय यांनी ब्राह्मो समाजाची स्थापना हिंदू धर्माची सुधारणावादी चळवळ केली. समाजात प्रचलित असलेल्या अंधश्रद्धा प्रथा, सती प्रथा, बालविवाह, जातीय विषमता यांसारख्या सामाजिक दुष्प्रवृत्तींविरुद्ध लढा देण्याचा उद्देश होता. त्यांचा जन्म 22 मे 1772 रोजी तत्कालीन बंगाल प्रेसिडेन्सीमध्ये झाला होता. कोलकाता येथे राजा राम मोहन रॉय यांच्या 250 व्या जयंतीनिमित्त वर्षभर चालणाऱ्या उत्सवाच्या स्मरणार्थ सांस्कृतिक मंत्रालयाने उद्घाटन समारंभ आयोजित केला होता.

Notes:
केंद्रीय शिक्षण मंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी गुजरातमधील शालेय शिक्षण मंत्र्यांच्या राष्ट्रीय परिषदेला हजेरी लावली. ही परिषद शालेय शिक्षण विभागातर्फे आयोजित करण्यात आली होती. केंद्रीय शिक्षण मंत्रालय आणि गुजरातच्या शिक्षण मंत्रालयाची साक्षरता. राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 ची अंमलबजावणी, शाळांमधील कौशल्य आणि डिजिटल उपक्रम यावर लक्ष केंद्रित करून देशातील शैक्षणिक परिसंस्था मजबूत करण्यावर लक्ष केंद्रित करण्याचे उद्दिष्ट आहे.

Notes:
रेल्वे संरक्षण दल (RPF) ने 3 मे ते 31 मे 2022 या कालावधीत “ऑपरेशन महिला सुरक्षा” ही संपूर्ण भारत मोहीम सुरू केली. या मोहिमेदरम्यान, RPF ने अधिकृत नसताना महिलांसाठी आरक्षित डब्यांमधून प्रवास करणाऱ्या ७,००० हून अधिक व्यक्तींना अटक केली आहे. . आरपीएफने 150 महिलांना मानवी तस्करीच्या बळी होण्यापासून वाचवले. महिला प्रवाशांना सुरक्षितता आणि सुरक्षा प्रदान करण्यासाठी “मेरी सहेली” हा आणखी एक संपूर्ण भारत उपक्रम देखील कार्यरत आहे.

Notes:
भारत आणि सौदी अरेबियाने नवी दिल्ली येथे ऊर्जा सहकार्याबाबत सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी केली आहे. या सामंजस्य करारात नूतनीकरणक्षम ऊर्जा, ऊर्जा कार्यक्षमता, हायड्रोजन, वीज, ग्रिड इंटरकनेक्शन, पेट्रोलियम, नैसर्गिक वायू, धोरणात्मक पेट्रोलियम साठे आणि ऊर्जा सुरक्षा यासह सहयोगाच्या विविध क्षेत्रांचा समावेश आहे.

Notes:
हरियाणाने आपला ‘स्टेट अॅक्शन प्लॅन फॉर मॅनेजमेंट ऑफ पॅडी स्टबल बर्निंग’ कमिशन फॉर एअर क्वालिटी मॅनेजमेंट (CAQM) कडे सादर केला. या योजनेत, हरियाणाचे उद्दिष्ट या वर्षी भातशेती जाळल्यामुळे आगीच्या घटना लक्षणीयरीत्या कमी करणे आणि संभाव्यपणे कमी करणे हे आहे. हे साध्य करण्यासाठी, चालू कापणीच्या हंगामात 5 लाख एकर जमिनीवर बायो-डिकंपोझर ऍप्लिकेशन्स लागू करण्याची राज्याची योजना आहे.