Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
शावुत हा ऐतिहासिक आणि धर्मशास्त्रीय महत्त्व असलेला ज्यूंचा प्रमुख सण आहे. याला आठवड्याचे पर्व म्हणूनही ओळखले जाते.
हिब्रू महिन्याच्या शिवन महिन्याच्या सहाव्या दिवशी हा तीन तीर्थयात्रा उत्सवांपैकी एक आहे.
बायबलनुसार, शावुटने इस्रायलच्या भूमीत गव्हाच्या कापणीला चिन्हांकित केले.

Notes:
भारत आणि फ्रान्सने अलीकडेच अरबी समुद्रात ‘वरुणा’ नावाच्या द्विपक्षीय नौदल सरावाच्या 20 व्या आवृत्तीला सुरुवात केली. या सरावात दोन्ही नौदलाची नौदलाची जहाजे, पाणबुड्या, सागरी गस्ती विमाने, लढाऊ विमाने आणि हेलिकॉप्टर सहभागी होत आहेत. दोन्ही नौदलांमधील द्विपक्षीय नौदल सराव 1993 मध्ये सुरू झाला. 2001 मध्ये या सरावाला ‘वरुण’ असे नाव देण्यात आले.

Notes:
ईशान्य क्षेत्र विकास मंत्रालय आझादी का अमृत महोत्सवाचा भाग म्हणून सर्व आठ ईशान्येकडील राज्यांमध्ये ईशान्य महोत्सवाचे आयोजन करत आहे. सात दिवसीय महोत्सवाचा उद्देश ‘हम किसी से काम नहीं’ च्या भावनेने ईशान्य प्रदेशातील उपलब्धी प्रदर्शित करणे आहे. या कार्यक्रमांमध्ये पायाभूत सुविधा, गुंतवणुकीची क्षमता, ऊर्जा गरजा आणि महिलांची भूमिका यासह महत्त्वाच्या क्षेत्रांचा समावेश असेल.

Notes:
सोमालीच्या आमदारांनी माजी नेते हसन शेख मोहमुद यांची आफ्रिकन देशाचे पुढील अध्यक्ष म्हणून निवड केली आहे. 2012 ते 2017 दरम्यान सोमालियाचे अध्यक्ष म्हणून काम केलेले हसन शेख मोहमुद यांनी राजधानी मोगादिशू येथे झालेल्या स्पर्धेत विजय मिळवला. विद्यमान अध्यक्ष मोहम्मद अब्दुल्लाही मोहम्मद यांना पराभूत करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या संख्येपेक्षा 165 हून अधिक मते मोहमुदच्या बाजूने होती.

Notes:
युरोपियन संसदेने महत्त्वपूर्ण बहुमताने गंभीर कच्चा माल कायदा मंजूर केला आहे, ज्याचा उद्देश हरित तंत्रज्ञानासाठी आवश्यक खनिजे आणि धातूंसाठी युरोपियन युनियनचे चीनवरील अवलंबित्व कमी करणे आहे. EU सौर पॅनेल, पवनचक्की आणि इलेक्ट्रिक कार बॅटरियांच्या निर्मितीमध्ये वापरल्या जाणार्‍या या सामग्रीची देशांतर्गत क्षमता वाढवण्याचा प्रयत्न करत आहे. 2030 पर्यंत आयातीमध्ये विविधता आणणे आणि सुरक्षित आणि टिकाऊ पुरवठा सुनिश्चित करणे हे या नियमनाचे उद्दिष्ट आहे.

Notes:
पुरुष हॉकी संघाचा कर्णधार हरमनप्रीत सिंग आणि मुष्टियोद्धा लोव्हलिना बोर्गोहेन यांनी चीनच्या हँगझोऊ येथे आशियाई खेळ २०२३ च्या उद्घाटन समारंभात भारतीय तुकडीचे नेतृत्व केले. यंदाच्या आशियाई क्रीडा स्पर्धेत एकूण ६५५ भारतीय खेळाडू सहभागी होत आहेत, जे आतापर्यंतचे सर्वात मोठे दल आहे.

Notes:
चिनी जीवाश्मशास्त्रज्ञांनी एक नवीन शोध लावला आहे, जीवाश्मांमधून दोन पूर्वी अज्ञात प्रजातींची ओळख करून दिली आहे जी अंदाजे 160 दशलक्ष वर्षे जुनी आहे.
लॅम्प्रे हे जबडे नसलेले मासे आहेत जे दिसण्यात ईलसारखे दिसतात.
सामान्यतः, हे परजीवी जीव मानले जातात, जे त्यांच्या चकती-आकाराचे तोंड आणि तीक्ष्ण दातांचा वापर करून शिकार करतात आणि त्यांचे रक्त शोषतात.

Notes:
इंडियन रिन्युएबल एनर्जी डेव्हलपमेंट एजन्सी लिमिटेड (IREDA) ने PM-KUSUM योजना, रूफटॉप सोलर आणि इतर बिझनेस-टू-कंझ्युमर (B2C) क्षेत्रातील कर्जदारांना कर्ज देण्यावर भर देण्याच्या दिशेने आपला किरकोळ विभाग सुरू केला आहे. धोरणात्मक विभाग 5 डिसेंबर 2023 रोजी कार्यान्वित झाला.
IREDA ने देशांतर्गत पेन्शन आणि विमा निधीसाठी रिन्युएबल एनर्जी (RE) बाँड्समध्ये 1%-2% अॅसेट अंडर मॅनेजमेंट (AUM) वाटप सुचवून शाश्वत गुंतवणुकीच्या दिशेने एक महत्त्वपूर्ण प्रगती देखील सुचवली आहे.

Notes:
राष्ट्रपती आणि पंतप्रधानांनी अलीकडेच दरवर्षी 15 जानेवारीला साजरा होणाऱ्या लष्कर दिनानिमित्त भारतीय लष्कराच्या जवानांना हार्दिक शुभेच्छा दिल्या.
15 जानेवारी 1949 रोजी स्थापन झालेल्या फील्ड मार्शल के.एम. करिअप्पा हे पहिले भारतीय कमांडर-इन-चीफ बनले, जे ब्रिटीश नेतृत्वाकडून ऐतिहासिक संक्रमण चिन्हांकित करते.
2024 मधील 76 व्या लष्कर दिनानिमित्त “राष्ट्राच्या सेवेत” थीम असलेली लखनऊ येथील लष्कराच्या सेंट्रल कमांडद्वारे, “स्वतःची सेवा” या भारतीय लष्कराच्या ब्रीदवाक्याशी संरेखित केले जाईल.

Notes:
प्रजासत्ताक दिनाच्या पार्श्वभूमीवर केंद्र सरकारने पद्म पुरस्कार (Padma Awards 2024 Winners) जाहीर केले.
त्यामध्ये महाराष्ट्राचे मल्लखांब प्रशिक्षक उदय देशपांडेंना (Uday Deshpande) पद्मश्री पुरस्काराने गौरवण्यात आलं आहे.
एकूण 5 जणांचा पद्मविभूषण तर 17 जणांचा पद्मभूषण पुरस्काराने गौरव करण्यात आला.
तर 110 जणांना पद्मश्री पुरस्कार जाहीर झाला आहे.
देशातील सर्वोच्च नागरी पुरस्कारांपैकी एक, पद्मविभूषण, पद्मभूषण आणि पद्मश्री या तीन श्रेणींमध्ये प्रदान केले जातात.
हे पुरस्कार विविध शाखा/कार्यक्रमांच्या क्षेत्रात दिले जातात.
उदा.- कला, सामाजिक कार्य, सार्वजनिक व्यवहार, विज्ञान आणि अभियांत्रिकी, व्यापार आणि उद्योग, वैद्यक, साहित्य आणि शिक्षण, क्रीडा, नागरी सेवा, इ. ‘पद्मविभूषण’ प्रदान केला जातो.
अपवादात्मक आणि प्रतिष्ठित सेवेसाठी उच्च श्रेणीतील विशिष्ट सेवेसाठी ‘पद्मभूषण’ आणि
कोणत्याही क्षेत्रातील विशिष्ट सेवेसाठी ‘पद्मश्री दरवर्षी प्रजासत्ताक दिनानिमित्त पुरस्कारांची घोषणा केली जाते.

महाराष्ट्रातून

1) उदय विश्वनाथ देशपांडे (क्रीडा, मल्लखांब प्रशिक्षक)

2) मनोहर डोळे (औषधी)

3) झहीर काझी (साहित्य, शिक्षण)

4) चंद्रशेखर महादेवराव मेश्राम (औषधी)

5) कल्पना मोरपरीया (व्यापार-उद्योग)

6) शंकरबाबा पापळकर (समाजसेवा)

महाराष्ट्रातून या व्यक्तींना पद्मश्री पुरस्कार प्राप्त झाले.