Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
केंद्र सरकारने रिझर्व्ह बँकेचे डेप्युटी गव्हर्नर म्हणून डॉ. मायकल देबब्रत पात्रा यांचा कार्यकाळ आणखी एक वर्षासाठी वाढवला आहे. मायकेल देबब्रता पात्रा यांनी जानेवारी 2020 मध्ये RBI चे डेप्युटी गव्हर्नर म्हणून पदभार स्वीकारला. डेप्युटी गव्हर्नर पदावर जाण्यापूर्वी ते भारताच्या मध्यवर्ती बँकेचे कार्यकारी संचालक होते.

Notes:
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी उत्तर प्रदेशातील मेरठ येथे मेजर ध्यानचंद क्रीडा विद्यापीठाची पायाभरणी केली. ही संस्था सिंथेटिक हॉकी मैदान, फुटबॉल मैदान, बास्केटबॉल, व्हॉलीबॉल, हँडबॉल, कबड्डी मैदान, लॉन टेनिस कोर्ट इत्यादी आधुनिक आणि अत्याधुनिक क्रीडा पायाभूत सुविधा उपलब्ध करून देणार आहे. मजबूत क्रीडा संस्कृती आणि देशात जागतिक दर्जाच्या क्रीडा पायाभूत सुविधा निर्माण करणे.

Notes:
डीएनए सिक्वेन्सिंगचा वापर करून शास्त्रज्ञांनी ‘कुंगा’ हा पहिला मानव जातीचा संकरित प्राणी ओळखला आहे. कांस्ययुगात दक्षिणेकडील काकेशस आणि अनाटोलियामध्ये घरगुती घोडे सुरू झाल्याचे संशोधनात दिसून आले आहे. बीसीईच्या मध्यापासून ते तिसऱ्या सहस्राब्दीच्या उत्तरार्धात, शेजारच्या पर्वतीय प्रदेशातून मेसोपोटेमिया (आधुनिक इराक आणि ईशान्य सीरिया) मध्ये घरगुती घोडे आणले गेले.

Notes:
मिलेनियम चॅलेंज कॉर्पोरेशन (MCC) युनायटेड स्टेट्सने 2004 मध्ये तयार केले, आर्थिक वाढीस समर्थन देण्यासाठी मोठ्या प्रमाणात अनुदान देते. अलीकडेच, नेपाळच्या संसदेने देशातील अनेक रस्त्यावरील निदर्शने आणि विरोध असतानाही USD 500m US अनुदान मंजूर केले आहे. पायाभूत सुविधा प्रकल्पांना निधी देण्यासाठी नेपाळने 2017 मध्ये यूएस सरकारच्या MCC करारावर स्वाक्षरी केली. मात्र राजकीय पक्षांतर्गत फूट पडल्याने त्याला मान्यता मिळाली नाही.

Notes:
मध्य प्रदेशातील उज्जैन या शहराने, ज्याला ‘महाकालची भूमी’ म्हणूनही ओळखले जाते, त्याने ‘तेल दिव्यांच्या सर्वात मोठ्या प्रदर्शनाचा’ गिनीज वर्ल्ड रेकॉर्ड तयार केला. ‘शिव ज्योती अर्पणम’ नावाचा हा कार्यक्रम राज्य सरकारच्या संस्कृती विभागाने आयोजित केला होता आणि शहर प्रशासनाने तो राबवला होता. त्यात महाशिवरात्रीनिमित्त 11.71 लाखांहून अधिक दिवे लावण्याचा समावेश होता.

Notes:
कॅनेडियन तत्त्वज्ञ इयान हॅकिंग यांचे नुकतेच निधन झाले. विज्ञान, संभाव्यता आणि गणितातील तत्त्वज्ञानातील योगदानासाठी ते प्रसिद्ध आहेत.
प्रोफेसर हॅकिंग यांनी “द टेमिंग ऑफ चान्स” (1990) यासह तत्त्वज्ञान आणि संभाव्यतेच्या इतिहासावर अनेक महत्त्वपूर्ण कामे लिहिली.

Notes:
केंद्र सरकारने राज्यांना उष्णतेमुळे होणाऱ्या आजारांवर राष्ट्रीय कृती योजनेचे पालन करण्याचे आवाहन केले आहे.
2021 मध्ये राष्ट्रीय कृती आराखडा प्रसिद्ध करण्यात आला.
त्यात लोकांना वेळेवर चेतावणी देण्यासाठी आणि उष्णतेच्या लाटेचा गंभीर परिणाम कमी करण्यासाठी प्रतिबंधात्मक तयारी सुनिश्चित करण्यासाठी राज्य कृती योजना प्रभावीपणे अंमलात आणण्यास सांगितले आहे.

Notes:
कृषी आणि प्रक्रिया केलेले अन्न उत्पादने निर्यात विकास प्राधिकरण (APEDA) ने नवी दिल्लीतील AAHAR खाद्य मेळ्यात सर्व वयोगटांसाठी परवडणाऱ्या किमतीत विविध प्रकारचे बाजरी उत्पादने लाँच केली आहेत. वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालयानुसार, APEDA ने लाँच केलेली सर्व बाजरी उत्पादने ग्लूटेन-मुक्त, 100 टक्के नैसर्गिक आणि पेटंट आहेत. AAHAR ची 36 वी आवृत्ती APEDA आणि इंडिया ट्रेड प्रमोशन ऑर्गनायझेशन यांनी संयुक्तपणे आयोजित केली होती.

Notes:
काउन्सिल फॉर सायंटिफिक अँड इंडस्ट्रियल रिसर्च (CSIR)-नॅशनल एरोस्पेस लॅबोरेटरीज (NAL) द्वारे डिझाइन केलेले आणि विकसित केलेले नवीन पिढीचे दोन आसनी फ्लाइंग ट्रेनर विमान HANSA-NG ने फ्लाइट इंजिन रिलाइट चाचणी यशस्वीरित्या पूर्ण केली. ही चाचणी संरक्षण संशोधन विकास संस्था (DRDO), कर्नाटकच्या एरोनॉटिकल चाचणी श्रेणी (ATR) सुविधेवर घेण्यात आली.

Notes:
पालकांच्या त्यांच्या मुलांप्रती असलेल्या वचनबद्धतेची प्रशंसा करण्यासाठी दरवर्षी 1 जून रोजी जागतिक पालक दिन साजरा केला जातो. यूएन जनरल असेंब्लीने 1994 हे कुटुंब आंतरराष्ट्रीय वर्ष म्हणून घोषित केले आणि प्रत्येक वर्षी 15 मे हा आंतरराष्ट्रीय कुटुंब दिन म्हणून घोषित केला. UNGA ने नंतर घोषित केले की 1 जून हा जागतिक पालक दिवस म्हणून साजरा केला जाईल. 2022 च्या जागतिक पालक दिनाची थीमजगभरातील सर्व पालकांचे कौतुक करा अशी आहे.