Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
युनायटेड नेशन्स ह्युमन राइट्स कौन्सिल ही संयुक्त राष्ट्रांची एक संस्था आहे ज्याचे ध्येय जगभरातील मानवी हक्कांचा प्रचार आणि संरक्षण करणे आहे. याचे मुख्यालय जिनेव्हा, स्वित्झर्लंड येथे आहे. युनायटेड नेशन्स जनरल असेंब्लीने (UNGA) रशियाला मानवाधिकार परिषदेतून निलंबित केले कारण 93 देशांनी मसुद्याच्या ठरावाच्या बाजूने मतदान केले, 24 देशांनी विरोधात मतदान केले आणि 58 देशांनी अनुपस्थित राहिले. रशियाला UNHRC मधून निलंबित करण्याच्या मसुद्याच्या ठरावावर भारताने मतदान करण्यापासून दूर राहिले.

Notes:
सुमारे 3,80,000 न वापरलेले कौटुंबिक आणि रोजगार-आधारित व्हिसा परत मिळवण्यासाठी कायदेकर्त्यांच्या एका गटाने यूएस काँग्रेसमध्ये एक विधेयक सादर केले आहे. ‘जंपस्टार्ट अवर लीगल इमिग्रेशन सिस्टीम ऍक्ट’ ग्रीन कार्ड अनुशेष कमी करण्याचा प्रयत्न करतो, विशेषत: भारत आणि चीन सारख्या देशांतील स्थलांतरितांना प्रभावित करते. हे स्थलांतरित यूएस रहिवाशांना कायदेशीर स्थायी निवासस्थान (LPR) स्थितीत समायोजन करण्यास पात्र ठरेल.

Notes:
कृषी आणि शेतकरी कल्याण मंत्री नरेंद्र सिंह तोमर यांनी ‘किसान भागीदारी-प्राथमिक हमारी’ मोहिमेचे उद्घाटन केले. ‘आझादी का अमृत महोत्सव’ अंतर्गत आठवडाभर चालणाऱ्या या मोहिमेचे आयोजन करण्यात आले आहे. कृषी आणि शेतकरी कल्याण मंत्रालय इतर मंत्रालयांच्या सहकार्याने आपल्या योजना आणि इतर संबंधित मंत्रालयांबद्दल जागरूकता उपक्रम आयोजित करेल. कृषी तंत्रज्ञान व्यवस्थापन एजन्सी, ATMA यांच्या संयुक्त विद्यमाने उद्या देशभरातील सर्व कृषी विज्ञान केंद्रांवर किसान मेळा आयोजित केला जाईल.

Notes:
नवीन आणि नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालय, भारत सरकार 15 जून हा जागतिक पवन दिवस म्हणून साजरा करत असलेल्या जागतिक उत्सवात सामील झाला. राजस्थानला सर्वाधिक पवन क्षमता जोडल्याबद्दल, गुजरातला ओपन ऍक्सेसद्वारे सर्वाधिक पवन क्षमता जोडल्याबद्दल आणि तामिळनाडूला पवन टर्बाइनच्या पुनर्उर्जितीकरणाची सुरुवात केल्याबद्दल सत्कार करण्यात आला.
या कार्यक्रमात नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ विंड एनर्जी (NIWE) द्वारे तयार करण्यात आलेल्या जमिनीच्या पातळीपासून 150 मीटर उंचीवर विंड अॅटलसचे प्रक्षेपणही पाहायला मिळाले.

Notes:
संयुक्त अरब अमिराती आणि कतार यांनी अनुक्रमे अबू धाबी आणि दोहा येथे त्यांचे संबंधित दूतावास पुन्हा सुरू केले आहेत.
हे दोन्ही देशांमधील राजनैतिक संबंध पुनर्संचयित करण्यासाठी चिन्हांकित करते, जे 2017 मध्ये तोडले गेले होते.
दूतावास पुन्हा सुरू करणे अल-उला करारावर आधारित आहे, ज्यावर 2021 मध्ये GCC देशांच्या नेत्यांनी स्वाक्षरी केली होती.

Notes:
गृह मंत्रालयाने “राज्यांमध्ये अग्निशमन सेवांच्या विस्तार आणि आधुनिकीकरणासाठी योजना” सुरू केली आहे ज्याचे एकूण बजेट रु. 5,000 कोटी रु. कायदेशीर आणि पायाभूत सुविधांशी संबंधित सुधारणांच्या अंमलबजावणीवर आधारित राज्यांना प्रोत्साहन देण्यासाठी एकूण अर्थसंकल्पातून 500 कोटींची तरतूद करण्यात आली आहे.

Notes:
अलीकडेच, वित्त मंत्रालयाने मे 2023 साठी वार्षिक आर्थिक पुनरावलोकन अहवालाचे अनावरण केले, ज्याने जाहीर केले की FY 23 साठी भारताचा GDP वाढ 7.2 टक्क्यांवर पोहोचला आहे, जो फेब्रुवारीपासून पूर्वीच्या अंदाजित 7 टक्क्यांपेक्षा जास्त आहे.
या अहवालात असेही अधोरेखित करण्यात आले आहे की, उपभोग आणि गुंतवणूक या दोन्हींनी साथीच्या रोगापूर्वीची पातळी ओलांडली आहे, जे साथीच्या रोगानंतरच्या काळात सकारात्मक पुनर्प्राप्ती दर्शवते.

Notes:
ज्वलंत विभाजन: आरोग्य आणि उत्पन्नातील लैंगिक असमानता किती तीव्र उष्णता वाढवते याचा अहवाल अलीकडेच Arsht-Rockefeller Foundation Resilience Center (Arsht-Rock) ने प्रसिद्ध केला आहे.
अहवालात असा इशारा देण्यात आला आहे की उष्ण वर्षांमध्ये, अति तापमानामुळे 2050 पर्यंत भारत, नायजेरिया आणि युनायटेड स्टेट्समध्ये दरवर्षी अंदाजे 204,000 महिलांचा मृत्यू होऊ शकतो.

Notes:
2022 पर्यावरण कार्यप्रदर्शन निर्देशांक (EPI) मध्ये भारताचा क्रमांक 180 आहे आणि 180 देशांमध्ये सर्वात कमी गुण मिळाले आहेत. हवामान बदल कामगिरी, पर्यावरणीय आरोग्य आणि पर्यावरणातील चैतन्य यावरील 11 समस्यांच्या श्रेणींमध्ये 40 कामगिरी निर्देशकांवर या अहवालात देशांची क्रमवारी लावली आहे. धोरणात्मक कारवाईच्या बाबतीत या पॅरामीटर्सवर भारताची कामगिरी खराब मानली जाते.

Notes:
गुजरातमधील काक्रापार अणुऊर्जा प्रकल्प (KAPP) येथे भारतातील पहिला स्वदेशी विकसित 700-मेगावॅट इलेक्ट्रिक (MWe) अणुऊर्जा अणुभट्टी. न्यूक्लियर पॉवर कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया लिमिटेड (NPCIL), काकरापार येथे दोन 700 MW प्रेशराइज्ड हेवी वॉटर रिअॅक्टर्स (PHWRs) बांधण्याच्या प्रक्रियेत आहे, ज्यामध्ये दोन 220 MW पॉवर प्लांट देखील आहेत.