Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. ‘पीएम स्वनिधी’ योजनेचे लाभार्थी कोण आहेत?
[A] SHG सदस्य
[B] रस्त्यावरील विक्रेते
[C] स्तनपान करणारी माता आणि नवजात मुले
[D] किशोरवयीन मुले आणि मुली
Show Answer
Correct Answer: B [ रस्त्यावरील विक्रेते]
Notes:
आर्थिक घडामोडींच्या मंत्रिमंडळ समितीने डिसेंबर 2024 पर्यंत पंतप्रधान रस्त्यावरील विक्रेत्यांची आत्मानिर्भर निधी (PM SVANidhi) योजना सुरू ठेवण्यास मान्यता दिली आहे. योजनेद्वारे रस्त्यावर विक्रेत्यांना परवडणारी तारणमुक्त कर्ज दिले जाते. या योजनेचे उद्दिष्ट 5,000 कोटी रुपयांच्या कर्जाची सुविधा आहे तर अलीकडील मंजुरीमुळे कर्जाची रक्कम 8,100 कोटी रुपयांपर्यंत वाढली आहे.
12. भारताने नुकतेच आपले नवीन मिशन कोणत्या युरोपियन देशात उघडले आहे?
[A] हंगेरी
[B] लिथुआनिया
[C] लाटविया
[D] बेलारूस
Show Answer
Correct Answer: B [ लिथुआनिया]
Notes:
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने 2022 मध्ये लिथुआनियामध्ये नवीन भारतीय मिशन उघडण्याच्या प्रस्तावाला मंजुरी दिली आहे, ज्यामुळे राजकीय संबंध आणि धोरणात्मक सहकार्य अधिक दृढ होईल आणि बाल्टिक देशासोबत द्विपक्षीय व्यापार वाढू शकेल. लिथुआनियामध्ये दूतावास उघडण्याचा निर्णय हा सरकारच्या वाढ आणि विकासाच्या राष्ट्रीय प्राधान्याचा किंवा ‘सबका साथ सबका विकास’ उपक्रमाचा एक भाग आहे. लिथुआनियामध्ये भारताची राजनैतिक उपस्थिती कंपन्यांना बाजारपेठ उपलब्ध करून देईल आणि वस्तू आणि सेवांच्या निर्यातीत सुधारणा करेल.
13. कोणत्या देशाने ‘ग्रीन क्रेडिट’ प्रणालीसाठी मसुदा नियम जारी केला?
[A] श्रीलंका
[B] भारत
[C] चीन
[D] अफगाणिस्तान
Show Answer
Correct Answer: B [ भारत]
Notes:
पर्यावरण, वने आणि हवामान बदल मंत्रालयाने ‘ग्रीन क्रेडिट’ प्रणालीसाठी मसुदा नियमावली जारी केली आहे, ज्यात व्यक्ती, शेतकरी-उत्पादक संस्था (एफपीओ), उद्योग, ग्रामीण आणि शहरी स्थानिक संस्था आणि इतर भागधारकांना त्यांच्या पर्यावरणीय फायद्यासाठी प्रोत्साहन दिले जाते.
अधिसूचनेत, मंत्रालयाने 60 दिवसांच्या कालावधीसाठी अभिप्राय आणि सूचना आमंत्रित केल्या आहेत.
14. पृथ्वीच्या पृष्ठभागापासून सुमारे 50 ते 400 मैल अंतरावर असलेल्या अवकाशाच्या सीमेवर वसलेल्या प्रदेशाचे नाव काय आहे?
[A] आयनोस्फीअर
[B] स्ट्रॅटोस्फियर
[C] क्रोमोस्फियर
[D] एक्सोस्फियर
Show Answer
Correct Answer: A [ आयनोस्फीअर]
Notes:
आयनोस्फियर हा अवकाशाच्या सीमेवर वसलेला प्रदेश आहे, जो पृथ्वीच्या पृष्ठभागापासून सुमारे 50 ते 400 मैलांवर स्थित आहे.
NASA नुसार,
SpaceX ने फाल्कन 9 रॉकेटच्या वर 15 स्टारलिंक उपग्रह कमी-पृथ्वीच्या कक्षेत प्रक्षेपित केले, ज्यामुळे पृथ्वीच्या आयनोस्फियरमध्ये तात्पुरता व्यत्यय आला असे म्हटले जाते.
15. कोणत्या देशाने काही दशकांत सुरवातीपासून बांधलेल्या पहिल्या अणुभट्टीचे अनावरण केले आहे?
[A] भारत
[B] चीन
[C] युक्रेन
[D] संयुक्त राज्य
Show Answer
Correct Answer: D [ संयुक्त राज्य]
Notes:
सात वर्षांतील पहिली अणुभट्टी नुकतीच अमेरिकेतील जॉर्जियामध्ये सेवेत दाखल झाली आहे. 1,100 मेगावॅट विजेच्या पूर्ण उत्पादनावर, युनिट 3 500,000 घरे आणि व्यवसायांना वीज देऊ शकते.
आता व्यावसायिक कार्यान्वित असलेले युनिट सात वर्षे उशिरा आणि USD 17 अब्ज बजेटमध्ये दाखल झाले.
2.7 दशलक्ष ग्राहकांव्यतिरिक्त जॉर्जिया, फ्लोरिडा आणि अलाबामामधील इतर अनेक युटिलिटीज वीज घेत आहेत.
16. कोणता देश एआय-पॉवर्ड घोस्ट शार्क पाणबुड्या विकसित करत आहे?
[A] चीन
[B] संयुक्त राज्य
[C] ऑस्ट्रेलिया
[D] रशिया
Show Answer
Correct Answer: C [ ऑस्ट्रेलिया]
Notes:
ऑस्ट्रेलियन नौदल वेगाने AI-शक्तीवर चालणाऱ्या मानवरहित पाणबुड्या “घोस्ट शार्क” विकसित करत आहे, ज्याची प्रति युनिट फक्त AUD23 दशलक्ष पेक्षा जास्त आहे. हे AI-शक्तीवर चालणारे सब्स 2025 च्या मध्यापर्यंत वितरित केले जातील, जे नौदलाची क्षमता वाढवण्यासाठी एक किफायतशीर आणि जलद उपाय ऑफर करतील. सोबतच, देश 13 अणुशक्तीवर चालणार्या अटॅक पाणबुड्या मिळवण्यासाठी एका महागड्या आणि संथ प्रकल्पात गुंतवणूक करत आहे, प्रत्येक सबमची किंमत AUD28 बिलियन ($18 बिलियन) पेक्षा जास्त आहे.
17. कोणत्या तंत्रज्ञान कंपनीने भारतात GenAI-केंद्रित इनोव्हेशन लॅब सुरू करण्यासाठी Amazon Web Services (AWS) सोबत भागीदारी केली?
[A] Google
[B] नोकिया
[C] सॅमसंग
[D] IBM
Show Answer
Correct Answer: D [ IBM]
Notes:
जनरेटिव्ह आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (GenAI) सारख्या नवीनतम तंत्रज्ञानातून परस्पर क्लायंटला मूल्य मिळवण्यात मदत करण्यासाठी IBM ने Amazon Web Services (AWS) सोबत आपली भागीदारी वाढवून बेंगळुरूमध्ये इनोव्हेशन लॅब सुरू केली आहे.
अशा प्रकारची पहिली इनोव्हेशन लॅब, जगभरातील ग्राहकांसाठी संयुक्त IBM-AWS सोल्यूशन्स एक्सप्लोर करण्यासाठी आणि बँकिंग आणि वित्तीय सेवा, ऑटोमोटिव्ह, उत्पादन आणि आरोग्यसेवा यांसारख्या उद्योगांमध्ये संबंधित प्रोटोटाइप आणि प्रूफ-ऑफ-संकल्पना तपासण्यासाठी खुली आहे.
18. राजा भालिंद्र सिंग रोलिंग ट्रॉफी कोणत्या राज्याने जिंकली?
[A] पंजाब
[B] महाराष्ट्र
[C] तामिळनाडू
[D] ओडिशा
Show Answer
Correct Answer: B [ महाराष्ट्र]
Notes:
नुकत्याच संपलेल्या 2023 राष्ट्रीय खेळांमध्ये भारतभरातील 11,000 खेळाडूंनी 45 विविध खेळांमध्ये भाग घेतला होता. 80 सुवर्ण पदके, 69 रौप्य पदके आणि 79 कांस्य पदकांसह एकूण 228 पदके मिळवून पदकतालिकेत अव्वल स्थान मिळवून महाराष्ट्र चॅम्पियन म्हणून उदयास आला.
त्यांनी एकंदर चॅम्पियनशिपसाठी प्रतिष्ठित राजा भालिंद्र सिंग रोलिंग ट्रॉफीवर दावा केला, जो त्यांना 1994 पासून मिळवता आला नव्हता.
सर्व्हिसेस स्पोर्ट्स कंट्रोल बोर्ड (एसएससीबी) आणि हरियाणा दुसऱ्या आणि तिसऱ्या स्थानावर राहिले.
19. पर्यावरण मंत्रालय आणि UNDP च्या अहवालानुसार, भारताने कोणते ओझोन कमी करणारे रसायन टप्प्याटप्प्याने बंद केले आहे?
[A] HCFC 141b
[B] CCl3F
[C] Halon 1211
[D] CFC-112
Show Answer
Correct Answer: A [HCFC 141b]
Notes:
पर्यावरण मंत्रालय आणि UNDP च्या अहवालानुसार, भारताने ओझोन कमी करणारे आणि हवामानातील तापमान वाढवणारे रासायनिक HCFC 141b (1,1-Dichloro-1-fluoroethane) यशस्वीरित्या बंद केले आहे आणि नवीन उपकरणांच्या निर्मितीमध्ये अशा प्रकारचा आणखी एक वायू काढून टाकण्यात ते नियोजित वेळेच्या पुढे आहे.
एचसीएफसीसाठी 35 टक्के फेज-आउट लक्ष्याच्या तुलनेत, भारताने 44 टक्के घट साध्य केली आहे.
20. अंटार्क्टिकाजवळील रॉस समुद्रात नुकतीच आढळलेली ऑस्ट्रोपॅलीन हॅलानीची ही ——— ची प्रजाती आहे?
[A] स्क्विड
[B] मॅन्टिस कोळंबी
[C] सागरी कोळी (Sea spider)
[D] आठ पायांचा सागरी प्राणी
Show Answer
Correct Answer: C [सागरी कोळी (Sea spider)]
Notes:
Austropalene halanychi हे नाव अंटार्क्टिकाजवळील रॉस समुद्रात सापडलेल्या समुद्री स्पायडरच्या नवीन शोधलेल्या फिकट पिवळ्या प्रजातीला दिलेले आहे.
त्याचे वेगळे काळे डोळे आणि बॉक्सिंग ग्लोव्ह-आकाराचे मोठे पंजे मऊ शिकार पकडण्यासाठी वापरले जातात.
1,000 हून अधिक समुद्री कोळ्याच्या प्रजाती जागतिक स्तरावर महासागरांमध्ये राहतात परंतु याआधी क्वचितच अशा अद्वितीय वैशिष्ट्यांसह आढळल्या आहेत.
सागरी प्राण्यांचे पुढील विश्लेषण तुलनेने अनपेक्षित बर्फाळ ध्रुवीय पाण्यात उत्क्रांतीवादी ट्रेंड आणि जैवविविधता अंतर्दृष्टी प्रकट करू शकते.