Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. अलीकडील अहवालानुसार, कोणत्या प्रदेशातील 75% बर्फ पूर्णपणे नाहीसा होईल?
[A] हिंदुकुश हिमालय
[B] मीर समीर
[C] सारघर
[D] कोयो झोम
Show Answer
Correct Answer: A [ हिंदुकुश हिमालय]
Notes:
हिंदुकुश हिमालय प्रदेश अफगाणिस्तान, बांगलादेश, भूतान, चीन, भारत, म्यानमार, नेपाळ आणि पाकिस्तानमध्ये पसरलेला 3,500 किमी (2,175 मैल) अंतरावर पसरलेला आहे.
अलीकडील अहवालानुसार, असा अंदाज आहे की हिंदूकुश हिमालय प्रदेशातील 75% बर्फ पूर्णपणे नाहीसा होईल, ज्यामुळे पर्वतीय भागात राहणार्या 240 दशलक्ष रहिवाशांसाठी धोकादायक पूर आणि पाण्याची टंचाई यासारखे गंभीर परिणाम होतील.
12. कोणत्या देशाने क्लोजबाय हॅबिटेबल एक्सोप्लॅनेट सर्वेक्षण (CHES) प्रस्तावित केले आहे?
[A] संयुक्त राज्य
[B] इस्रायल
[C] चीन
[D] दक्षिण कोरिया
Show Answer
Correct Answer: C [ चीन]
Notes:
चिनी शास्त्रज्ञांनी क्लोजबाय हॅबिटेबल एक्सोप्लॅनेट सर्व्हे (CHES) नावाचा प्रकल्प प्रस्तावित केला आहे. सूर्यासारख्या ताऱ्यांभोवती राहण्यायोग्य पार्थिव ग्रह शोधण्यासाठी डिझाइन केलेले हे पहिले अंतराळ अभियान असेल. पृथ्वीपासून सुमारे 32 प्रकाश-वर्षे दूर असलेल्या सौरमालेच्या बाहेर राहण्यायोग्य पृथ्वीसारख्या ग्रहांचा शोध घेण्यासाठी अंतराळ-जनित दुर्बिणीद्वारे आकाशाचे सर्वेक्षण करण्याचे अवकाश प्रकल्पाचे उद्दिष्ट आहे.
13. ब्रिटनमध्ये विंड्रश डे का साजरा केला जातो?
[A] वेस्ट इंडिजवर यशस्वी आक्रमण
[B] आयरिश रिपब्लिकन आर्मीचा पराभव
[C] ब्रिटिश सम्राटाचा राज्याभिषेक
[D] ब्रिटिश किनार्यावर स्थलांतरितांचे आगमन
Show Answer
Correct Answer: D [ब्रिटिश किनार्यावर स्थलांतरितांचे आगमन]
Notes:
कॅरिबियन स्थलांतरितांचे 1948 साली ब्रिटीश किनाऱ्यावर आगमन झाल्याबद्दल दरवर्षी 22 जून रोजी विंड्रश डे पाळला जातो. या स्थलांतरितांना आणि त्यांच्या वंशजांना त्यांच्या आगमनापासून सक्तीने हद्दपारीचा आणि सामाजिक समस्यांचा सामना करावा लागला.
14. जात सर्वेक्षण करणारे बिहारनंतर दुसरे राज्य कोणते?
[A] राजस्थान
[B] मध्य प्रदेश
[C] उत्तर प्रदेश
[D] उत्तराखंड
Show Answer
Correct Answer: A [राजस्थान]
Notes:
राजस्थान सरकारने राज्यात जात सर्वेक्षण करण्याचे आदेश जारी केले आहेत. बिहारनंतर असे सर्वेक्षण करणारे हे भारतातील दुसरे राज्य ठरणार आहे. बिहारने यापूर्वी महात्मा गांधींच्या जयंतीदिनी त्यांच्या जात सर्वेक्षणाचे निकाल जाहीर केले होते, ज्यामध्ये असे दिसून आले होते की इतर मागासवर्गीय (OBC) आणि अत्यंत मागासवर्गीय (EBCs) राज्याच्या एकूण लोकसंख्येच्या 63 टक्के आहेत.
15. बातम्यांमध्ये पाहिलेला आश्रम रोड हे कोणत्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशातील ऐतिहासिक ठिकाण आहे?
[A] नवी दिल्ली
[B] गुजरात
[C] राजस्थान
[D] महाराष्ट्र
Show Answer
Correct Answer: B [ गुजरात]
Notes:
अहमदाबादचा ऐतिहासिक आश्रम रोड, महात्मा गांधींशी संबंध असलेला, त्याच्या स्थापनेपासून 47 वर्षांनंतर एक महत्त्वपूर्ण परिवर्तन आणि ‘गौरव पथ’ असे नामकरण होत आहे. अहमदाबाद महानगरपालिकेने या प्रकल्पासाठी 35.75 कोटी रुपयांचे बजेट दिले आहे, ज्याचे उद्दिष्ट गांधींच्या वारसाला श्रद्धांजली वाहणे आणि या क्षेत्राचे ऐतिहासिक महत्त्व जतन करणे, कारण ते त्यांच्याशी संबंधित दोन महत्त्वपूर्ण केंद्रांना जोडते.
16. बातम्यांमध्ये दिसलेली, ‘मीडियास हायड्रिया’ ही प्राचीन फुलदाणी कोणत्या देशाची आहे?
[A] ग्रीस
[B] चीन
[C] जपान
[D] तुर्की
Show Answer
Correct Answer: A [ग्रीस]
Notes:
ग्रीसमधील अथेन्स येथील अॅक्रोपोलिस म्युझियममध्ये ‘मीनिंग्ज’ नावाच्या तात्पुरत्या प्रदर्शनासाठी ब्रिटीश संग्रहालयाकडून कर्जावर
‘मीडियास हायड्रिया’ ही प्राचीन फुलदाणी आहे. ( 420 बीसी मधील एक प्राचीन ग्रीक फुलदाणी)
ब्रिटीश म्युझियममधून अथेन्सला पार्थेनॉन शिल्प कायमस्वरूपी परत करण्यावरून ग्रीस आणि ब्रिटनमधील वादाच्या दरम्यान हे कर्ज आले आहे.
17. अलीकडेच पहिली अणुऊर्जा शिखर परिषद कोठे आयोजित करण्यात आली होती?
[A] नवी दिल्ली
[B] ब्रुसेल्स
[C] मॉस्को
[D] बीजिंग
Show Answer
Correct Answer: B [ब्रुसेल्स]
Notes:
21 मार्च रोजी अणुऊर्जा शिखर परिषदेसाठी 34 देशांचे नेते ब्रुसेल्समध्ये बोलावले होते.
आंतरराष्ट्रीय अणु ऊर्जा एजन्सी (IAEA) आणि बेल्जियम यांनी आयोजित केलेल्या या शिखर परिषदेचे उद्दिष्ट निव्वळ-शून्य उत्सर्जन आणि शाश्वत विकास उद्दिष्टे साध्य करण्यासाठी अणुऊर्जेचा लाभ घेण्यासाठी धोरणे शोधणे हा आहे.
COP28 नंतर जेथे 20 हून अधिक देशांनी अणुऊर्जेचा वापर वाढवण्याचे वचन दिले.
शिखर परिषदेने तैनाती आणि वित्तपुरवठा यासाठी व्यावहारिक पावले उचलण्यावर भर दिला.
तांत्रिक पॅनेल अणुऊर्जेची क्षमता वाढवण्याचा प्रयत्न करते.
18. अलीकडेच भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरण (FSSAI) ने कोणत्या शहरात अन्न सुरक्षेबाबत जनजागृती मोहीम सुरू केली आहे?
[A] दिल्ली
[B] लखनौ
[C] इंदूर
[D] जयपूर
Show Answer
Correct Answer: A [दिल्ली]
Notes:
भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरण (FSSAI) ने एप्रिल, 2024 मध्ये अन्न सुरक्षा विभागाच्या सहकार्याने दिल्लीच्या खान मार्केट आणि INA मार्केट सारख्या प्रमुख बाजारपेठांमध्ये जागृती मोहीम सुरू केली.
FSSAI च्या “फूड सेफ्टी ऑन व्हील” मोबाईल लॅबचा वापर करून खाद्यपदार्थांमधील कीटकनाशकांचे अवशेष आणि दूषित घटक शोधणे आणि कमी करणे यावर या मोहिमेचा भर होता.
अन्न सुरक्षेसाठी सामूहिक जबाबदारीवर भर देत कीटकनाशकांचे धोके, चाचणीची आवश्यकता आणि सुरक्षा मानकांचे पालन यावर व्यापाऱ्यांना प्रशिक्षण देण्यात आले.
19. अलीकडे कोणत्या ट्रेड असोसिएशनने स्टार्टअप्ससाठी कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स चार्टर लाँच केले आहे?
[A] इंडिया ट्रेड प्रमोशन ऑर्गनायझेशन (ITPO)
[B] भारतीय उद्योग परिसंघ (CII)
[C] असोचेम
[D] फेडरेशन ऑफ इंडियन चेंबर्स ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्री (FICCI)
Show Answer
Correct Answer: B [भारतीय उद्योग परिसंघ (CII)]
Notes:
कॉन्फेडरेशन ऑफ इंडियन इंडस्ट्री (CII) ने स्टार्टअप्ससाठी कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स चार्टर जारी केला आहे, ज्यामध्ये पारदर्शकता आणि निष्पक्षता यासारख्या तत्त्वांवर जोर दिला जातो.
स्टार्टअप्सना स्थिरता आणि यशाच्या दिशेने मार्गदर्शन करण्याच्या उद्देशाने कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स चार्टर BharatPe आणि GoMechanic सारख्या उच्च-प्रोफाइल प्रकरणांमध्ये दिसलेल्या प्रशासनातील अपयशांचे निराकरण करते.
कंपनी कायदा 2013 अंतर्गत स्टार्टअप्सना लागू होणारे चार्टर, विविध टप्प्यांसाठी मार्गदर्शक तत्त्वे, भूमिका आणि जबाबदाऱ्या परिभाषित करते, वाढ, लवचिकता आणि स्पर्धात्मकता सुनिश्चित करते.
20. अल्फाफोल्ड AI मॉडेल कोणत्या कंपनीने विकसित केले आहे?
[A] मायक्रोसॉफ्ट
[B] Google
[C] मेटा
[D] ऍमेझॉन
Show Answer
Correct Answer: B [Google]
Notes:
Google DeepMind ने AlphaFold 3 चे अनावरण केले.
AlphaFold 3 AI मॉडेल Isomorphic Labs सह विकसित केले आहे.
AlphaFold 3 हे मानवी डीएनएसह आण्विक संरचना आणि परस्परसंवादाचा अचूक अंदाज लावते.
औषध डिझाइन आणि रोग लक्ष्यीकरणास मदत करते.
AlphaFold 3 हे प्रथिने, डीएनए, आरएनए आणि लहान रेणूंचे मॉडेल बनवते.
त्यांची 3D संरचना आणि सेल्युलर कार्यांसाठी महत्त्वपूर्ण रासायनिक बदल प्रकट करते.
अल्फाफोल्ड 3 चे डिफ्यूजन नेटवर्क असेंब्ली जैविक गुंतागुंत, औषधांच्या क्रिया, संप्रेरक उत्पादन आणि सुधारित वैद्यकीय संशोधन आणि उपचारांसाठी डीएनए दुरुस्ती समजून घेण्यास मदत करते.