Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
US Extremely Large Telescope Program , ज्यामध्ये Giant Magellan Telescope (GMT) चा समावेश आहे, त्याचे नेतृत्व US आणि ऑस्ट्रेलिया, ब्राझील आणि दक्षिण कोरिया यांच्या भागीदारीत, चिली यजमान देश आहे. खगोलशास्त्र आणि खगोल भौतिकशास्त्रावरील 2020 दशकाच्या सर्वेक्षणाद्वारे USD 1 अब्ज प्रकल्पाला ‘मिशन क्रिटिकल’ म्हणून स्थान देण्यात आले. अहवालात US-ELTP ला जमिनीवर आधारित वेधशाळांसाठी सर्वोच्च सीमा प्रकल्प म्हणून स्थान देण्यात आले आहे. त्यात GMT च्या अंतिम बांधकाम टप्प्यांसाठी फेडरल समर्थनाची शिफारस केली आहे.

Notes:
चित्रपट निर्माते रिंटू थॉमस आणि सुष्मित घोष यांनी दिग्दर्शित केलेल्या ‘रायटिंग विथ फायर’ या भारतीय माहितीपटाला 94 व्या अकादमी पुरस्कारांमध्ये सर्वोत्कृष्ट माहितीपट वैशिष्ट्य श्रेणीत नामांकन मिळाले आहे. रायटिंग विथ फायर हा या वर्षीच्या ऑस्कर पुरस्कारांमध्ये नामांकन मिळालेला एकमेव भारतीय माहितीपट आहे. हे दलित महिलांनी चालवलेले खबर लहरिया नावाच्या ग्रामीण वृत्तपत्रावर आणि अलीकडच्या काही वर्षांमध्ये प्रिंटमधून डिजिटलकडे तिच्या संक्रमणावर लक्ष केंद्रित करते.

Notes:
वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशन (WHO) ने अलीकडेच जागतिक आरोग्य सांख्यिकी 2023 प्रसिद्ध केली.
हे आरोग्य आणि आरोग्य-संबंधित निर्देशकांवरील नवीनतम उपलब्ध डेटाचे वार्षिक संकलन आहे.
हा अहवाल 2005 पासून प्रकाशित करण्यात आला आहे.
या अहवालानुसार, साथीच्या रोगामुळे सुमारे 20 दशलक्ष मृत्यू आणि एकूण 336.8 दशलक्ष जीवन-वर्षे झाली आहेत.

Notes:
PM-DAKSH (प्रधानमंत्री दक्ष और कुशलता संपन्‍न हितग्रही) योजना, सामाजिक न्याय आणि सक्षमीकरण मंत्रालयाद्वारे राबविण्यात येत आहे, ही उपेक्षित व्यक्तींच्या कौशल्यासाठी एक राष्ट्रीय योजना आहे. या योजनेचे मुख्य उद्दिष्ट लक्ष्यित तरुणांच्या कौशल्याची पातळी वाढवून दीर्घकालीन आणि अल्प-मुदतीची कौशल्ये, त्यानंतर रोजगार/स्वयंरोजगार उपलब्ध करून देणे हा आहे. 5 वर्षांमध्ये सुमारे 2.71 लाख लोकांना प्रशिक्षित केले जाईल. 2021-22 साठी रु.79.48 कोटी वाटप करण्यात आले.

Notes:
अव्वल भारतीय जलतरणपटू साजन प्रकाशने पुरुषांच्या 200 मीटर बटरफ्लायमध्ये सुवर्ण आणि वेदांत माधवनने कोपनहेगन, डेन्मार्क येथे डॅनिश ओपन जलतरण स्पर्धेत पुरुषांच्या 1500 मीटर फ्रीस्टाइल स्पर्धेत रौप्य पदक जिंकले. साजन प्रकाश हा केरळचा 28 वर्षीय जलतरणपटू आहे, जो फ्रीस्टाइल, बटरफ्लाय आणि मेडले इव्हेंटमध्ये पारंगत आहे. 16 वर्षीय वेदांत माधवन, मार्च 2021 मध्ये लॅटव्हिया ओपनमध्ये कांस्यपदक जिंकले होते, त्याने गेल्या वर्षी ज्युनियर नॅशनल एक्वाटिक चॅम्पियनशिपमध्ये सात पदके जिंकली होती.

Notes:
यूएस देशात नूतनीकरणयोग्य H-1B व्हिसा सुरू करणार आहे.
वॉशिंग्टन डीसीमध्ये भारतीय डायस्पोरासमोर केलेल्या भाषणादरम्यान, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ‘देशातील’ अक्षय H-1B व्हिसाच्या संदर्भात घोषणा केली.
हे व्यक्तींना त्यांच्या कामाच्या व्हिसाचे नूतनीकरण करण्यासाठी परदेशात जाण्याची गरज दूर करते.

Notes:
केंद्रीय सूक्ष्म लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्री नारायण राणे यांनी नवी दिल्ली येथील नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ फॅशन टेक्नॉलॉजी येथे खादीसाठी पहिल्या सेंटर ऑफ एक्सलन्सचे (CoEK) उद्घाटन केले. हे बंगळुरू, गांधीनगर, कोलकाता आणि शिलॉन्ग येथे प्रवक्त्यांसह दिल्लीत एक केंद्र म्हणून स्थापित केले गेले आहे. हे पोशाख, गृह फर्निशिंग आणि अॅक्सेसरीज डिझाइन करण्यावर लक्ष केंद्रित करेल आणि खादीला एक सार्वत्रिक आणि मूल्य-आधारित ब्रँड बनवेल.

Notes:
32 वर्षीय मेक्सिकन रेसिंग ड्रायव्हर सर्जिओ पेरेझने नुकतेच मोनॅको ग्रांप्री स्पर्धेचे विजेतेपद पटकावले. एक्का ड्रायव्हर त्याच्या स्पॅनिश प्रतिस्पर्धी कार्लोस सेन्झ ज्युनियरच्या 1.1 सेकंदाच्या अंतराने पोहोचला. मालिका लीडर आणि जगज्जेता मॅक्स वर्स्टॅपेनने तिसरे स्थान पटकावले. दुसरा एक्का ड्रायव्हर चार्ल्स लेक्लर्क चौथ्या स्थानावर राहिला. पेरेझचा हा मोसमातील पहिला विजय आणि कारकिर्दीतील तिसरा विजय होता, ज्यामुळे तो सर्वात यशस्वी मेक्सिकन F1 ड्रायव्हर बनला.

Notes:
उत्तर प्रदेश एक्सप्रेसवे इंडस्ट्रियल डेव्हलपमेंट अथॉरिटी (UPEIDA) ने डिफेन्स इंडस्ट्रियल कॉरिडॉरमध्ये युनिट्स स्थापन करण्यास इच्छुक गुंतवणूकदारांना आर्थिक सहाय्य देण्यासाठी तीन राष्ट्रीयकृत बँका आणि भारतीय लघु उद्योग विकास बँक (SIDBI) यांच्यासोबत एक सामंजस्य करार केला. स्टेट बँक ऑफ इंडिया, बँक ऑफ बडोदा आणि पंजाब नॅशनल बँक या तीन बँका आहेत, ज्या डिफेन्स कॉरिडॉरच्या सहा नोड्समध्ये गुंतवणूकदारांना आर्थिक सहाय्य देतील.

Notes:
इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी (IIT) जम्मू येथे नॉर्थ टेक सिम्पोजियम सुरू झाले आहे, ज्यामध्ये नवीन स्वदेशी संरक्षण तंत्रज्ञान, भारतात निर्मित संरक्षण उपकरणे आणि शस्त्रे आहेत. भारतीय लष्कराने त्यांची नवीनतम लाइट स्पेशालिस्ट वाहने (LSVs) या परिसंवादात प्रदर्शित केली, ज्यात अँटी-टँक मार्गदर्शित क्षेपणास्त्र लाँचर्स, मध्यम मशीन गन आणि ग्रेनेड लाँचर्स असू शकतात.