Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. राज्यघटनेच्या कोणत्या कलमानुसार राज्य सरकारांनी प्रत्येक वर्षी त्यांचा अर्थसंकल्प विधिमंडळासमोर मांडावा?
[A] कलम ५१
[B] कलम 101
[C] कलम 202
[D] कलम 303
Show Answer
Correct Answer: C [ कलम 202]
Notes:
राज्यघटनेच्या कलम 202 नुसार राज्य सरकारांनी प्रत्येक वर्षी त्यांचा अर्थसंकल्प विधिमंडळासमोर मांडावा.
थिंक-टँक PRS लेजिस्लेटिव्ह रिसर्चच्या एका नवीन अहवालात असे दिसून आले आहे की, 2022 मध्ये सरासरी 20 राज्यांनी 8 दिवसांच्या बजेटवर चर्चा केली.
2022 मध्ये देशभरातील राज्यांच्या विधानसभांची बैठक सरासरी 21 दिवस झाली.
12. जेनेटिकली इंजिनिअर्ड (GE) कॉटन हायब्रीड्सच्या जैवसुरक्षा संशोधन चाचण्यांना (BRL) मान्यता देणारे एकमेव राज्य कोणते आहे?
[A] केरळ
[B] उत्तर प्रदेश
[C] हरियाणा
[D] आसाम
Show Answer
Correct Answer: C [ हरियाणा]
Notes:
जनुकीय अभियांत्रिकी (GE) कापसाच्या संकरित जैवसुरक्षा संशोधन चाचण्यांसाठी (BRL) ठिकाणे निवडण्यात आलेल्या चार राज्यांपैकी हरियाणा हे एकमेव राज्य आहे ज्याने मान्यता दिली आहे.
तेलंगणा आणि गुजरातने 2023-24 पीक हंगामात चाचण्या आयोजित करण्यासाठी ना हरकत प्रमाणपत्र (NOC) देण्यास नकार दिला आहे, तर महाराष्ट्राने अद्याप प्रतिसाद दिलेला नाही.
13. कोणत्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशाने कर्मचाऱ्यांना हमी पेन्शन योजना (GPS) मंजूर केली?
[A] केरळ
[B] आंध्र प्रदेश
[C] ओडिशा
[D] पश्चिम बंगाल
Show Answer
Correct Answer: B [ आंध्र प्रदेश]
Notes:
आंध्र प्रदेश मंत्रिमंडळाने नुकतीच कर्मचाऱ्यांना हमी पेन्शन योजना (GPS) मंजूर केली आहे.
या योजनेअंतर्गत, पात्र कर्मचाऱ्यांना त्यांच्या सर्वात अलीकडील पगाराच्या 50% समतुल्य पेन्शन मिळेल.
या पेन्शनमध्ये केंद्र सरकारच्या प्रथेप्रमाणेच महागाई भत्ता (DR) आणि वर्षातून दोनदा महागाई भत्ता जाहीर केला जातो.
14. आंतरराष्ट्रीय समुद्रतळ प्राधिकरणाचे मुख्यालय कोठे आहे?
[A] जमैका
[B] जपान
[C] ऑस्ट्रेलिया
[D] युनायटेड किंगडम
Show Answer
Correct Answer: A [ जमैका]
Notes:
इंटरनॅशनल सीबेड अथॉरिटी ही जमैका स्थित 167 सदस्य देशांची आंतरशासकीय संस्था आहे आणि 1982 च्या यूएन कन्व्हेन्शन ऑन द सी ऑफ द सी च्या अंतर्गत युरोपियन युनियनची स्थापना झाली आहे.
आंतरराष्ट्रीय सीबेड ऑथॉरिटी चर्चा पुन्हा सुरू करण्याची तयारी करत आहे ज्यामुळे आंतरराष्ट्रीय समुद्रतळातील खाण क्रियाकलापांना परवानगी मिळेल, ज्याला डीप सी मायनिंग म्हणतात.
15. बातम्यांमध्ये दिसणारे EASE 5.0 Reforms कोणत्या युनिटशी संबंधित आहे?
[A] विद्यापीठे
[B] सार्वजनिक क्षेत्रातील बँका
[C] हवाई बंदरे
[D] पोलीस स्टेशन्स
Show Answer
Correct Answer: B [ सार्वजनिक क्षेत्रातील बँका]
Notes:
सुधारित प्रवेश आणि सेवा उत्कृष्टता-EASE 5.0सामान्य सुधारणा अजेंडा EASE नेक्स्ट कार्यक्रमाचा अलीकडेच अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांच्या हस्ते शुभारंभ करण्यात आला. ते सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांमधील सुधारणांसाठी विकसित केले गेले आहेत. PSB मंथन, 2022 ने EASENext कार्यक्रमाचे अनावरण केले, ज्यामध्ये 2 प्रमुख उपक्रमांचा समावेश असेल जसे की EASE 5.0 सुधारणा अजेंडा आणि बँक विशिष्ट धोरणात्मक 3-वर्षांचा रोडमॅप, वैयक्तिक बँकेच्या व्यावसायिक प्राधान्यांवर आधारित.
16. शीख नेत्याच्या हत्येप्रकरणी कोणत्या देशाने भारतावर संशय व्यक्त केला आहे?
[A] संयुक्त राज्य
[B] कॅनडा
[C] ऑस्ट्रेलिया
[D] जर्मनी
Show Answer
Correct Answer: B [ कॅनडा]
Notes:
कॅनडाने सांगितले की ते जूनमध्ये ब्रिटिश कोलंबियामध्ये एका शीख फुटीरतावादी नेत्याच्या हत्येशी भारत सरकारच्या एजंट्सना जोडणारे “विश्वासार्ह आरोपांचा सक्रियपणे पाठपुरावा करत आहेत”. देशांमधील राजनैतिक संबंधांना आणखी एक धक्का म्हणून याकडे पाहिले जात आहे. हरदीपसिंग निज्जर यांची जूनमध्ये शीख लोकसंख्या असलेल्या सरे येथे एका शीख मंदिराबाहेर गोळ्या झाडून हत्या करण्यात आली होती. निज्जरने स्वतंत्र खलिस्तानी राज्याच्या रूपात शीख मातृभूमीचे समर्थन केले आणि जुलै 2020 मध्ये भारताने “दहशतवादी” म्हणून नियुक्त केले.
17. कोणत्या राज्याने घोल प्रजातीला राज्य मासा म्हणून घोषित केले आहे?
[A] तामिळनाडू
[B] गुजरात
[C] महाराष्ट्र
[D] पश्चिम बंगाल
Show Answer
Correct Answer: B [ गुजरात]
Notes:
गुजरात राज्य सरकारने ग्लोबल फिशरीज कॉन्फरन्स इंडिया 2023 मध्ये गुजरातचे राज्य मासे म्हणून घोल प्रजातीची घोषणा केली आहे.
घोल, ज्याला ब्लॅकस्पॉटेड क्रोकर देखील म्हटले जाते, त्याच्या स्विम ब्लॅडरसाठी अत्यंत मूल्यवान आहे, ज्याचा वापर सौंदर्यप्रसाधनांमध्ये केला जातो.
हे देखील एक स्वादिष्ट मानले जाते आणि औषधी गुणधर्मांचा दावा केला आहे.
गुजरातची वार्षिक मासळी निर्यात 5,000 कोटी रुपये आहे, जी भारताच्या मासळी निर्यातीपैकी 17% आहे.
18. प्रेस अँड रजिस्ट्रेशन ऑफ पिरियडिकल (PRP) कायद्याच्या मसुद्याच्या नियमांतर्गत, फेसलेस डेस्क ऑडिटच्या अधीन होण्यासाठी नियतकालिकांसाठी किमान दैनिक सरासरी परिसंचरण किती आहे?
[A] 10,000
[B] 25,000
[C] 50,000
[D] 100,000
Show Answer
Correct Answer: B [25,000]
Notes:
प्रेस अँड रजिस्ट्रेशन ऑफ पीरियडिकल (पीआरपी) कायद्याच्या मसुद्याच्या नियमांमध्ये असे नमूद केले आहे की मागील दोन आर्थिक वर्षांमध्ये 25,000 पेक्षा जास्त दैनिक सरासरी परिसंचरण असलेल्या नियतकालिकांचे परिसंचरण आकडे सत्यापित करण्यासाठी फेसलेस डेस्क ऑडिट केले जाऊ शकते.
वृत्तपत्रे आणि इतर नियतकालिकांची नोंदणी सुलभ आणि डिजिटल आणि नोंदणी समस्यांसाठी अपीलीय मंडळाची स्थापना करण्याच्या उद्देशाने केलेल्या कायद्याचा हा भाग आहे ज्यामध्ये परिचलन आकृत्यांच्या प्रत्यक्ष पडताळणीच्या तरतुदींचा समावेश आहे.
19. नुकत्याच बातम्यांमध्ये दिसलेली गिर गुरांची जात भारतातील कोणत्या राज्यातील आहे?
[A] उत्तर प्रदेश
[B] राजस्थान
[C] गुजरात
[D] हरियाणा
Show Answer
Correct Answer: C [गुजरात]
Notes:
भारताने अलीकडेच 40,000 वळू वीर्य ब्राझीलमधून आयात केले आहे.
ज्यामुळे गीर आणि कांकरेज पशु जातींच्या कृत्रिम रेतनाद्वारे दुग्धोत्पादन वाढेल, जे तणाव सहिष्णुता आणि उष्णकटिबंधीय रोगांच्या प्रतिकारासाठी प्रसिद्ध आहे. गिर ज्याला “भोडाली” किंवा “गुजराती” असेही म्हणतात.
गिर ही गुजरातमधील काठियावाड येथील गिर टेकड्या आणि जंगलात वावरणारी भारतीय वंशाची प्रजाती आहे.
ब्राझील, यूएसए, व्हेनेझुएला आणि मेक्सिको सारखे देश गीर गुरे आयात करत असल्याने या जातीची लोकप्रियता जागतिक स्तरावर वाढली आहे.
20. अलीकडे झिरकॉन क्षेपणास्त्र (सुपरसॉनिक बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्र) कोणत्या देशाने प्रक्षेपित केले?
[A] रशिया
[B] इस्रायल
[C] युक्रेन
[D] चीन
Show Answer
Correct Answer: A [रशिया]
Notes:
रशियन सैन्याने अलीकडेच कीवला लक्ष्य करत 3M22 झिरकॉन क्षेपणास्त्र सोडले.
3M22 झिरकॉन हे रशियामध्ये विकसित केलेले स्क्रॅमजेट-शक्तीवर चालणारे हायपरसॉनिक क्रूझ क्षेपणास्त्र आहे.
यात पहिल्या टप्प्यात घन इंधन आणि दुसऱ्या टप्प्यात स्क्रॅमजेट मोटरसह दोन-स्टेज डिझाइन आहे.
क्षेपणास्त्र थंड सुपरसोनिक ज्वलन रॅमजेट इंजिन वापरते.
हे क्रूझ क्षेपणास्त्र रडार अदृश्यतेसाठी फ्लाइट दरम्यान प्लाझ्मा क्लाउड तयार करते.
हे क्षेपणास्त्र सक्रिय आणि निष्क्रिय रडार शोधक मार्गदर्शन प्रणाली वापरून चीनच्या DF-17 किंवा रशियाच्या Avangard सारख्या इतर हायपरसोनिक शस्त्रांपेक्षा वेगळे आहे.