Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]
मराठी चालू घडामोडी 2025-26. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. दरवर्षी ‘आंतरराष्ट्रीय सीमाशुल्क दिन’ कधी पाळला जातो?
[A] 25 जानेवारी
[B] 26 जानेवारी
[C] 28 जानेवारी
[D] 30 जानेवारी
Show Answer
Correct Answer: B [ 26 जानेवारी]
Notes:
‘आंतरराष्ट्रीय सीमाशुल्क दिन’ दरवर्षी 26 जानेवारी रोजी जगभरात संयुक्त राष्ट्र संघाचे यजमान म्हणून साजरा केला जातो. हे जागतिक सीमा ओलांडून मालाचा प्रवाह सुनिश्चित करण्यासाठी सीमाशुल्क अधिकारी आणि एजन्सींची भूमिका ओळखते. कस्टम्स कोऑपरेशन कौन्सिल (CCC) ने 1953 मध्ये ICD चे पालन करण्याची घोषणा केली. CCC चे 1994 मध्ये जागतिक सीमाशुल्क संघटना (WCO) असे नामकरण करण्यात आले. 2022 ची थीम ‘डेटा कल्चर आणि बिल्डिंग अ डेटा इकोसिस्टम तयार करून कस्टम्स डिजिटल ट्रान्सफॉर्मेशन वाढवणे’ आहे.
12. कोणती संस्था भारतातील सर्व प्री-पेड इन्स्ट्रुमेंट्स (PPI) अधिकृत करते?
[A] NPCI
[B] RBI
[C] अर्थ मंत्रालय
[D] अंमलबजावणी संचालनालय
Show Answer
Correct Answer: B [ RBI]
Notes:
रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया भारतातील सर्व प्री-पेड इन्स्ट्रुमेंट्स (PPI) अधिकृत करते, पेमेंट आणि सेटलमेंट सिस्टम्स कायदा, 2007 (PSS कायदा) अंतर्गत प्रदान केलेल्या अधिकारांनुसार. RBI ने अलीकडेच कार पूलिंग अॅप sRide विरुद्ध लोकांना सावध केले, की फर्म PSS कायदा, 2007 अंतर्गत सेंट्रल बँकेच्या अधिकृततेशिवाय अर्ध-बंद प्री-पेड इन्स्ट्रुमेंट चालवत होती.
13. कोणत्या राज्याने आमदार-लाड निधी 2 कोटी रुपयांपर्यंत वाढवण्याची घोषणा केली आहे?
[A] गुजरात
[B] उत्तर प्रदेश
[C] आंध्र प्रदेश
[D] हिमाचल प्रदेश
Show Answer
Correct Answer: D [ हिमाचल प्रदेश]
Notes:
हिमाचल प्रदेश सरकारने आपल्या 2022-23 च्या अर्थसंकल्पात विधानसभा सदस्य स्थानिक क्षेत्र विकास (MLALAD) निधी 1.80 कोटी रुपयांवरून 2 कोटी रुपयांपर्यंत वाढवण्याची घोषणा केली आहे. तसेच, राज्य सरकारने आर्थिक वर्ष 2022-23 साठी आमदारांसाठीचे विवेकाधीन अनुदान 10 लाख रुपयांवरून 12 लाख रुपये करण्याचा प्रस्ताव दिला आहे.
14. राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज (RIMC), नुकतेच बातम्यांमध्ये पाहिले गेले, हे भारतातील कोणत्या राज्यात आहे?
[A] केरळा
[B] उत्तराखंड
[C] हिमाचल प्रदेश
[D] महाराष्ट्र
Show Answer
Correct Answer: B [ उत्तराखंड]
Notes:
भारतातील सर्वात जुनी मिलिटरी स्कूल, राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज (RIMC) नुकतीच शंभर वर्षांची झाली. हे डेहराडून, उत्तराखंड येथे आहे. मार्च 1922 मध्ये तत्कालीन प्रिन्स ऑफ वेल्स यांच्या हस्ते लष्करी प्रशिक्षण संस्थेचे उद्घाटन करण्यात आले. RIMC ही राष्ट्रीय संरक्षण अकादमी आणि नौदल अकादमी, एझिमाला यांची प्रमुख फीडर संस्था आहे. हे 11½ ते 18 वर्षे वयोगटातील विद्यार्थ्यांना सार्वजनिक शालेय शिक्षण प्रदान करते
15. कोणत्या देशातील शास्त्रज्ञांनी ‘मोबाइल व्हॅक्सिन प्रिंटर’ विकसित केले आहे?
[A] भारत
[B] संयुक्त राज्य
[C] रशिया
[D] इस्रायल
Show Answer
Correct Answer: B [ संयुक्त राज्य]
Notes:
मोबाईल लस प्रिंटर हे MIT मधील संशोधकांनी विकसित केलेले एक अभिनव तंत्रज्ञान आहे.
हे छोटे उपकरण एका दिवसात शेकडो लसीचे डोस तयार करण्यास सक्षम आहे.
पारंपारिक लस साठवण आणि वाहतुकीसाठी आवश्यक संसाधनांचा अभाव असलेल्या दुर्गम प्रदेशातील व्यक्तींना महत्त्वाच्या लस पुरवण्याची क्षमता आहे.
16. कोणत्या संस्थेने स्थानिक नवकल्पकांसाठी USD 2.2 दशलक्ष हवामान कृती अनुदान जाहीर केले आहे?
[A] UNDP
[B] UNEP
[C] IMF
[D] जागतिक बँक
Show Answer
Correct Answer: A [ UNDP]
Notes:
युनायटेड नेशन्स डेव्हलपमेंट प्रोग्राम (UNDP) आणि अॅडप्टेशन इनोव्हेशन मार्केटप्लेस (AIM) च्या भागीदारांनी भारतासह 19 देशांमधील 22 स्थानिक नवकल्पकांसाठी USD 2.2 दशलक्ष हवामान कृती अनुदान जाहीर केले आहे. हा उपक्रम स्थानिक कलाकारांना सक्षम बनवतो आणि स्थानिक पातळीवरील कृतीच्या तत्त्वांमध्ये योगदान देतो, ज्यांना UNDP आणि जगभरातील भागीदारांनी मान्यता दिली आहे. निधी स्थानिक हवामान कृती वाढवेल आणि पॅरिस करार आणि शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या उद्दिष्टांच्या वितरणास गती देईल.
17. कोणती संस्था ‘भारताचे घरगुती वापर खर्च सर्वेक्षण’ करते?
[A] रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया
[B] राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय
[C] अर्थमंत्रालय
[D] नीती आयोग
Show Answer
Correct Answer: B [ राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय]
Notes:
भारताचे घरगुती वापर खर्च सर्वेक्षण हे एक नवीन उपभोग सर्वेक्षण आहे जे ऑनलाइन खर्चाचा मागोवा घेईल.
वास्तविक आर्थिक चित्र टिपणे हा त्याचा उद्देश आहे.
राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय (NSO) दर पाच वर्षांनी घरगुती ग्राहक खर्च सर्वेक्षण (HCES) करते.
त्यात OTT सदस्यत्व खर्च, ऑनलाइन घालवलेला वेळ, आम्ही किती वेळा ऑनलाइन खरेदी करतो, आम्ही Zomato किंवा Swiggy वरून जेवण ऑर्डर करतो की नाही आणि आमच्याकडे इलेक्ट्रिक वाहन असल्यास प्रश्नांचा समावेश आहे.
18. कोणत्या केंद्रीय मंत्रालयाने ‘स्वच्छ सर्वेक्षण 2023 – मेरा शहर, मेरी पेहचान’ सर्वेक्षण सुरू केले?
[A] गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय
[B] गृह मंत्रालय
[C] जलशक्ती मंत्रालय
[D] एमएसएमई मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: A [ गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय]
Notes:
गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयाने (MoHUA) स्वच्छ सर्वेक्षण (SS) 2023 साठी फील्ड असेसमेंट लाँच केले. हे जगातील सर्वात मोठे शहरी स्वच्छता सर्वेक्षण, स्वच्छ सर्वेक्षण 2023 – मेरा शहर, मेरी पेहचान ची 8 वी आवृत्ती आहे.
मूल्यांकनकर्ते 46 निर्देशकांमधील 4500+ शहरांच्या कामगिरीचा अभ्यास करतील आणि ते एका महिन्यात पूर्ण होण्याची अपेक्षा आहे.
19. ‘ग्लोबल ईएसजी कॉन्क्लेव्ह 2.0’ कार्यक्रमाचे आयोजन कोणत्या शहराने केले?
[A] नवी दिल्ली
[B] दुबई
[C] न्यू यॉर्क
[D] मलेशिया
Show Answer
Correct Answer: B [ दुबई]
Notes:
असोसिएटेड चेंबर्स ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्री ऑफ इंडिया द्वारा आयोजित ग्लोबल ईएसजी कॉन्क्लेव्ह 2.0 दुबई येथे आयोजित करण्यात आला होता.
या सत्रांचे उद्दिष्ट पर्यावरण, सामाजिक आणि प्रशासन (ESG) घटकांना धोरणात्मक व्यवसाय निर्णयांमध्ये एकत्रित करणे आणि आर्थिक पायाभूत सुविधा आणि टिकाऊपणावर त्यांचा प्रभाव मोजणे यावर प्रकाश टाकणे हे होते.
20. भारतातील कोणत्या पुरातत्व स्थळावर प्राचीन ‘क्रिस्टल क्वार्ट्ज वजनाचे एकक’ सापडले आहे?
[A] हंपी
[B] कीलाडी
[C] ढोलवीरा
[D] लोथल
Show Answer
Correct Answer: B [ कीलाडी]
Notes:
तामिळनाडूमधील मदुराईपासून 12 किमी आग्नेयेला असलेल्या कीलाडी साइटवर उत्खनन करणार्या पुरातत्वशास्त्रज्ञांना संगम काळातील क्रिस्टल क्वार्ट्ज वजनाचे एकक सापडले आहे.
पृष्ठभागाच्या 175 सेमी खाली स्थित, 2014 मध्ये कीलाडी उत्खननाच्या सुरुवातीपासूनचा हा पहिलाच शोध आहे.
क्रिस्टल आर्टिफॅक्ट, विशिष्टपणे डिझाइन केलेले, अंदाजे गोलाकार स्वरूपाचे अभिमान बाळगते.