Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
मे 2008 मध्ये, 107 राज्यांनी क्लस्टर शस्त्रांवर बंदी घालणारा आंतरराष्ट्रीय करार केला, ज्याला ‘कन्व्हेन्शन ऑन क्लस्टर युद्ध’ असे नाव देण्यात आले. अलीकडेच रशियावर युक्रेनविरुद्ध सुरू असलेल्या युद्धात क्लस्टर बॉम्ब आणि व्हॅक्यूम बॉम्बचा वापर केल्याचा आरोप करण्यात आला आहे. नियमानुसार, क्लस्टर युद्धसामग्री प्रत्येकी 20 किलोग्रॅमपेक्षा कमी वजनाची स्फोटक उप-म्युनिशन्स सोडते आणि त्यामध्ये स्फोटक सब-म्युनिशन्सचा समावेश होतो. ते मोठ्या क्षेत्रावरील मानवांना इजा करण्यासाठी किंवा मारण्यासाठी डिझाइन केलेली अ-स्पष्ट शस्त्रे आहेत.

Notes:
राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशांच्या प्रयत्नांना मान्यता देण्यासाठी पर्यटन मंत्रालयाने स्वदेश दर्शन पुरस्कारांची स्थापना केली आहे. ‘स्वदेश दर्शन’ योजनेअंतर्गत 500 हून अधिक पर्यटन स्थळांवर पर्यटनाशी संबंधित पायाभूत सुविधा विकसित करण्यात आल्या आहेत. मंत्रालयाने भारतातील 31 राज्ये/ केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये रु. 5500 कोटींहून अधिक किमतीचे 76 प्रकल्प मंजूर केले आहेत.  

Notes:
जागतिक व्यापारात रशियाचे सर्वात मोठे योगदान म्हणजे ऊर्जा विशेषतः क्रूड पेट्रोलियम (USD 123 अब्ज). त्यानंतर रिफाइंड पेट्रोलियम आणि गॅसचा क्रमांक लागतो. अलीकडेच, रशियाने युक्रेनवर आक्रमण केल्याच्या निर्बंधांचा फटका बसल्यानंतर 200 हून अधिक उत्पादनांवर निर्यातबंदीची घोषणा केली. रशिया अजूनही युरोपियन युनियन देशांना मुख्य ऊर्जा पुरवठादार आहे

Notes:
स्मॉल इंडस्ट्रीज डेव्हलपमेंट बँक ऑफ इंडिया (SIDBI) ने मेघालय पायाभूत सुविधा विकास आणि वित्त महामंडळासोबत सामंजस्य करार केला आहे. राज्यातील सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग (MSME) परिसंस्था विकसित करणारी ही एक सरकारी संस्था आहे. या सामंजस्य करारांतर्गत, SIDBI आणि मेघालय सरकार राज्यातील MSME इकोसिस्टमचा विकास सुनिश्चित करण्यासाठी काम करतील.

Notes:
अरब लीगच्या सदस्य राष्ट्रांनी 10 वर्षांहून अधिक काळ निलंबनानंतर सीरियाचे सदस्यत्व पुनर्स्थापित करण्यास सहमती दर्शविली आहे. दमास्कसने त्या वर्षाच्या सुरुवातीला सुरू केलेल्या शांततापूर्ण संरक्षणाविरुद्धच्या कारवाईमुळे 2011 मध्ये आंतरसरकारी गटातून देश निलंबित करण्यात आला.

Notes:
जिनेव्हा येथील अंतर्गत विस्थापन देखरेख केंद्राच्या अहवालात असे दिसून आले आहे की 2022 मध्ये, नैसर्गिक आपत्ती, विशेषतः गंभीर पूर आणि चक्रीवादळ यामुळे भारतातील अंदाजे 2.5 दशलक्ष लोक अंतर्गतरित्या विस्थापित झाले होते.
दक्षिण आशिया प्रदेशाने आपत्तींमुळे एकूण 12.5 दशलक्ष अंतर्गत विस्थापन अनुभवले, या भागातील विस्थापनांपैकी 90% भाग पुरामुळे होते.

Notes:
हरियाणाच्या कृषी मंत्र्यांनी ‘मुख्य मंत्री बागवानी विमा योजना’ पोर्टल लाँच केले. या योजनेंतर्गत शेतकऱ्यांना नैसर्गिक आपत्तीमुळे त्यांच्या पिकांचे झालेल्या नुकसानीची भरपाई दिली जाणार आहे. या योजनेंतर्गत 14 भाज्या, 2 मसाले आणि पाच फळांसह 21 पिके समाविष्ट आहेत. कृषी विभागाच्या म्हणण्यानुसार, राज्य सरकार या योजनेसाठी प्रारंभिक भांडवल म्हणून 10 कोटी रुपये ठेवणार आहे.

Notes:
केंद्रीय जलशक्ती मंत्री गजेंद्र सिंह शेखावत यांनी गोबरधनसाठी युनिफाइड रजिस्ट्रेशन पोर्टल लाँच केले.
हे राष्ट्रीय स्तरावर बायोगॅस/सीबीजी क्षेत्रातील गुंतवणूक आणि सहभागाचे मूल्यांकन करण्यासाठी एक स्टॉप रिपॉजिटरी म्हणून काम करेल.
हे भारतात CBG/बायोगॅस संयंत्रे उभारण्याची प्रक्रिया सुव्यवस्थित करते. कोणतीही सरकारी, सहकारी किंवा खाजगी संस्था कार्यरत आहे किंवा भारतात प्लांट स्थापित करण्याचा इरादा आहे ते येथे नोंदणी क्रमांक मिळवू शकतात.

Notes:
जपानी संसद आहाराच्या वरच्या चेंबरने अलीकडेच एकाकीपणा आणि सामाजिक अलगाव हाताळण्यासाठी एक कायदा मंजूर केला आहे. तो पुढील वर्षी १ एप्रिलपासून लागू होईल.
2022 मध्ये सरकारने देशभरातील 16 वर्षे किंवा त्याहून अधिक वयाच्या लोकांसाठी केलेल्या सर्वेक्षणात, सर्व प्रतिसादकर्त्यांपैकी 40.3% लोकांनी सांगितले की त्यांना एकटेपणा जाणवत आहे.

Notes:
कायदा आणि न्याय मंत्रालयाच्या न्याय विभागाच्या टेली-लॉ कार्यक्रमांतर्गत टेली-लॉ 2.0 उपक्रम सुरू करण्यात आला.
DISHA योजनेंतर्गत कार्यरत असलेल्या या कार्यक्रमाने 50 लाख कायदेशीर सल्लामसलत करून एक महत्त्वपूर्ण टप्पा गाठला आहे.
या आवृत्तीमध्ये न्याय बंधू प्रो बोनो कायदेशीर सेवांसोबत टेलि-लॉ सर्व्हिसेसचे संलयन समाविष्ट आहे, कायदेशीर मदतीसाठी नागरिकांची सुलभता आणखी वाढवण्यासाठी विलीनीकरण.