Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. कोणता देश ‘इंटरनॅशनल इलेक्शन व्हिजिटर्स प्रोग्राम (IEVP)’ चे यजमान आहे?
[A] संयुक्त राष्ट्र
[B] भारत
[C] ब्राझील
[D] जपान
Show Answer
Correct Answer: B [ भारत]
Notes:
2012 च्या निवडणुकीपासून भारत आंतरराष्ट्रीय निवडणूक अभ्यागत कार्यक्रम (IEVP) आयोजित करत आहे. कार्यक्रमादरम्यान, आंतरराष्ट्रीय प्रतिनिधींना मतदान केंद्रांना भेट देण्यासाठी आणि प्रत्यक्षपणे निवडणूक प्रक्रिया पाहण्यासाठी आमंत्रित केले जाते. ताज्या आवृत्तीत, जगभरातील जवळपास 32 देशांमधील 150 हून अधिक प्रतिनिधी आणि 4 आंतरराष्ट्रीय संस्थांनी या कार्यक्रमात भाग घेतला.
12. ‘प्रस्थान’ हा एक अपतटीय सुरक्षा सराव आहे जो कोणत्या भारतीय सशस्त्र दलाद्वारे आयोजित केला जातो?
[A] भारतीय सैन्य
[B] भारतीय नौदल
[C] भारतीय हवाई दल
[D] भारतीय तटरक्षक दल
Show Answer
Correct Answer: B [ भारतीय नौदल]
Notes:
‘प्रस्थान’ हा एक अपतटीय सुरक्षा सराव आहे, जो दर सहा महिन्यांनी भारतीय नौदलाद्वारे आयोजित केला जातो. त्यात भारतीय हवाई दल, तटरक्षक दल, ओएनजीसी, मुंबई पोर्ट ट्रस्ट, सीमाशुल्क, राज्य मत्स्य विभाग, सागरी पोलिस आदींचा सहभाग आहे. या सरावाचे उद्दिष्ट ऑफशोअर सुरक्षा सुनिश्चित करणे आणि ऑफशोअर संरक्षणामध्ये सहभागी असलेल्या सर्व सागरी भागधारकांच्या प्रयत्नांना एकत्रित करणे आहे.
13. ‘ऊर्जा प्रवाह’, ज्याचा नुकताच समावेश करण्यात आला, हे जहाज (सहायक बार्ज) कोणत्या सशस्त्र दलाचे आहे?
[A] भारतीय सैन्य
[B] भारतीय नौदल
[C] भारतीय हवाई दल
[D] भारतीय तटरक्षक दल
Show Answer
Correct Answer: D [ भारतीय तटरक्षक दल]
Notes:
उर्जा प्रवाह नावाचे भारतीय तटरक्षक जहाज (सहायक बार्ज) गुजरातच्या भरुच येथे भारतीय तटरक्षक दलात सामील झाले आहे. ते कोस्ट गार्ड जिल्हा मुख्यालय-4 (केरळ आणि माहे) च्या ऑपरेशनल कमांड अंतर्गत असेल, सहाय्यक बार्ज उर्जा श्रोता व्यतिरिक्त, जे 2017 पासून येथे होते.
14. पृथ्वीच्या पृष्ठभागापासून सुमारे 50 ते 400 मैल अंतरावर असलेल्या अवकाशाच्या सीमेवर वसलेल्या प्रदेशाचे नाव काय आहे?
[A] आयनोस्फीअर
[B] स्ट्रॅटोस्फियर
[C] क्रोमोस्फियर
[D] एक्सोस्फियर
Show Answer
Correct Answer: A [ आयनोस्फीअर]
Notes:
आयनोस्फियर हा अवकाशाच्या सीमेवर वसलेला प्रदेश आहे, जो पृथ्वीच्या पृष्ठभागापासून सुमारे 50 ते 400 मैलांवर स्थित आहे.
NASA नुसार,
SpaceX ने फाल्कन 9 रॉकेटच्या वर 15 स्टारलिंक उपग्रह कमी-पृथ्वीच्या कक्षेत प्रक्षेपित केले, ज्यामुळे पृथ्वीच्या आयनोस्फियरमध्ये तात्पुरता व्यत्यय आला असे म्हटले जाते.
15. उष्ण कटिबंधाचा आंतरराष्ट्रीय दिवस कधी साजरा केला जातो?
[A] 27 मे
[B] २९ जून
[C] ३१ मे
[D] १ जून
Show Answer
Correct Answer: B [ २९ जून]
Notes:
उष्ण कटिबंधांचे महत्त्व आणि या प्रदेशांमध्ये भेडसावणाऱ्या पर्यावरणीय आणि सामाजिक-आर्थिक आव्हानांवर प्रकाश टाकण्यासाठी दरवर्षी 29 जून रोजी आंतरराष्ट्रीय उष्णकटिबंधीय दिवस साजरा केला जातो. विषुववृत्ताच्या सभोवतालचे प्रदेश म्हणजे उष्णकटिबंधीय कर्क आणि मकर उष्ण कटिबंध यांच्यामध्ये उत्तर आणि दक्षिण गोलार्धातील प्रदेश. या प्रदेशात पृथ्वीच्या लोकसंख्येपैकी 40 टक्के लोकसंख्या आणि 80 टक्के जैवविविधता आहे.
16. कोणत्या शहरात ‘गांधी वाटिका’ सोबत महात्मा गांधींच्या 12 फूट उंच पुतळ्याचे नुकतेच उद्घाटन करण्यात आले?
[A] नवी दिल्ली
[B] सुरत
[C] मुंबई
[D] कोलकाता
Show Answer
Correct Answer: A [ नवी दिल्ली]
Notes:
4 सप्टेंबर 2023 रोजी, भारताच्या राष्ट्रपती, श्रीमती द्रौपदी मुर्मू यांनी महात्मा गांधींच्या 12 फूट पुतळ्याचे अनावरण केले आणि गांधी दर्शन, नवी दिल्ली येथे ‘गांधी वाटिका’ चे उद्घाटन केले. महायुद्धांसारख्या जागतिक अशांततेच्या काळात गांधींच्या अहिंसेच्या तत्त्वांवर प्रकाश टाकून तिने गांधींच्या जागतिक प्रभावाची प्रशंसा केली. राष्ट्रपतींनी नेल्सन मंडेला, मार्टिन ल्यूथर किंग ज्युनियर आणि बराक ओबामा यांच्यासारख्या नेत्यांचा उल्लेख केला ज्यांनी जगाच्या कल्याणासाठी गांधींचा मार्ग अवलंबला. गांधी स्मृती आणि दर्शन समिती यांसारख्या संस्थांच्या भूमिकेवर तिने विविध माध्यमांतून त्यांच्या शिकवणीचा प्रचार करण्यावर भर दिला.
17. APEDA ने भारतीय कृषी-उत्पादनांच्या निर्यात प्रोत्साहनासाठी कोणत्या किरकोळ कंपनीशी सामंजस्य करार केला?
[A] वॉलमार्ट
[B] ऍमेझॉन
[C] लुलु हायपरमार्केट
[D] मेट्रो
Show Answer
Correct Answer: C [ लुलु हायपरमार्केट]
Notes:
गल्फ कोऑपरेशन देशांना (GCCs) कृषी उत्पादनांच्या निर्यातीला चालना देण्यासाठी, कृषी आणि प्रक्रिया केलेले अन्न उत्पादने निर्यात विकास प्राधिकरण (APEDA), वाणिज्य मंत्रालयाने, जागतिक किरकोळ प्रमुख Lulu Hypermarket सह सामंजस्य करार (MoU) वर स्वाक्षरी केली.
सामंजस्य करारासह, APEDA संपूर्ण GCC मध्ये बाजरीसह भारतीय कृषी उत्पादनांना प्रोत्साहन देईल कारण LuLu Group International (LLC) ची उपस्थिती GCC, इजिप्त, भारत आणि सुदूर पूर्व भागात आहे.
18. भारतात विकसित केलेल्या स्वयंचलित कृषी बातम्यांच्या विश्लेषणासाठी AI-शक्तीवर चालणाऱ्या पहिल्या उपायाचे नाव काय आहे?
[A] कृषी 24/7
[B] किसान 24/7
[C] कृषक AI 24/7
[D] फसल AI 24/7
Show Answer
Correct Answer: A [ कृषी 24/7]
Notes:
कृषी आणि शेतकरी कल्याण विभाग (DA&FW) ने वाधवानी AI च्या सहकार्याने कृषी 24/7 विकसित केले, स्वयंचलित कृषी बातम्या विश्लेषणासाठी एआय-शक्तीवर चालणारा पहिला उपाय हे वेळेवर निर्णय घेण्यास मदत करण्यासाठी स्वारस्य असलेल्या कृषी बातम्यांचे लेख ओळखण्यासाठी आणि व्यवस्थापित करण्यासाठी कार्यक्षम यंत्रणेची आवश्यकता संबोधित करते.
19. धारावी पुनर्विकास प्रकल्पाचे नेतृत्व कोणते व्यावसायिक समूह करत आहे?
[A] रिलायन्स
[B] अदानी
[C] गोदरेज
[D] हिरानंदानी
Show Answer
Correct Answer: B [अदानी]
Notes:
अदानी समूहाच्या नेतृत्वाखालील धारावी पुनर्विकास प्रकल्पाचे उद्दिष्ट आशियातील सर्वात मोठ्या झोपडपट्टीला शहरी नूतनीकरणाच्या मॉडेलमध्ये रूपांतरित करणे, तिच्या पायाभूत सुविधांचे पुनरुज्जीवन करणे आणि तेथील रहिवाशांचे जीवनमान उंचावण्याचे आहे.
वास्तुविशारद हाफीज कॉन्ट्रॅक्टर, डिझाईन फर्म सासाकी आणि सल्लागार कंपनी बुरो हॅपोल्ड यांसारख्या जागतिक तज्ञांचा तसेच सिंगापूरमधील तज्ञांचा समावेश असलेला हा प्रकल्प केवळ भौतिक पुनर्विकासावर केंद्रित नाही तर धारावीच्या दोलायमान संस्कृतीच्या संवर्धनावरही केंद्रित आहे.
या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट एक शाश्वत, एकात्मिक लाइव्ह-वर्क-प्ले वातावरण तयार करणे आहे जे स्थानिक समुदायाच्या जीवनाचा आदर, वर्धित करते व न्याय्य शहरी गृहनिर्माण आणि पुनर्विकासात जागतिक बेंचमार्क सेट करते.
20. हिंदी भाषेच्या संदर्भात 10 जानेवारीचे महत्त्व काय आहे?
[A] भारताची अधिकृत भाषा म्हणून हिंदीचा स्वीकार
[B] प्रसिद्ध हिंदी कवयित्री मैथिली शरण गुप्त यांची जयंती
[C] संयुक्त राष्ट्रांच्या आमसभेत पहिल्यांदा हिंदी बोलली गेली
[D] भारतीय राज्यघटनेत हिंदीशी संबंधित कलमांचा अवलंब
Show Answer
Correct Answer: C [संयुक्त राष्ट्रांच्या आमसभेत पहिल्यांदा हिंदी बोलली गेली]
Notes:
10 जानेवारीला हिंदी भाषेसाठी विशेष महत्त्व आहे कारण हा दिवस जागतिक हिंदी दिवस म्हणून साजरा केला जातो ज्याला विश्व हिंदी दिवस असेही म्हणतात.
ही तारीख 1949 मध्ये संयुक्त राष्ट्रांच्या आमसभेत (UNGA) पहिल्यांदा हिंदी बोलली गेली तेव्हाची तारीख आहे.
जागतिक हिंदी दिवस, 2006 मध्ये पहिल्यांदा साजरा करण्यात आला.
माजी पंतप्रधान डॉ. मनमोहन सिंग यांच्या मार्गदर्शनाखाली सुरू करण्यात आला.
हा हिंदी भाषेचा आणि तिच्या सांस्कृतिक वारशाचा जागतिक उत्सव आहे.
10 जानेवारी जो हिंदी दिवसापेक्षा वेगळा आहे जो 14 सप्टेंबर रोजी भारतात हिंदीला देशाची अधिकृत भाषा म्हणून स्वीकारल्याच्या स्मरणार्थ साजरा केला जातो.
10 जानेवारी हा दिवस आंतरराष्ट्रीय व्यासपीठावर हिंदीचे महत्त्व अधोरेखित करतो आणि त्याची जागतिक उपस्थिती आणि सांस्कृतिक महत्त्व साजरे करतो.