Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. ‘अनुसंधान नॅशनल रिसर्च फाउंडेशन बिल (NRF), 2023’ साठी खर्च किती आहे?
[A] 5000 कोटी रुपये
[B] 10000 कोटी रुपये
[C] 20000 कोटी रुपये
[D] 50000 कोटी रुपये
Show Answer
Correct Answer: D [ 50000 कोटी रुपये]
Notes:
अनुसंधान नॅशनल रिसर्च फाउंडेशन विधेयक (NRF), 2023 नुकतेच लोकसभेत सादर करण्यात आले.
NRF विधेयकाला केंद्रीय मंत्रिमंडळाने हिरवा कंदील दिला असून, आगामी पाच वर्षांसाठी ₹50,000 कोटींचा अर्थसंकल्प आहे.
या वाटपाचा उद्देश भारतातील संशोधन संस्था, महाविद्यालये आणि विद्यापीठांमध्ये विविध स्तरांवर संशोधन आणि विकासाला पद्धतशीरपणे चालना देण्याचा आहे.
12. भारतीय तटरक्षक दलाचे 840 स्क्वॉड्रन कोठे तयार करण्यात आले?
[A] विशाखापट्टणम
[B] चेन्नई
[C] मुंबई
[D] कोलकाता
Show Answer
Correct Answer: B [ चेन्नई]
Notes:
भारतीय तटरक्षक दलाचे 840 स्क्वॉड्रन नावाचे नवीन हवाई पथक 20 जून 2022 रोजी चेन्नई येथे तयार करण्यात आले. हे स्क्वॉड्रन सुरुवातीला स्वदेशी ALH मार्क-III विमानाने तयार करण्यात आले. पूर्वेकडील भागात अशा प्रकारचे हे पहिलेच विमान आहे.
13. खुंबु हिमनदी, जी अलीकडेच बातम्या देत होती, ते __ येथे आहे?
[A] भारत
[B] तिबेट
[C] भूतान
[D] नेपाळ
Show Answer
Correct Answer: D [ नेपाळ]
Notes:
खुंबू ग्लेशियर नेपाळच्या खुंबू प्रदेशात माउंट एव्हरेस्ट आणि ल्होत्से-नुपत्से रिज दरम्यान स्थित आहे. हिमालयातील इतर अनेक हिमनद्यांप्रमाणेच खुंबू ग्लेशियरही वेगाने वितळत आहे. हे नेपाळच्या एव्हरेस्ट बेस कॅम्पसाठी अत्यंत धोकादायक बनत आहे.
14. कोणत्या संस्थेने निसर्गावर लक्ष केंद्रित केल्यावर घरगुती आणि वैयक्तिक काळजी क्षेत्राच्या व्यावसायिक मूल्यावर संशोधन प्रसिद्ध केले?
[A] WEF
[B] IMF
[C] नाबार्ड
[D] नीती आयोग
Show Answer
Correct Answer: A [ WEF]
Notes:
वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरम (WEF) च्या संशोधनानुसार घरगुती उत्पादने आणि वैयक्तिक काळजी क्षेत्रामध्ये 2030 पर्यंत वार्षिक व्यवसाय मूल्यामध्ये 62 अब्ज अतिरिक्त निर्माण करण्याची क्षमता आहे. WEF च्या व्यापक अंदाजानुसार 2030 पर्यंत 10.1 ट्रिलियन व्यवसाय संधी खाजगी क्षेत्राद्वारे अधिक निसर्ग-सकारात्मक उपाय स्वीकारल्यास.
15. खालीलपैकी कोणते ‘स्काय ड्यू’ चे वर्णन करते जे अलीकडे बातम्यांमध्ये होते?
[A] एक क्रूझ क्षेपणास्त्र प्रणाली
[B] एक उच्च-उंची निरीक्षण फुगा
[C] एक लढाऊ विमान
[D] इंधन-कार्यक्षम ड्रोन
Show Answer
Correct Answer: B [एक उच्च-उंची निरीक्षण फुगा]
Notes:
लेबनीज सीमेवर हिजबुल्लाह अतिरेक्यांसह वाढत्या तणावाच्या दरम्यान इस्रायलने अलीकडे यूएस कंपनी TCOM सह संयुक्तपणे विकसित केलेले “स्काय ड्यू” तैनात केले आहे.
विमानासारखा आकार असलेल्या या अत्याधुनिक शोध प्रणालीमध्ये शक्तिशाली रडार आणि सेन्सर आहेत जे 250 किमी अंतरापासून एकाच वेळी अनेक हवाई धोक्यांचा मागोवा घेण्यास सक्षम आहेत.
इंधन भरण्याची गरज न पडता उच्च उंचीवर कार्यरत, स्काय ड्यू इस्त्रायलच्या हवाई धोका शोधण्याच्या क्षमतेला आणि हिजबुल्लाह आणि इतर शत्रूंच्या विरुद्ध गुप्तचर माहिती गोळा करण्यास लक्षणीय वाढ करते.
त्याच्या तैनातीची वेळ इस्त्राईलला संभाव्य हल्ल्यांपासून संरक्षण बळकट करते याकडे निर्देश करते.
16. सलग सातव्या वर्षी कोणते शहर भारतातील सर्वात स्वच्छ शहर ठरले आहे?
[A] मुंबई
[B] गांधीनगर
[C] इंदूर
[D] नागपूर
Show Answer
Correct Answer: C [इंदूर]
Notes:
इंदूरला सलग सातव्या वर्षी भारतातील सर्वात स्वच्छ शहर म्हणून गौरवण्यात आले आहे हे विजेतेपद त्यांनी अभिमानाने पटकावले आहे.
11 जानेवारी 2024 रोजी अध्यक्ष द्रौपदी मुर्मू यांनी अनावरण केलेल्या स्वच्छ सर्वेक्षण 2023 मधील निकालांचा भाग म्हणून ही ओळख प्राप्त झाली आहे.
विशेष म्हणजे या वर्षी सूरतने देखील संयुक्त अव्वल स्थान प्राप्त केले आणि इंदूरसह प्रथमच हा सन्मान सामायिक केला.
स्वच्छ सर्वेक्षण, जगातील सर्वात मोठे शहरी स्वच्छता सर्वेक्षण इंदूरने सातत्याने आपले अव्वल स्थान राखले आहे.
शहरी स्वच्छता आणि स्वच्छतेमध्ये शहराच्या सातत्यपूर्ण आणि प्रभावी प्रयत्नांचे प्रतिबिंब आहे.
17. भारतीय दंड संहिता (IPC) चे कलम 420 मुख्यत्वे खालीलपैकी कोणत्याशी संबंधित आहे?
[A] हल्ला आणि खून
[B] सार्वजनिक क्षेत्रातील भ्रष्टाचार
[C] सरकारी क्षेत्रात भ्रष्टाचार
[D] फसवणूक आणि अप्रामाणिक प्रलोभन
Show Answer
Correct Answer: D [फसवणूक आणि अप्रामाणिक प्रलोभन]
Notes:
सर्वोच्च न्यायालयाच्या अलीकडील निर्णयाने स्पष्ट केले की फसवणूक केल्याबद्दल आयपीसीच्या कलम 420 नुसार एखाद्यावर खटला चालवताना फसवणूकीची कृत्ये मालमत्ता हस्तांतरणास प्रलोभनासह जोडल्या गेल्या आहेत का याची तपासणी करणे आवश्यक आहे. IPC 420 फसवणूक, व्यक्तींना मालमत्ता समर्पण करण्यास, मौल्यवान सिक्युरिटीजमध्ये बदल करण्यास किंवा स्वाक्षरी केलेल्या/सीलबंद वस्तू नष्ट करण्यास प्रवृत्त करते.
या गंभीर गुन्ह्यात सात वर्षांपर्यंत कारावास आणि दंडाची तरतूद आहे. हे लक्षात येण्याजोगे आणि अजामीनपात्र आहे, फायदे मिळविण्यासाठी अप्रामाणिक कृत्यांवर जोर देते.
सत्ताधारी अशा प्रकरणांमध्ये प्रलोभनाच्या महत्त्वाच्या भूमिकेवर प्रकाश टाकतात.
18. नुकतेच बातम्यांमध्ये दिसलेली ‘INS सुमित्रा’ हे जहाज कोणत्या प्रकारचे आहे?
[A] गस्तीचे जहाज [Patrol vessel][B] फ्रिगेट
[C] Destroyer
[D] विमानवाहू वाहक
Show Answer
Correct Answer: A [गस्तीचे जहाज [Patrol vessel]]
Notes:
भारतीय नौदलाच्या आयएनएस सुमित्रा या सरयू श्रेणीच्या गस्ती जहाजाने सोमालियाच्या पूर्व किनारपट्टीवर अपहृत [kidnapped] मच्छिमारांची सुटका केली.
2014 मध्ये चालू केलेले हे Patrol vessel गोवा शिपयार्डने बांधलेले त्याच्या वर्गातील शेवटचे जहाज आहे.
ईस्टर्न नेव्हल कमांडच्या अंतर्गत चेन्नईमध्ये स्थित त्याच्या प्राथमिक भूमिकांमध्ये:
EEZ पाळत ठेवणे,
चाचेगिरी विरोधी गस्त,
फ्लीट सपोर्ट,
सागरी सुरक्षा आणि एस्कॉर्ट ऑपरेशन्स यांचा समावेश होतो.
अलीकडील यशस्वी बचाव प्रादेशिक सुरक्षेसाठी त्याचे महत्त्वपूर्ण योगदान अधोरेखित करते.
19. NPCI चे गैर-कार्यकारी अध्यक्ष आणि स्वतंत्र संचालक म्हणून कोणाची नियुक्ती करण्यात आली आहे?
[A] अजयकुमार चौधरी
[B] शैलेंद्र त्रिवेदी
[C] बिस्वमोहन महापात्रा
[D] नूपुर चतुर्वेदी
Show Answer
Correct Answer: A [अजयकुमार चौधरी]
Notes:
नॅशनल पेमेंट्स कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया (NPCI) ने अजय कुमार चौधरी यांची बोर्डाचे गैर-कार्यकारी अध्यक्ष आणि स्वतंत्र संचालक म्हणून नियुक्तीची घोषणा केली.
रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) मध्ये तीन दशकांहून अधिक काळातील कारकीर्द असलेले ते केंद्रीय बँकर आहेत.
NPCI ही एक संस्था आहे जिची स्थापना 2008 मध्ये भारताच्या रिटेल पेमेंट्स आणि सेटलमेंट सिस्टम्सवर देखरेख आणि ऑपरेट करण्यासाठी करण्यात आली होती.
या प्रणालींमध्ये IMPS, UPI आणि RuPay कार्ड सारख्या प्लॅटफॉर्मचा समावेश आहे.
20. MILAN नौदल सरावाची 12 वी आवृत्ती कोठे आयोजित करण्यात आली होती?
[A] कच्छ
[B] कोची
[C] जैसलमेर
[D] विशाखापट्टणम
Show Answer
Correct Answer: D [विशाखापट्टणम]
Notes:
MILAN नौदल सरावाची 12 वी आवृत्ती 19-27 फेब्रुवारी 2024 या कालावधीत विशाखापट्टणम येथे पार पडली.
“सुरक्षित सागरी भविष्यासाठी नौदल अलायन्स फोर्जिंग” ही थीम असलेल्या या सरावाचा उद्देश सहभागी नौदलांमधील सहकार्य मजबूत करणे हा आहे.