Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
केंद्र सरकारने 2022-27 या आर्थिक वर्षांसाठी ‘न्यू इंडिया साक्षरता कार्यक्रम’ मंजूर केला आहे ज्यामध्ये देशातील प्रौढ शिक्षणाच्या सर्व पैलूंचा समावेश असेल. राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण (NEP) 2020 च्या अनुषंगाने हा कार्यक्रम जाहीर करण्यात आला आहे. ‘प्रौढ शिक्षण’ याला आता ‘सर्वांसाठी शिक्षण’ असे संबोधले जाईल. 2011 च्या जनगणनेनुसार, देशातील अ-साक्षरांची संख्या (15 वर्षे आणि त्यावरील) 25.76 कोटी (9.08 कोटी पुरुष आणि 16.68 कोटी महिला) होती.

Notes:
भारतीय कृषी संशोधन परिषद-नॅशनल ब्युरो ऑफ अॅनिमल जेनेटिक रिसोर्सेस (ICAR-NBAGR) ने ‘कोंबई’ कुत्र्यांचा अभ्यास सुरू केला आहे. देशी कुत्र्यांच्या जातींचे दस्तऐवजीकरण करण्याच्या प्रकल्पांतर्गत जातीचा अभ्यास सुरू करण्यात आला आहे. ICAR ने यापूर्वीच तामिळनाडूच्या ‘राजपालयम आणि चिप्पिपराई’ कुत्र्यांची आणि कर्नाटकातील ‘मुधोल हाउंड’ची नोंदणी केली आहे.

Notes:
नऊ वर्षांच्या बंदीनंतर, मेघालयातील कोळसा खाण या वर्षी जुलैपर्यंत कायदेशीररित्या पुन्हा सुरू होणार आहे.
2014 पासून त्यावर बंदी घालण्यात आली होती.
मुख्यमंत्री कॉनरॅड के. संगमा म्हणाले की, केंद्राने राज्यातील चार व्यक्तींसाठी खाणपट्टे मंजूर केले आहेत, ज्यामुळे राज्यात वैज्ञानिक खाणकाम होईल.

Notes:
यूकेमध्ये आफ्रिका प्लुम हीटवेव्हच्या आगमनामुळे देशात तीव्र उष्णतेची लाट निर्माण होण्याची अपेक्षा आहे.
आफ्रिकन प्लुम हीटवेव्ह ही हवामानशास्त्रीय घटना आहे जी सहारा वाळवंटातून युरोपच्या दिशेने येणाऱ्या उष्ण हवेच्या वस्तुमानावर चिन्हांकित केली जाते.

Notes:
असोसिएशन ऑफ वर्ल्ड इलेक्शन बॉडीज ‘A-WEB’ ची स्थापना 2013 मध्ये सॉन्ग-डो, दक्षिण कोरिया येथे झाली. ही निवडणूक व्यवस्थापन संस्थांची पहिली जागतिक संघटना आहे आणि त्यात सदस्य म्हणून 118 EMB आणि सहयोगी सदस्य म्हणून 20 प्रादेशिक संघटना आहेत. मुख्य निवडणूक आयुक्त सुशील चंद्र यांच्या नेतृत्वाखालील शिष्टमंडळाने दक्षिण आफ्रिका आणि मॉरिशसला भेट दिली आणि त्यांच्या निवडणूक आयोगासोबत बैठका घेतल्या तसेच दोन्ही देशातील मोठ्या NRI समुदायाशी संवाद साधला. त्यांनी भारतीय समुदायाच्या सदस्यांना परदेशी मतदार म्हणून नोंदणी करण्याचे आवाहन केले.

Notes:
इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ मॅनेजमेंट (सुधारणा) विधेयक, 2023, 2017 च्या IIM कायद्यात सुधारणा करण्यासाठी लोकसभेत सादर करण्यात आले.
दुरुस्तीने देशभरातील 20 IIM ला ‘राष्ट्रीय महत्त्वाच्या संस्था’ म्हणून घोषित केले.
केंद्रीय शिक्षण मंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी लोकसभेत सादर केलेल्या विधेयकात भारताच्या राष्ट्रपतींना सर्व आयआयएमसाठी ‘अभ्यागत’ म्हणून नियुक्त करण्याचा प्रस्ताव आहे.

Notes:
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांना लोकमान्य टिळक राष्ट्रीय पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.
हा पुरस्कार मिळवणारे ते ४१ वे आहेत. टिळक स्मारक मंदिर ट्रस्टतर्फे लोकमान्य टिळक राष्ट्रीय पुरस्कार प्रदान केला जातो.
बाळ गंगाधर टिळक यांच्या स्मरणार्थ 1983 मध्ये ट्रस्टची स्थापना करण्यात आली.
इतर उल्लेखनीय प्राप्तकर्त्यांमध्ये माजी पंतप्रधान इंदिरा गांधी, अटलबिहारी वाजपेयी आणि डॉ मनमोहन सिंग यांचा समावेश आहे.

Notes:
जाहिरात नियंत्रण कायद्यांतर्गत चंदीगडमध्ये पोस्टर्स लावण्याचे नियमन केले जाते. कोणत्याही व्यक्तीला पूर्वपरवानगीशिवाय बॅनर आणि पोस्टर्स लावण्याची परवानगी नाही. चंदीगड महानगरपालिकेने एका राजकीय पक्षाच्या प्रमुखाला शहरात बेकायदेशीरपणे, परवानगीशिवाय पोस्टर्स आणि बॅनर लावल्याबद्दल 29,390 रुपयांचा दंड ठोठावला होता. या कायद्यांतर्गत नागरी महामंडळाने दंड ठोठावण्याची ही पहिलीच घटना होती.

Notes:
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी देशाच्या विकास प्रवासात जपानचे योगदान ‘जपान सप्ताह’ या स्वरूपात साजरे करण्याचा प्रस्ताव मांडला. पंतप्रधान मोदींनी जपानी उद्योगपतींसोबत गोलमेज बैठकीचे अध्यक्षस्थान केले आणि भारतात मोठ्या गुंतवणुकीची मागणी केली. ते त्यांचे जपानी समकक्ष फुमियो किशिदा यांच्या निमंत्रणावरून क्वाड नेत्यांच्या शिखर परिषदेत सहभागी होण्यासाठी दोन दिवसांच्या जपान दौऱ्यावर आहेत.

Notes:
थंड हंगामातील भाजीपाला आणि फळे तयार करण्यासाठी आणि पर्यटनासाठी ओळखल्या जाणाऱ्या इडुक्कीमधील कंथल्लूर या गावात केशरच्या यशस्वी चाचणी लागवडीमुळे आणखी एका पिकाची भर पडली आहे.
काश्मीरच्या केशराला देशभरात मोठी बाजारपेठ आहे, जी केरळमध्ये पहिल्यांदाच बहरली आहे.
भारतीय कृषी संशोधन परिषद (ICAR) आणि कृषी विज्ञान केंद्र (KVK), इडुक्की यांच्या मार्गदर्शनाखाली ही शेती करण्यात आली.