Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]

Notes:
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या पंजाबमधील फिरोजपूर दौऱ्यादरम्यान सुरक्षा व्यवस्थेतील त्रुटींच्या चौकशीसाठी केंद्रीय गृह मंत्रालयाने तीन सदस्यीय समिती स्थापन केली आहे. या समितीचे नेतृत्व कॅबिनेट सचिवालयाचे सचिव (सुरक्षा) सुधीर कुमार सक्सेना करतील. त्यांचा ताफा 15-20 मिनिटे उड्डाणपुलावर अडकल्यानंतर पंतप्रधान मोदी यांची हुसैनीवाला येथील राष्ट्रीय शहीद स्मारकाची नियोजित भेट आणि फिरोजपूरमधील कार्यक्रम रद्द करण्यात आला.

Notes:
नॅशनल सुपरकॉम्प्युटिंग मिशनने (एनएसएम) आयआयटी रुरकी येथे 1.66 पेटाफ्लॉप्सच्या सुपरकंप्युटिंग क्षमतेसह “परम गंगा” हा सुपर कॉम्प्युटर तैनात केला आहे. एनएसएम हे इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय (MeiTY) आणि विज्ञान आणि तंत्रज्ञान विभाग यांच्या संयुक्त विद्यमाने चालवले जाते. (DST) आणि सेंटर फॉर डेव्हलपमेंट ऑफ अॅडव्हान्स्ड कॉम्प्युटिंग (C-DAC) आणि इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्स (IISc), बंगलोर द्वारे लागू केले आहे.

Notes:
दुहेरी ऑलिम्पिक पदक विजेती पीव्ही सिंधूने थायलंडच्या बुसानन ओंगबामरुंगफानचा पराभव करून बासेल येथील स्विस ओपन सुपर ३०० बॅडमिंटन स्पर्धा जिंकली. पीव्ही सिंधूने बासेलमध्ये सरळ गेममध्ये २१-१६, २१-८ अशा गुणांसह दुसरे विजेतेपद पटकावले. सिंधूने यापूर्वी जानेवारीमध्ये सय्यद मोदी इंडिया इंटरनॅशनल स्पर्धा जिंकली होती. भारताच्या एचएस प्रणॉयला बासेलमध्ये पुरुष एकेरीच्या अंतिम फेरीत जोनाथन क्रिटीकडून पराभव पत्करावा लागला.

Notes:
कृषी आणि प्रक्रिया केलेले अन्न निर्यात विकास प्राधिकरण (APEDA) मार्फत केंद्र भारतीय विशिष्ट GI टॅग केलेल्या कृषी उत्पादनांसाठी नवीन जागतिक बाजारपेठांमध्ये चाचणी शिपमेंटची सुविधा करत आहे. बिहारची जीआय टॅग असलेली शाही लिची गेल्या वर्षी बिहारच्या मुझफ्फरपूर जिल्ह्यातून लंडनला निर्यात करण्यात आली होती. आजपर्यंत, 417 नोंदणीकृत GI उत्पादने आहेत आणि त्यापैकी सुमारे 150 GI टॅग असलेली उत्पादने कृषी आणि अन्न उत्पादने आहेत.

Notes:
पर्यावरणीय प्लॅटफॉर्म क्लायमेट ट्रेंड्सने तयार केलेल्या अलीकडील अहवालात असे निदर्शनास आणले आहे की संपूर्ण आशियामध्ये भारतामध्ये विमा प्रवेशाचा दर सर्वात कमी आहे. भारतीय विमा कंपन्या त्यांच्या प्रकटीकरणाच्या गुणवत्तेसाठी 10 टक्क्यांपेक्षा कमी गुण मिळवणाऱ्या सर्वात वाईट कामगिरी करणाऱ्यांमध्ये होत्या. भारतीय विमा कंपन्या मे 2021 मध्ये पश्चिम बंगालला धडकलेल्या चक्रीवादळ अम्फानसाठी दावा केलेल्या रकमेच्या जवळपास तीन चतुर्थांश रक्कम देण्यात अयशस्वी ठरल्या.

Notes:
भारतीय रिझर्व्ह बँकेने कायदेशीर अस्तित्व ओळखकर्ता (LEI) कोड प्राप्त करण्यासाठी 5 कोटी किंवा त्यापेक्षा जास्त रकमेच्या एकूण एक्सपोजरसह गैर-वैयक्तिक कर्जदारांसाठी तीन वर्षांचे वेळापत्रक जारी केले. LEI हा 20-वर्णांचा अल्फा-न्यूमेरिक कोड आहे जो जागतिक आर्थिक व्यवहारांमधील पक्षांना अद्वितीयपणे ओळखण्यासाठी वापरला जातो. आर्थिक डेटा रिपोर्टिंग सिस्टमची गुणवत्ता सुधारण्यासाठी याची अंमलबजावणी केली जाते.

Notes:
युनायटेड स्टेट्समध्ये 14 जून रोजी ध्वज दिन साजरा केला जातो. हे अमेरिकन ध्वज अधिकृतपणे स्वीकारल्याच्या वर्धापन दिनाचे प्रतीक आहे.
कॉन्टिनेन्टल काँग्रेसने क्रांतिकारी युद्धादरम्यान 14 जून 1777 रोजी “तारे आणि पट्टे” अधिकृत अमेरिकन ध्वज म्हणून नियुक्त केले.

Notes:
फिलीपिन्सचा सर्वात सक्रिय ज्वालामुखी – मेयॉन ज्वालामुखी- त्याच्या उतारावर हळूवारपणे लावा उधळत होता, हजारो लोकांना सावध करत होता.
गेल्या आठवड्यात ज्वालामुखी क्रियाकलाप वाढल्यापासून 12,600 हून अधिक लोकांनी ज्वालामुखीच्या विवराच्या सहा किलोमीटरच्या त्रिज्येत समुदाय सोडला आहे.

Notes:
अलाहाबाद आणि दिल्ली उच्च न्यायालयांनी पुष्टी केली की एखाद्याचे नाव बदलण्याचा अधिकार हा कलम 21 अंतर्गत जीवनाच्या अधिकाराचा एक मूलभूत पैलू आहे. अलाहाबाद उच्च न्यायालयाने अनुच्छेद 19(1) अंतर्गत प्रदान केलेल्या घटनात्मक अधिकारांवर जोर देऊन एखाद्या व्यक्तीला त्याचे नाव बदलण्याची परवानगी दिली. (a), 21, आणि 14, तर दिल्ली उच्च न्यायालयाने दोन भावांना त्यांच्या शैक्षणिक प्रमाणपत्रांवर त्यांच्या वडिलांचे बदललेले आडनाव प्रतिबिंबित करण्याची परवानगी दिली, कलम 21 अंतर्गत ओळखीचा अधिकार आणि जगण्याचा अधिकार यांच्यातील संबंधावर जोर दिला.

Notes:
‘आझादी का अमृत महोत्सव’ उत्सवाचा एक भाग म्हणून, केंद्र सरकारने ‘मेरी माती मेरा देश’ मोहीम सुरू केली आहे, ज्याचा उद्देश दिल्लीतील कर्तव्य पथावर उद्यान तयार करणे आहे.
भारतातील विविध प्रदेशातून ऑगस्टमध्ये गोळा केलेली माती यासाठी वापरली जाईल. 9 ते 15 ऑगस्ट दरम्यान नियोजित केलेल्या पंचायत स्तरावरील कार्यक्रमांपासून सुरुवात करून, त्यानंतर गाव, ब्लॉक, शहरी स्थानिक संस्था, राज्य आणि राष्ट्रीय स्तरावरील कार्यक्रमांचा या मोहिमेत समावेश आहे.