Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
इडू मिश्मी ही अरुणाचल प्रदेश आणि तिबेटमधील मोठ्या मिश्मी गटाची उप-जमाती आहे.
इडू मिश्मी लोक सध्या राष्ट्रीय व्याघ्र संवर्धन प्राधिकरणाच्या अरुणाचल प्रदेशातील दिबांग वन्यजीव अभयारण्यला व्याघ्र प्रकल्प म्हणून अधिसूचित करण्याच्या प्रस्तावाला विरोध करत आहेत.

Notes:
‘आर्द्र उष्णता’ म्हणजे एकतर उष्ण आणि कोरडी किंवा उष्ण आणि दमट अशा परिस्थितीचा संदर्भ देते ज्यामुळे कामगार उत्पादकता कमी होते. नुकत्याच झालेल्या अभ्यासानुसार, आर्द्र उष्णतेच्या प्रभावामुळे 2001 ते 2020 या कालावधीत भारताने दरवर्षी सुमारे 259 अब्ज तास श्रम गमावले. या उत्पादक तासांच्या नुकसानामुळे भारताला USD 624 अब्ज (रु. 46 लाख कोटी) नुकसान झाले आहे. जागतिक स्तरावर, दमट उष्णतेमुळे दरवर्षी 677 अब्ज तासांचे श्रम गमावले, ज्याची किंमत USD 2.1 ट्रिलियन (रु. 156 लाख कोटी) आहे.

Notes:
सहारनच्या धुळीच्या ढगांनी संपूर्ण स्पेनचे आकाश लाल-केशरी बनवले. स्पेनच्या धुळीने भरलेल्या भागानंतर, माद्रिदसाठी अत्यंत खराब हवेच्या गुणवत्तेचा इशारा जारी करण्यात आला. स्पेनच्या हवामान सेवेने धुळीच्या वादळाचे वर्णन “असाधारण आणि अतिशय तीव्र” असे केले आहे. धुळीचे वादळ पुढच्या दिवशीही कायम राहील, असा अंदाजही वर्तवण्यात आला आहे.

Notes:
देवेंद्र झाझारिया भारतातील पद्मभूषण मिळवणारे पहिले पॅरा-अॅथलीट ठरले. पद्मभूषण हा देशातील तिसरा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार आहे. देवेंद्र झाझारियाने अनेक पॅरालिम्पिक पदके जिंकली आहेत, ज्यात अथेन्समधील 2004 पॅरालिम्पिकमध्ये पहिले सुवर्ण, 2016 रिओ गेम्समधील दुसरे सुवर्ण आणि 2020 टोकियो ऑलिंपिकमध्ये रौप्य पदक यांचा समावेश आहे. पॅरा-शूटर अवनी लेखरा हिला पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.

Notes:
प्रोजेक्ट-75 अंतर्गत भारतीय नौदलासाठी कलवरी श्रेणीच्या सहा पाणबुड्यांच्या पहिल्या तुकडीतील सहावी पाणबुडी वाघशीर आहे.
ही पाणबुडी 2024 च्या सुरुवातीला भारतीय नौदलाला दिली जाण्याची अपेक्षा आहे.
ही पाणबुडी 2022 मध्ये Mazagon Dock Shipbuilders Limited (MDL) ने लॉन्च केली होती.

Notes:
नॅशनल सेंटर फॉर सिस्मॉलॉजीनुसार, अंदमान आणि निकोबार बेटांमधील कॅम्पबेल खाडीला रिश्टर स्केलवर 4.9 तीव्रतेचा भूकंप झाला. नॅशनल सेंटर फॉर सिस्मॉलॉजी (NCS) ही देशातील भूकंप क्रियाकलापांवर देखरेख ठेवणारी भारत सरकारची नोडल एजन्सी आहे.

Notes:
झांझिबार, टांझानिया येथे भारतीय तंत्रज्ञान संस्था (IIT) मद्रास कॅम्पसच्या स्थापनेसाठी सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी करण्यात आली.
भारताबाहेर स्थापन झालेला हा पहिला IIT कॅम्पस आहे. झांझिबार हा पूर्व आफ्रिकेच्या किनाऱ्यावरील टांझानियन द्वीपसमूह आहे.

Notes:
संयुक्त राष्ट्र विकास कार्यक्रम (UNDP) आणि OPHI ने बहुआयामी गरीबी निर्देशांकाचे नवीनतम अद्यतन जारी केले. 2005-2006 ते 2019-2021 या 15 वर्षांच्या कालावधीत 415 दशलक्ष लोकांना दारिद्र्यातून बाहेर काढण्यात आल्याने भारताने दारिद्र्यात लक्षणीय घट नोंदवली आहे.

Notes:
भारतीय कृषी संशोधन परिषद (ICAR) ही कृषी आणि शेतकरी कल्याण मंत्रालयाच्या कृषी संशोधन आणि शिक्षण विभाग (DARE) अंतर्गत स्वायत्त संस्था आहे.
शेतीशी संबंधित संशोधन आणि शिक्षणाचे समन्वय, निर्देश आणि देखरेख करण्यासाठी जबाबदार सर्वोच्च अधिकारी आहे. आयसीएआरला तर्कसंगत आणि योग्य आकार देण्यासाठी उपाययोजना प्रस्तावित करण्यासाठी सरकारने अतिरिक्त सचिव (DARE) आणि ICAR चे सचिव यांच्या नेतृत्वाखाली 11 सदस्यीय उच्च-स्तरीय समिती स्थापन केली आहे.

Notes:
भारतीय दंड संहितेच्या कलम 124A मध्ये असे नमूद केले आहे की जर एखाद्या व्यक्तीने द्वेष किंवा तिरस्कार केला किंवा कायद्यानुसार स्थापन केलेल्या सरकारबद्दल असंतोष निर्माण केला तर ती व्यक्ती देशद्रोहाचा गुन्हा करते. त्यात जास्तीत जास्त जन्मठेपेच्या शिक्षेची तरतूद आहे. केंद्राने सर्वोच्च न्यायालयाला सांगितले की कायद्यातील तरतुदी (कलम 124A) पुन्हा तपासल्या जातील आणि पुनर्विचार केला जाईल.