Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
नवीन आणि नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालयाने (MNRE) शेतकऱ्यांसाठी सौर पंप आणि ग्रीडशी जोडलेले सौर आणि इतर अक्षय ऊर्जा प्रकल्प स्थापित करण्यासाठी प्रधानमंत्री किसान ऊर्जा सुरक्षा इव्हेम उत्थान महाभियान (PM KUSUM) योजना सुरू केली. अलीकडेच, केंद्र सरकारने २०२४ पर्यंत कृषी क्षेत्रात डिझेलच्या जागी अक्षय ऊर्जेचे उद्दिष्ट ठेवले आहे.

Notes:
भारतीय रेल्वेने भारतीय रेल्वे व्यवस्थापन प्रणाली (IRMS) ला अधिसूचित केले आहे जे ट्रान्सपोर्टरच्या विद्यमान आठ सेवा एकत्र करेल. IRMS ही नवीन गट ‘A’ मध्यवर्ती सेवा आहे आणि फक्त IRMS चे अधिकारीच रेल्वे बोर्डाचे कार्यात्मक सदस्य आणि अध्यक्ष/CEO बनण्यास पात्र असतील.

Notes:
इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ जियोमॅग्नेटिझम, मुंबई ही विज्ञान विभागाची स्वायत्त संस्था आहे & तंत्रज्ञानाने ग्रेटर मालदीव रिज (GMR) वर अभ्यास केला. हे पश्चिम हिंदी महासागरात स्थित आहे. संशोधकांनी असा दावा केला आहे की जीएमआरच्या खाली सागरी कवच असू शकते. त्यांच्या अभ्यासाचे परिणाम हिंदी महासागरातील प्लेट-टेक्टॉनिक उत्क्रांती समजून घेण्यास मदत करू शकतात.

Notes:
मादागास्कर पाच आठवड्यांत चौथे चक्रीवादळ पाहत आहे कारण एमनातीने जोरदार भूभाग केला आहे. मादागास्करला दरवर्षी नोव्हेंबर ते एप्रिल दरम्यान अनेक चक्रीवादळांचा तडाखा बसतो. या महिन्याच्या सुरुवातीस चक्रीवादळ बत्सिराई नावाच्या दुसर्‍या वादळाच्या प्रभावातून बेट राष्ट्र अजूनही सावरत आहे, ज्यामध्ये 120 हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाला होता.

Notes:
राष्ट्रीय अग्निशमन सेवा दिन 14 एप्रिल 1944 रोजी मुंबई डॉकयार्ड येथे झालेल्या भीषण स्फोटात प्राण गमावलेल्या अग्निशमन सेवेतील 71 कर्मचार्‍यांचे स्मरण करतो. भारत सरकार राष्ट्रीय अग्निशमन सेवा दिनानिमित्त निर्भय अग्निशमन दलाच्या जवानांना सन्मानित करते, ज्यांनी त्यांच्या कार्यात असामान्य कामगिरी केली आहे. सेवा या वर्षी राष्ट्रीय अग्निशमन सेवा दिनाची थीम आहे “अग्नी सुरक्षा शिका, उत्पादकता वाढवा”.

Notes:
रशियाने त्यांच्या निलंबनावर नियोजित मतदानापूर्वी स्पेनस्थित संयुक्त राष्ट्रांच्या जागतिक पर्यटन संघटनेतून माघार घेण्याचा निर्णय घेतला असल्याचे जाहीर केले. माघार घेतल्यानंतरही, UNWTO ने स्पष्ट केले की युक्रेनवर सुरू असलेल्या आक्रमणामुळे ते निलंबनाच्या पुढे जातील. रशियाला शरीरातून वगळण्याची प्रक्रिया पूर्ण होण्यास सुमारे एक वर्ष लागेल.

Notes:
एका नवीन जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO) अहवालात असे दिसून आले आहे की गेल्या 15 वर्षांत, जागतिक लोकसंख्येच्या 71%, अंदाजे 5.6 अब्ज लोक, आता किमान एका उपायाने संरक्षित आहेत, 2007 च्या तुलनेत पाचपट अधिक.

WHO च्या MPOWER तंबाखूचा वापर आणि प्रतिबंधक धोरणांचे निरीक्षण करणे, तंबाखूच्या धुरापासून लोकांचे संरक्षण करणे, तंबाखू सोडण्यासाठी मदत देणे, तंबाखूच्या धोक्यांबद्दल चेतावणी देणे, तंबाखूच्या जाहिरातींवर बंदी लागू करणे आणि तंबाखू उत्पादनांवर कर वाढवणे हे उपायांचे उद्दिष्ट आहे.

Notes:
मध्यस्थी विधेयक, 2023 नुकतेच राज्यसभेने मंजूर केले आहे. मध्यस्थी प्रक्रिया पूर्ण करण्यासाठी लागणारा वेळ 180 दिवसांपर्यंत कमी करण्याचे उद्दिष्ट आहे.
या विधेयकामुळे मध्यस्थी प्रक्रिया पूर्ण करण्यासाठीचा वेळ अर्धा करण्यात आला आहे.
सरकारने स्वीकारलेल्या संसदीय समितीच्या इतर महत्त्वाच्या शिफारशींनुसार, प्री-लिटिगेशन मध्यस्थी अनिवार्य करण्याऐवजी ऐच्छिक करण्यात आली आहे.

Notes:
ओडिशाचा भालाफेकपटू किशोर जेना हा जागतिक ऍथलेटिक्स चॅम्पियनशिपच्या अंतिम फेरीत भारताचे प्रतिनिधित्व करणारा राज्यातील पहिला ठरला. बुडापेस्ट येथे झालेल्या जागतिक ऍथलेटिक्स चॅम्पियनशिपमध्ये, तो 84.77 मीटरच्या वैयक्तिक सर्वोत्तम कामगिरीसह पाचव्या स्थानावर राहिला.

Notes:
बॉर्डर रोड ऑर्गनायझेशन (BRO) ने लडाखच्या न्योमा भागात अंदाजे 13,700 फूट उंचीवर जगातील सर्वात उंच फायटर एअरफील्ड बांधण्याची आपली योजना जाहीर केली आहे. 12 सप्टेंबर 2023 रोजी संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी हवाई क्षेत्राची पायाभरणी केली. वास्तविक नियंत्रण रेषेवर (LAC) भारताच्या पायाभूत सुविधा वाढवण्याच्या BRO च्या दृष्टीचा हा एक भाग आहे.