Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
हॉगफिश ही wrasse ची एक प्रजाती आहे, जी मूळची पश्चिम अटलांटिक महासागरातील आहे, ती नोव्हा स्कॉशिया, कॅनडापासून, मेक्सिकोच्या आखातासह उत्तर दक्षिण अमेरिकेपर्यंत राहतात. एका नवीन अभ्यासात असे सुचवले आहे की हॉगफिश फक्त त्यांच्या डोळ्यांनीच दिसत नाहीत तर ते त्यांच्या त्वचेने देखील पाहतात. रंग बदलणार्‍या त्वचेसाठी ओळखले जाणारे हॉगफिश, कोरल, वाळू किंवा खडक यांच्यात मिसळण्यासाठी मिलिसेकंदात पांढऱ्या ते चिवट व लकाकणारा पारदर्शक कागद ते लाल-तपकिरी रंगात बदलू शकतात. त्यांच्याकडे प्रकाश-संवेदनशील त्वचा किंवा त्वचेची दृष्टी आहे, ज्यामुळे त्यांना सभोवतालचे वातावरण पाहण्यास मदत होते.

Notes:
हरियाणाचे मुख्यमंत्री मनोहर लाल खट्टर यांनी वाळू आणि इतर खाण साहित्य वाहून नेणाऱ्या वाहनांसाठी व्हेईकल मूव्हमेंट ट्रॅकिंग सिस्टीम (VMTS) मोबाईल अॅप लाँच केले. हे अॅप हरियाणाच्या सर्व जिल्ह्यांतील वेगवेगळ्या चेकपॉईंटवर वापरले जाईल आणि त्यात वाहन क्रमांक, वाहनाचा प्रकार, स्त्रोत आणि गंतव्यस्थान आणि मोबाइल नंबर आणि ड्रायव्हर लायसन्स नंबर यांसारखे वाहनांचे तपशील असतील.

Notes:
नासाच्या इनसाइट मार्स लँडरने दुसऱ्या ग्रहावर आतापर्यंत पाहिलेला सर्वात मोठा भूकंप शोधला. रोव्हर नोव्हेंबर 2018 मध्ये मंगळावर उतरला आणि त्याने आतापर्यंत 1,313 भूकंप ऐकले आहेत, त्यापैकी सर्वात मोठा “मार्सकंप” ऑगस्ट 2021 मध्ये आढळून आला. पृथ्वीवर भूकंप हे टेक्टोनिक प्लेट्सच्या बदलामुळे होतात, परंतु मंगळावर टेक्टोनिक प्लेट्स नाहीत आणि त्याचे कवच एक विशाल प्लेट आहे. नासाच्या म्हणण्यानुसार, मार्सकंप हे तणावामुळे उद्भवतात ज्यामुळे त्याच्या कवचातील खडक फ्रॅक्चर होतात.

Notes:
या वर्षाच्या अखेरीस मध्य प्रदेशातील कुनो पालपूर येथे दक्षिण आफ्रिका आणि नामिबियातील चित्ता जंगलात सोडण्यासाठी भारताने दक्षिण आफ्रिका आणि नामिबियासोबत सामंजस्य करार केला आहे. यामुळे चित्यांच्या आंतरखंडीय स्थलांतराची भारताची योजना सुरू झाली आहे. सुरुवातीला, सामंजस्य करारावर 10 वर्षांसाठी स्वाक्षरी केली जाईल, जी आणखी पाच वर्षांसाठी वाढविली जाऊ शकते. पहिल्या टप्प्यात दक्षिण आफ्रिकेतून 12 आणि नामिबियातील 8 चित्ते असतील.

Notes:
अलीकडील अहवालांनुसार, रशियाने सौदी अरेबियाला मागे टाकून भारताचा कच्च्या तेलाचा दुसरा सर्वात मोठा पुरवठादार बनला आहे. एप्रिलमध्ये निर्यात केलेल्या 277,000 बॅरलच्या तुलनेत भारताला रशियन तेलाच्या निर्यातीचा सरासरी दैनंदिन दर 819,000 बॅरल होता. रशियन कच्च्या तेलाच्या निर्यातीत भारतीय खरेदीदारांचा वाटा १८ टक्के आहे. युक्रेनमधील युद्ध सुरू झाल्यापासून रशियन क्रूड ब्रेंटला USD 30 पर्यंत सवलतीने व्यापार करत आहे.

Notes:
वस्तू आणि सेवा कर (GST) 1 जुलै 2017 रोजी देशाच्या संपूर्ण अप्रत्यक्ष कर संरचनेत सुधारणा करण्यासाठी आणि कर प्रशासन आणि अनुपालन सुधारण्यासाठी लागू करण्यात आला. या प्रणालीच्या अंमलबजावणीला पाच वर्षे पूर्ण झाली आहेत. 31 मार्च 2022 पर्यंत भारतातील कर बेसमध्ये 1.36 कोटी सक्रिय GST नोंदणींमध्ये लक्षणीय वाढ झाली आहे. मे 2022 च्या महसुलाने INR 1.41 लाख कोटींचा टप्पा गाठला आहे आणि GST संकलन 11 महिन्यांत रु. 1 लाख कोटी पार केले आहे.

Notes:
फ्रान्सिया मार्क्वेझ ही कोलंबियाची उपाध्यक्ष बनणारी पहिली कृष्णवर्णीय महिला ठरणार आहे. सोन्याच्या खाणकामाच्या विरोधात उभे राहिल्याबद्दल पर्यावरण कार्यकर्त्याला 2018 मध्ये प्रतिष्ठित गोल्डमन पर्यावरण पुरस्कार मिळाला.

Notes:
2023 च्या उन्हाळ्यात जपानचे सरासरी तापमान 125 वर्षांपूर्वीच्या नोंदी सुरू झाल्यापासून सर्वोच्च होते, असे देशाच्या हवामान संस्थेने म्हटले आहे. जून ते ऑगस्ट या कालावधीत सरासरी तापमान 30 वर्षांच्या सरासरीपेक्षा 1.76 अंश सेल्सिअस जास्त होते. ऑगस्टच्या सुरुवातीला, फुकुशिमा प्रीफेक्चरमध्ये तापमान 40C पर्यंत पोहोचल्यामुळे जपानने वर्षातील सर्वात उष्ण दिवस नोंदवला.

Notes:
बुर्किना फासोच्या लष्करी जंटाने फ्रेंच दूतावासाच्या संरक्षण संलग्नीला “विध्वंसक” वर्तनामुळे देश सोडण्याचे आदेश दिले आहेत. अटॅच इमॅन्युएल पासक्विअर यांची हकालपट्टी हे पश्चिम आफ्रिकन राष्ट्र – बुर्किना फासो आणि त्याचा माजी वसाहतवादी फ्रान्स यांच्यातील वाढत्या तणावाचे ताजे लक्षण आहे, कारण गेल्या वर्षी लष्करी सरकारने दोन सत्तांतर करून सत्ता काबीज केली होती.

Notes:
सुप्रीम कोर्ट ऑफ इंडिया (SC) ने सुनावणी-अशक्त वकील आणि याचिकाकर्त्यांना न्यायिक कार्यवाही समजण्यास मदत करण्यासाठी सांकेतिक भाषेतील दुभाष्याची नियुक्ती केली आहे. घटनापीठाच्या सर्व सुनावणीसाठी दुभाषी उपस्थित असेल. सांकेतिक भाषेतील दुभाष्याच्या नियुक्तीमुळे न्यायव्यवस्था अधिक सर्वसमावेशक आणि सुलभ होईल. CJI DY चंद्रचूड यांनी गेल्या वर्षी सुप्रीम कोर्टाची सुप्रीम कोर्टाची समिती देखील स्थापन केली होती.