Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. कोणते केंद्रीय मंत्रालय ‘विज्ञान ज्योती’ उपक्रम राबवत आहे?
[A] शिक्षण मंत्रालय
[B] विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
[C] इलेक्ट्रॉनिक्स आणि आयटी मंत्रालय
[D] उर्जा मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: B [ विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय]
Notes:
विज्ञान ज्योती हा विज्ञान विभागाने सुरू केलेला आठवडाभराचा अनोखा कार्यक्रम आहे.
विज्ञान तंत्रज्ञान अभियांत्रिकी आणि गणित (STEM) च्या विविध क्षेत्रात महिलांचे कमी प्रतिनिधित्व करण्यासाठी तंत्रज्ञान. यात महाराष्ट्र, बिहार आणि ओडिशाच्या ग्रामीण भागातील 160 मुलींचा सहभाग होता.
2020 मध्ये लाँच झाल्यापासून, उच्च शिक्षणासाठी STEM (विज्ञान, तंत्रज्ञान, अभियांत्रिकी आणि गणित) कडे झुकलेल्या इयत्ता 9-12 च्या केवळ 30,451 विद्यार्थिनींनी पुढाकार घेतला.
12. ‘हेल्दी रेसिपीज फॉर डिफेन्स’ हे पुस्तक कोणत्या संस्थेने विकसित केले आहे?
[A] नाबार्ड
[B] FCI
[C] FAO
[D] FSSAI
Show Answer
Correct Answer: D [ FSSAI]
Notes:
संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह आणि आरोग्य कुटुंब कल्याण (MoHFW) डॉ मनसुख मांडविया मंत्री यांच्या हस्ते ‘हेल्दी रेसिपीज फॉर डिफेन्स’ या पुस्तकाचे नुकतेच प्रकाशन करण्यात आले.
हे FSSAI ने विकसित केले आहे.
श्री अण्णा या नावाने ओळखल्या जाणार्या बाजरीच्या सेवनास प्रोत्साहन देणे आणि त्यांचे असंख्य आरोग्य फायद्यांवर प्रकाश टाकणे हे पुस्तकाचे उद्दिष्ट आहे.
यापूर्वी, केंद्रीय संरक्षण मंत्रालयाने संरक्षण दलांमध्ये बाजरीच्या वापरास प्रोत्साहन देण्यासाठी FSSAI सोबत सामंजस्य करार केला होता.
13. सर्वोच्च न्यायालयात वरिष्ठ वकिलांच्या नियुक्तीबाबत कोणत्या संस्थेने नवीन मार्गदर्शक तत्त्वे जारी केली आहेत?
[A] भारताचे सर्वोच्च न्यायालय
[B] अर्थ मंत्रालय
[C] बार कौन्सिल ऑफ इंडिया
[D] इंडियन लॉयर्स असोसिएशन
Show Answer
Correct Answer: A [ भारताचे सर्वोच्च न्यायालय]
Notes:
भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने सर्वोच्च न्यायालयात वरिष्ठ वकिलांच्या नियुक्ती आणि सराव संदर्भात नवीन मार्गदर्शक तत्त्वे जारी केली आहेत.
सर्वोच्च न्यायालयाने सादर केलेल्या नवीन मार्गदर्शक तत्त्वांनी 2018 मध्ये न्यायालयाने जारी केलेल्या पूर्वीच्या मार्गदर्शक तत्त्वांची जागा घेतली आहे.
हा बदल 2017 मध्ये इंदिरा जयसिंग विरुद्ध भारत संघाच्या प्रकरणात न्यायालयाने दिलेल्या निर्णयामुळे झाला आहे.
14. पश्चिम घाटात अलीकडेच ओळखल्या गेलेल्या DT संवहनी वनस्पतींचा विस्तार काय आहे?
[A] डेसिकेशन-सहिष्णु (डीटी) संवहनी वनस्पती
[B] प्रसार-सहिष्णु (डीटी) संवहनी वनस्पती
[C] सौम्यता-सहिष्णु (डीटी) संवहनी वनस्पती
[D] कोरडेपणा-सहिष्णु (डीटी) संवहनी वनस्पती
Show Answer
Correct Answer: A [ डेसिकेशन-सहिष्णु (डीटी) संवहनी वनस्पती]
Notes:
पश्चिम घाट या जैवविविधतेने समृद्ध प्रदेशात नुकत्याच करण्यात आलेल्या एका अभ्यासात 62 वनस्पती प्रजाती आढळून आल्या आहेत ज्यांची कठोर वातावरणात भरभराट होण्याची क्षमता आहे.
डेसिकेशन-सहिष्णु (डीटी) संवहनी वनस्पती म्हणून ओळखल्या जाणार्या या वनस्पतींचा कृषी क्षेत्रात, विशेषत: पाण्याची टंचाई असलेल्या प्रदेशात मौल्यवान उपयोग होऊ शकतो.
15. कोणत्या केंद्रीय मंत्रालयाने व्यवसाय करण्याच्या सुलभतेला प्रोत्साहन देण्यासाठी कायदे गुन्हेगारीमुक्त करण्यासाठी कार्यगटाची स्थापना केली आहे?
[A] अर्थमंत्रालय
[B] एमएसएमई मंत्रालय
[C] वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालय
[D] कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: C [ वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालय]
Notes:
वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालयाने व्यवसाय करण्याच्या सुलभतेला प्रोत्साहन देण्यासाठी कायदे गुन्हेगारीमुक्त करण्यासाठी कार्यगटाची स्थापना केली आहे.
या गटात उद्योग संघटनांचे प्रतिनिधी, बिझनेस चेंबर्स, कायदेशीर व्यावसायिक आणि सात मंत्रालयांचे अधिकारी यांचा समावेश होता. त्यात नॅशनल हाऊसिंग बँक, नाबार्ड आणि सीपीसीबीचे प्रतिनिधीही असतील.
16. BWF जागतिक बॅडमिंटन चॅम्पियनशिप 2023 मध्ये पुरुष एकेरीत कोणत्या भारतीय खेळाडूने कांस्यपदक जिंकले?
[A] लक्ष्य सेन
[B] एचएस प्रणॉय
[C] के श्रीकांत
[D] चिराग शेट्टी
Show Answer
Correct Answer: B [ एचएस प्रणॉय]
Notes:
भारतीय बॅडमिंटनपटू HS प्रणॉयने BWF जागतिक बॅडमिंटन चॅम्पियनशिप 2023 मधील पुरुष एकेरीत कांस्यपदक मिळवले आणि डेन्मार्कमधील कोपनहेगन येथे उपांत्य फेरीतील सामना गमावला.
जागतिक क्रमवारीत 9व्या स्थानावर असलेल्या एचएस प्रणॉयला बॅडमिंटन क्रमवारीत तिसऱ्या स्थानावर असलेल्या थायलंडच्या कुनलावुत विटिडसार्नकडून 21-18, 13-21, 14-21 ने पराभव पत्करावा लागला.
17. 2030 पर्यंत 15,000 स्टार्ट-अपना समर्थन देण्यासाठी कोणत्या भारतीय राज्याने/केंद्रशासित प्रदेशाने अलीकडेच स्टार्टअप पॉलिसी पास केली आहे?
[A] आसाम
[B] नवी दिल्ली
[C] राजस्थान
[D] पंजाब
Show Answer
Correct Answer: B [ नवी दिल्ली]
Notes:
दिल्ली मंत्रिमंडळाने एक महत्त्वाकांक्षी दिल्ली स्टार्टअप धोरण मंजूर केले आहे ज्याचे उद्दिष्ट राजधानीला आंतरराष्ट्रीय स्टार्टअप हब बनविण्याचे आहे. 2030 पर्यंत दिल्लीला “ग्लोबल इनोव्हेशन हब आणि स्टार्टअप्ससाठी सर्वात पसंतीचे गंतव्यस्थान” म्हणून उदयास येण्यास सक्षम बनवण्याचा दृष्टीकोन आहे. 2030 पर्यंत 15,000 स्टार्टअप्सना प्रोत्साहन, सुविधा आणि समर्थन देण्याचा सरकारचा मानस आहे. धोरणावर देखरेख ठेवण्यासाठी एक स्टार्टअप पॉलिसी मॉनिटरिंग समिती स्थापन केली जाईल. याचे नेतृत्व दिल्ली सरकारचे अर्थमंत्री करतील.
18. iTIC इनक्यूबेटरने कोणत्या संस्थेत प्री-इन्क्युबेशन आणि इनक्यूबेशन सपोर्टसाठी आठ डीप टेक स्टार्ट-अप्स निवडले?
[A] IIT मद्रास
[B] आयआयटी हैदराबाद
[C] एनआयटी वारंगल
[D] एनआयटी तिरुचिरापल्ली
Show Answer
Correct Answer: B [ आयआयटी हैदराबाद]
Notes:
इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी हैदराबाद (IIT-H) मधील iTIC इनक्यूबेटरने त्यांच्या प्री-इन्क्युबेशन आणि इनक्युबेशन सपोर्ट प्रोग्रामद्वारे समर्थन देण्यासाठी संपूर्ण भारतातून आठ सखोल तंत्रज्ञान स्टार्ट-अप्स निवडले आहेत. iTIC इनक्यूबेटर पाच प्रोटोटाइप रेडी स्टार्ट-अप्समध्ये प्रत्येकी 25 लाख रुपयांपर्यंत गुंतवणूक करेल. ते श्रवणशक्ती कमी असलेल्या मुलांसाठी शिकण्याचे व्यासपीठ, जलशुद्धीकरण प्रणाली आणि एक्वा शेतकर्यांसाठी स्वयंचलित फीडिंग प्रणाली यासह विविध श्रेणीतील आहेत.
19. जागतिक बँकेने ‘श्रेष्ठा’ प्रकल्पाच्या अंमलबजावणीसाठी USD 350 अब्ज कोणत्या राज्याला मंजूर केले?
[A] आसाम
[B] गुजरात
[C] राजस्थान
[D] पश्चिम बंगाल
Show Answer
Correct Answer: B [ गुजरात]
Notes:
जागतिक बँकेने गुजरातमध्ये (SRESTHA-G) ट्रान्सफॉर्म्ड हेल्थ अचिव्हमेंटसाठी सिस्टम रिफॉर्म एन्डेव्हर्सच्या अंमलबजावणीसाठी गुजरातला USD 350 अब्ज मंजूर केले. SRESTHA-Gujarat प्रकल्पांतर्गत, सरकार ग्रामीण आणि शहरी लोकांपर्यंत आरोग्य सेवांचा विस्तार करण्यासाठी आणि राज्यातील साथीच्या रोग प्रतिबंधक यंत्रणा मजबूत करण्यासाठी पुढाकार घेणार आहे. प्रकल्पाचा पाच वर्षांचा एकूण खर्च सुमारे USD 500 अब्ज असेल, ज्यापैकी USD 350 अब्ज जागतिक बँक प्रदान करेल तर उर्वरित खर्च राज्य करेल.
20. कोणती भारतीय कंपनी इंडियन गॅस एक्सचेंजवर व्यवहार करणारी पहिली कंपनी बनली आहे?
[A] ऑइल अँड नॅचरल गॅस कॉर्पोरेशन लिमिटेड
[B] ऑइल इंडिया लिमिटेड
[C] इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन
[D] भारत पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन लि
Show Answer
Correct Answer: A [ ऑइल अँड नॅचरल गॅस कॉर्पोरेशन लिमिटेड]
Notes:
सरकारी मालकीची ऑइल अँड नॅचरल गॅस कॉर्पोरेशन (ONGC) ही इंडियन गॅस एक्सचेंजवर व्यापार करणारी पहिली कंपनी ठरली आहे. ONGC ने भारताची पहिली शोध आणि उत्पादन कंपनी बनून इतिहास रचला आहे.