Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]
मराठी चालू घडामोडी 2025-26. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. कोणत्या राज्य/केंद्रशासित प्रदेशाने ‘बैसाखी महोत्सव 2023’ आयोजित केले आहे?
[A] आंध्र प्रदेश
[B] जम्मू आणि काश्मीर
[C] केरळा
[D] ओडिशा
Show Answer
Correct Answer: B [ जम्मू आणि काश्मीर]
Notes:
बैसाखी महोत्सव 2023 चे आयोजन जम्मूच्या पर्यटन संचालनालयातर्फे करण्यात येणार आहे.
हा कार्यक्रम डोगरा संस्कृती आणि वारसा साजरा करतो. बैसाखी, ज्याला वैसाखी म्हणूनही ओळखले जाते, हा एक कापणीचा सण आहे जो भारतात आणि जगाच्या काही भागात मोठ्या प्रमाणात शीख समुदायाद्वारे साजरा केला जातो.
12. कोणत्या केंद्रीय मंत्रालयाने राष्ट्रीय डिजिटल पर्यटन मिशन (NDTM) मसुदा प्रकाशित केला?
[A] इलेक्ट्रॉनिक्स आणि आयटी मंत्रालय
[B] परराष्ट्र मंत्रालय
[C] सांस्कृतिक मंत्रालय
[D] पर्यटन मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: D [ पर्यटन मंत्रालय]
Notes:
पर्यटन मंत्रालय भागधारकांच्या टिप्पण्या आणि अभिप्रायासाठी राष्ट्रीय डिजिटल पर्यटन मिशन (NDTM) चा मसुदा प्रकाशित करते. मसुद्यानुसार, स्वायत्त संस्था पर्यटन मंत्रालयाच्या अधिपत्याखाली असेल, ज्यामध्ये मुख्य कार्यकारी अधिकारी आणि संचालक मंडळ असेल. डिजिटायझेशनच्या माध्यमातून पर्यटन परिसंस्थेच्या विविध भागधारकांमधील विद्यमान माहितीतील अंतर भरून काढणे हे राष्ट्रीय डिजिटल पर्यटन मिशनचे ध्येय आहे.
13. व्हॉईस कमांडद्वारे वस्तू पोहोचवण्याची क्षमता असलेला ‘कचका’ नावाचा रोबोट कोणत्या देशाने सादर केला आहे?
[A] चीन
[B] जपान
[C] उत्तर कोरिया
[D] दक्षिण कोरिया
Show Answer
Correct Answer: B [ जपान]
Notes:
टोकियो-आधारित स्टार्टअप प्रीफर्ड रोबोटिक्सने घरगुती वापरासाठी कचका नावाचा रोबोट सादर केला आहे.
यात व्हॉईस कमांडद्वारे वस्तू पोहोचवण्याची क्षमता आहे.
रोबोटचे AI तंत्रज्ञान कॅमेर्याच्या प्रतिमांचे विश्लेषण करण्यास सक्षम करते, ज्यामुळे तो अडथळे शोधू शकतो आणि टाळू शकतो.
संलग्न तक्त्यासह कचकाची जास्तीत जास्त 20 किलो वाहून नेण्याची क्षमता आहे.
14. व्यायाम एकताच्या सहाव्या आवृत्तीचे आयोजन कोणत्या देशाने केले?
[A] भारत
[B] नेपाळ
[C] बांगलादेश
[D] मालदीव
Show Answer
Correct Answer: D [ मालदीव]
Notes:
भारतीय नौदलाचे गोताखोर आणि मरीन कमांडो आणि मालदीव नॅशनल डिफेन्स फोर्स (MNDF) यांच्यात सराव एकताची 6 वी आवृत्ती मालदीव 3 मध्ये आयोजित करण्यात आली होती.
या द्विपक्षीय सरावाचा उद्देश डायव्हिंग आणि विशेष ऑपरेशन्समध्ये इंटरऑपरेबिलिटी वाढवणे हा आहे.
ऑक्टोबर 2022 मध्ये मालदीव येथे व्यायाम एकथाची 5 वी आवृत्ती आयोजित करण्यात आली होती.
15. विविध पिकांच्या शास्त्रोक्त पद्धतीने लागवडीबाबत शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन करण्यासाठी ICAR ने कोणत्या कंपनीसोबत सामंजस्य करार केला आहे?
[A] मायक्रोसॉफ्ट
[B] Google नकाशे
[C] ऍमेझॉन किसान
[D] भविष्यातील जनरली
Show Answer
Correct Answer: C [ ऍमेझॉन किसान]
Notes:
भारतीय कृषी संशोधन परिषदेने (ICAR) अॅमेझॉन किसान सोबत एका सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी केली आहे, ज्यामुळे शेतकऱ्यांना इष्टतम उत्पादन आणि उत्पन्नासाठी विविध पिकांच्या शास्त्रोक्त पद्धतीने लागवडीसाठी मार्गदर्शन केले जाईल.
करारानुसार, ICAR शेतकऱ्यांना ऍमेझॉनच्या नेटवर्कद्वारे तांत्रिक बॅकस्टॉपिंग प्रदान करेल. यामुळे शेतकऱ्यांचे जीवनमान सुधारेल आणि पीक उत्पादनात वाढ होईल.
16. कोणती संस्था ‘भारताचे घरगुती वापर खर्च सर्वेक्षण’ करते?
[A] रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया
[B] राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय
[C] अर्थमंत्रालय
[D] नीती आयोग
Show Answer
Correct Answer: B [ राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय]
Notes:
भारताचे घरगुती वापर खर्च सर्वेक्षण हे एक नवीन उपभोग सर्वेक्षण आहे जे ऑनलाइन खर्चाचा मागोवा घेईल.
वास्तविक आर्थिक चित्र टिपणे हा त्याचा उद्देश आहे.
राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय (NSO) दर पाच वर्षांनी घरगुती ग्राहक खर्च सर्वेक्षण (HCES) करते.
त्यात OTT सदस्यत्व खर्च, ऑनलाइन घालवलेला वेळ, आम्ही किती वेळा ऑनलाइन खरेदी करतो, आम्ही Zomato किंवा Swiggy वरून जेवण ऑर्डर करतो की नाही आणि आमच्याकडे इलेक्ट्रिक वाहन असल्यास प्रश्नांचा समावेश आहे.
17. कोणत्या देशाने ‘ग्रीन क्रेडिट’ प्रणालीसाठी मसुदा नियम जारी केला?
[A] श्रीलंका
[B] भारत
[C] चीन
[D] अफगाणिस्तान
Show Answer
Correct Answer: B [ भारत]
Notes:
पर्यावरण, वने आणि हवामान बदल मंत्रालयाने ‘ग्रीन क्रेडिट’ प्रणालीसाठी मसुदा नियमावली जारी केली आहे, ज्यात व्यक्ती, शेतकरी-उत्पादक संस्था (एफपीओ), उद्योग, ग्रामीण आणि शहरी स्थानिक संस्था आणि इतर भागधारकांना त्यांच्या पर्यावरणीय फायद्यासाठी प्रोत्साहन दिले जाते.
अधिसूचनेत, मंत्रालयाने 60 दिवसांच्या कालावधीसाठी अभिप्राय आणि सूचना आमंत्रित केल्या आहेत.
18. भारतात कोणती संस्था डिजिटल पेमेंट्स इंडेक्स (DPI) जारी करते?
[A] RBI
[B] NPCI
[C] नीती आयोग
[D] अर्थ मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: A [ RBI]
Notes:
ऑनलाइन व्यवहारांचा अवलंब करणार्या आरबीआयच्या निर्देशांकानुसार देशभरात डिजिटल पेमेंटमध्ये मार्च 2023 पर्यंत एका वर्षात 13.24 टक्के वाढ नोंदवली गेली.
RBI चा डिजिटल पेमेंट इंडेक्स (RBI-DPI) मार्च 2023 च्या अखेरीस 395.57 वर होता तो सप्टेंबर 2022 मध्ये 377.46 आणि मार्च 2022 मध्ये 349.30 होता.
देशभरातील पेमेंट्सच्या डिजिटायझेशनची व्याप्ती कॅप्चर करण्यासाठी हा निर्देशांक आधार आहे.
19. व्होस्टोक स्टेशन हे रशियन संशोधन केंद्र कोणत्या प्रदेशात आहे?
[A] रशिया
[B] अंटार्क्टिका
[C] कॅनडा
[D] इजिप्त
Show Answer
Correct Answer: A [ रशिया]
Notes:
व्होस्टोक स्टेशन अंटार्क्टिकामधील प्रिन्सेस एलिझाबेथ लँडमधील अंतर्देशीय रशियन संशोधन केंद्र आहे.
शास्त्रज्ञांनी थंडीच्या ध्रुवावर असलेल्या व्होस्टोक स्टेशनवर टरबूज यशस्वीरित्या वाढवले आहेत.
ही प्रभावी कामगिरी अंटार्क्टिकाच्या आव्हानात्मक परिस्थितीत कृषी प्रयत्नांमध्ये लक्षणीय कामगिरी दर्शवते.
20. अलीकडेच कोणत्या व्याघ्र प्रकल्पाला भारतातील पहिले ‘डार्क स्काय पार्क’ हे खिताब मिळाले आहे?
[A] कमलांग व्याघ्र प्रकल्प
[B] पेंच व्याघ्र प्रकल्प
[C] पलामाऊ व्याघ्र प्रकल्प
[D] दुधवा व्याघ्र प्रकल्प
Show Answer
Correct Answer: B [पेंच व्याघ्र प्रकल्प]
Notes:
महाराष्ट्रातील पेंच व्याघ्र प्रकल्प हे भारतातील पहिले आंतरराष्ट्रीय गडद आकाश उद्यान आहे. इंटरनॅशनल डार्क-स्काय असोसिएशन प्रमाणपत्र प्रकाश धोरण, रेट्रोफिट्स, आउटरीच आणि रात्रीच्या आकाश निरीक्षणावर लक्ष केंद्रित करते. रिझर्व्हचे प्रमाणन रात्रीच्या आकाशाचे संरक्षण, प्रकाश प्रदूषण कमी करणे आणि खगोलशास्त्र प्रेमी आणि स्टारगेझर्ससाठी एक आदर्श वातावरण तयार करण्याची त्याची वचनबद्धता ओळखते. इंटरनॅशनल युनियन फॉर कन्झर्व्हेशन ऑफ नेचर (IUCN) ने निसर्ग संवर्धन, संरक्षित भागात पर्यावरणीय अखंडता आणि शहरांमधील समुदायांच्या कल्याणासाठी नैसर्गिक अंधार जतन करण्याच्या महत्त्वावर जोर दिला आहे.