Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. ‘राष्ट्रीय लिंग निर्देशांक’ आणि ‘राज्य ऊर्जा आणि हवामान निर्देशांक’ हे कोणत्या संस्थेचे आगामी उपक्रम आहेत?
[A] UNDP
[B] नीती आयोग
[C] युनिसेफ
[D] इकॉनॉमिस्ट इंटेलिजन्स युनिट
Show Answer
Correct Answer: B [ नीती आयोग]
Notes:
नीती आयोग राष्ट्रीय लिंग निर्देशांक विकसित करण्याच्या प्रक्रियेत आहे, जो लिंगाच्या संदर्भात धोरणात्मक कारवाई आणि समर्थनास समर्थन देईल आणि शाश्वत विकास लक्ष्यांच्या चौकटीशी संरेखित होईल. विविध पॅरामीटर्सवर राज्यांच्या कामगिरीचे मूल्यांकन करण्यासाठी नीती आयोगाने राज्य ऊर्जा आणि हवामान निर्देशांकाचा मसुदा देखील विकसित केला आहे. निर्देशांक राज्यांना त्यांच्या ऊर्जा संसाधनांचे कार्यक्षमतेने व्यवस्थापन करण्यास आणि लोकांना ऊर्जेपर्यंत अधिक चांगला प्रवेश प्रदान करण्यात मदत करेल.
12. बातमीत दिसणारे सिद्धेश्वर मंदिर कोणत्या राज्यात/केंद्रशासित प्रदेशात आहे?
[A] आंध्र प्रदेश
[B] केरळ
[C] पश्चिम बंगाल
[D] आसाम
Show Answer
Correct Answer: A [ आंध्र प्रदेश]
Notes:
सिद्धेश्वर मंदिर हे आंध्र प्रदेशातील हेमावती (हेंजेरू) येथील ७ व्या शतकातील मंदिर आहे.
हे शैव धर्माच्या प्रचारासाठी 7व्या आणि 10व्या शतकादरम्यान पल्लवांच्या अधिपत्याखाली नोलांबा शासकांनी बांधले होते.
या मंदिराच्या खांबावरील शिलालेखांनी नोलंब पल्लव आणि त्यांच्या पूर्ववर्तींनी समर्थित शिक्षण पद्धतीबद्दल मनोरंजक तथ्ये प्रकट केली.
13. कोणता भारतीय क्रिकेटपटू फॉर्मेटमध्ये 13,000 धावा करणारा फक्त तिसरा भारतीय सलामीवीर ठरला आहे?
[A] विराट कोहली
[B] रोहित शर्मा
[C] रवींद्र जडेजा
[D] शुभमन गिल
Show Answer
Correct Answer: B [ रोहित शर्मा]
Notes:
भारताचा कर्णधार रोहित शर्मा वीरेंद्र सेहवाग (15,758) आणि सचिन तेंडुलकर (15,335) यांच्यानंतर फॉरमॅटमध्ये 13,000 धावा करणारा तिसरा भारतीय सलामीवीर ठरला आहे.
मॅथ्यू हेडन (२९३ डाव) आणि सचिन तेंडुलकर (२९५) यांच्या मागे सर्व सलामीवीरांमध्ये तो तिसरा सर्वात जलद आहे, कारण त्याने त्याच्या ३०७व्या डावात हा टप्पा पार केला.
14. रेझिलिएंट केरळ कार्यक्रमास समर्थन देण्यासाठी कोणत्या आंतरराष्ट्रीय वित्तीय संस्थेने $150-दशलक्ष कर्ज मंजूर केले आहे?
[A] IMF
[B] ADB
[C] NDB
[D] जागतिक बँक
Show Answer
Correct Answer: D [ जागतिक बँक]
Notes:
जागतिक बँकेने रेझिलियंट केरळ कार्यक्रमाला पाठिंबा देण्यासाठी $150 दशलक्ष कर्ज मंजूर केले आहे.
केरळची नैसर्गिक आपत्ती, हवामान बदलाचा प्रभाव आणि रोगाचा प्रादुर्भाव यासाठीची तयारी मजबूत करण्यासाठी हा कार्यक्रम तयार करण्यात आला आहे.
तटीय धूप आणि जलस्रोत व्यवस्थापन या गंभीर क्षेत्रांमध्ये केरळची लवचिकता मजबूत करणे देखील अपेक्षित आहे.
15. काक्रापार अणुऊर्जा प्रकल्प (KAPP) कोणत्या राज्यात/केंद्रशासित प्रदेशात बांधला जात आहे?
[A] गुजरात
[B] पश्चिम बंगाल
[C] ओडिशा
[D] झारखंड
Show Answer
Correct Answer: A [ गुजरात]
Notes:
गुजरातमधील काकरापार अणुऊर्जा प्रकल्प (KAPP) येथे स्थित भारतातील पहिल्या 700 मेगावॅट क्षमतेच्या अणुऊर्जा अणुभट्टीने व्यावसायिक कामकाज सुरू केले आहे. न्यूक्लियर पॉवर कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया लिमिटेड (NPCIL) काकरापार येथे दोन 700 MW चे प्रेशराइज्ड हेवी वॉटर रिअॅक्टर्स (PHWR) बांधत आहे, ज्यामध्ये दोन 220 MW पॉवर प्लांट देखील आहेत.
16. कोणत्या संस्थेने नागरी पायाभूत सुविधा विकास निधी (UIDF) कार्यान्वित केला आहे?
[A] 5000 कोटी रुपये
[B] 10000 कोटी रुपये
[C] 15000 कोटी रुपये
[D] 20000 कोटी रुपये
Show Answer
Correct Answer: B [ 10000 कोटी रुपये]
Notes:
नॅशनल हाऊसिंग बँक (NHB) ने सांगितले की त्यांनी टियर-2 आणि टियर-3 शहरांमध्ये नागरी पायाभूत सुविधा निर्माण करण्यासाठी यावर्षीच्या अर्थसंकल्पात घोषित केलेला 10,000 कोटी रुपयांचा नागरी पायाभूत सुविधा विकास निधी (UIDF) कार्यान्वित केला आहे.
NHB द्वारे व्यवस्थापित केलेल्या या निधीसाठी प्रारंभिक निधी 10,000 कोटी रुपये आहे. टियर-2 आणि टियर-3 शहरांमध्ये नागरी पायाभूत सुविधांच्या निर्मितीसाठी वित्ताचा स्थिर आणि अनुमानित स्त्रोत उपलब्ध करून राज्य सरकारांच्या प्रयत्नांना पूरक म्हणून UIDF सुरू करण्यात आला आहे.
17. कोणत्या केंद्रीय मंत्रालयाने ‘ULLAS (अंडरस्टँडिंग लाइफलाँग लर्निंग फॉर ऑल इन सोसायटी) उपक्रम सुरू केला?
[A] शिक्षण मंत्रालय
[B] अर्थमंत्रालय
[C] कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्रालय
[D] एमएसएमई मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: A [ शिक्षण मंत्रालय]
Notes:
केंद्रीय शिक्षण मंत्रालयाने लोगो, घोषवाक्य – “जन जन साक्षर,” आणि ULLAS: नव भारत साक्षरता कार्यक्रम या मोबाईल ऍप्लिकेशनचे उद्घाटन केले.
ULLAS उपक्रमाचे उद्दिष्ट 15 वर्षे आणि त्याहून अधिक वयाच्या व्यक्तींना ज्यांनी शाळेत जाण्याची संधी गमावली त्यांना मूलभूत शिक्षण, डिजिटल आणि आर्थिक साक्षरता आणि गंभीर जीवन कौशल्ये प्रदान करणारी शिक्षण परिसंस्था तयार करून देशभरात शिक्षण आणि साक्षरतेमध्ये परिवर्तन घडवून आणणे हे आहे.
18.
मतदार जागरूकता आणि शिक्षणासाठी भारतीय निवडणूक आयोगाचे (ECI) राष्ट्रीय चिन्ह म्हणून कोणाला मान्यता मिळाली आहे?
[A] अमिताभ बच्चन
[B] सचिन तेंडुलकर
[C] आलिया भट्ट
[D] कंगना राणौत
Show Answer
Correct Answer: B [ सचिन तेंडुलकर]
Notes:
भारताच्या निवडणूक आयोगाने भारताचा माजी क्रिकेटपटू आणि महान फलंदाज सचिन तेंडुलकरला मतदार जागृती आणि शिक्षणासाठी भारताचे आयकॉन म्हणून मान्यता दिली आहे.
नवी दिल्ली येथे झालेल्या एका कार्यक्रमात सचिन तेंडुलकरने ECI सोबत तीन वर्षांच्या सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी केली. कार्यक्रमादरम्यान मुख्य निवडणूक आयुक्त (CEC) राजीव कुमार आणि निवडणूक आयुक्त पूर्वनिर्धारित होते.
19. 2022 एन्व्हायर्नमेंटल परफॉर्मन्स इंडेक्स (EPI) मध्ये भारताचा क्रमांक किती आहे?
[A] 120
[B] 140
[C] 160
[D] 180
Show Answer
Correct Answer: D [180]
Notes:
2022 पर्यावरण कार्यप्रदर्शन निर्देशांक (EPI) मध्ये भारताचा क्रमांक 180 आहे आणि 180 देशांमध्ये सर्वात कमी गुण मिळाले आहेत. हवामान बदल कामगिरी, पर्यावरणीय आरोग्य आणि पर्यावरणातील चैतन्य यावरील 11 समस्यांच्या श्रेणींमध्ये 40 कामगिरी निर्देशकांवर या अहवालात देशांची क्रमवारी लावली आहे. धोरणात्मक कारवाईच्या बाबतीत या पॅरामीटर्सवर भारताची कामगिरी खराब मानली जाते.
20. ब्रिटीश कौन्सिलच्याइंडिया/यूके टुगेदर 2022, अ सीझन ऑफ कल्चर चे सीझन अॅम्बेसेडर म्हणून कोणत्या भारतीय व्यक्तिमत्त्वाची निवड करण्यात आली आहे?
[A] विराट कोहली
[B] ए आर रहमान
[C] दीपिका पदुकोण
[D] पा रंजित
Show Answer
Correct Answer: B [ ए आर रहमान]
Notes:
Ace म्युझिक डायरेक्टर एआर रहमान यांना ब्रिटिश कौन्सिलच्याइंडिया/यूके टुगेदर 2022, अ सीझन ऑफ कल्चरचे सीझन अॅम्बेसेडर म्हणून नियुक्त करण्यात आले. भारताचा 75 वा वर्धापन दिन आणि दोन्ही राष्ट्रांमधील द्विपक्षीय संबंध साजरे करण्यासाठी हा उपक्रम सुरू करण्यात आला. कार्यक्रमांतर्गत, भारत-यूके मधील 1,400 हून अधिक कलाकार नृत्य, संगीत, नाट्य, कविता, साहित्य, व्हिज्युअल आर्ट्स आणि सर्जनशील तंत्रज्ञानामध्ये सहयोग प्रदर्शित करतील.