Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. नुकताच प्रसिद्ध झालेला ‘UDISE+ अहवाल’ कोणत्या क्षेत्राशी संबंधित आहे?
[A] स्वच्छता
[B] शिक्षण
[C] व्यवसाय
[D] महिला सक्षमीकरण
Show Answer
Correct Answer: B [ शिक्षण]
Notes:
युनिफाइड डिस्ट्रिक्ट इन्फॉर्मेशन सिस्टम फॉर एज्युकेशन प्लस (UDISE+) अहवाल २०२०-२१ भारताच्या शालेय शिक्षणावर नुकताच प्रसिद्ध करण्यात आला. अहवालानुसार, 2020-21 सत्रात प्राथमिक ते उच्च माध्यमिकपर्यंत शालेय शिक्षणात प्रवेश घेतलेल्या विद्यार्थ्यांची संख्या 25.38 कोटी झाली आहे. 2020-21 मध्ये सर्व स्तरांवर ग्रॉस एनरोलमेंट रेशो (GER) सुधारला आहे. सरकारी अनुदानित, खाजगी शाळेतील 39.7 लाख विद्यार्थी सरकारी शाळांमध्ये स्थलांतरित झाले आहेत, असेही अहवालात नमूद करण्यात आले आहे.
12. 2023 मध्ये कोणत्या रेसिंग ड्रायव्हरने मियामी ग्रँड प्रिक्सचे विजेतेपद जिंकले?
[A] चार्ल्स लेक्लेर्क
[B] मॅक्स वर्स्टॅपेनने
[C] सर्जिओ पेरेझ
[D] लुईस हॅमिल्टन
Show Answer
Correct Answer: B [ मॅक्स वर्स्टॅपेनने]
Notes:
मॅक्स वर्स्टॅपेनने सर्वात वेगवान लॅपसह, सुरुवातीच्या ग्रिडवर नवव्या स्थानावरून मियामी ग्रांप्री जिंकली.
मेक्सिकोचा पेरेझ दुसरा तर फर्नांडो अलोन्सो तिसरा आला.
वर्स्टॅपेन गेल्या वर्षीच्या उद्घाटन मियामी ग्रँड प्रिक्सचा विजेता देखील होता.
13. कोणत्या भारतीय सशस्त्र दलाने कॅनिस्टर लाँच केलेल्या अँटी-आर्मर लोइटर युद्धसामग्री (CALM) प्रणालीची मागणी केली?
[A] भारतीय नौदल
[B] भारतीय हवाई दल
[C] भारतीय सैन्य
[D] भारतीय तटरक्षक दल
Show Answer
Correct Answer: C [ भारतीय सैन्य]
Notes:
भारतीय लष्कर अतिरिक्त स्वदेशी विकसित स्मार्ट लॉयटर युद्धसामग्री शोधत आहे जे पश्चिम आणि उत्तर सीमेवर वापरता येतील. लोइटर युद्धसामग्री हे पृष्ठभागावरून पृष्ठभागावर मारा करणारे क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन यांचे मिश्रण आहे. लष्कराने अशा 150 शस्त्रास्त्रांची गरज भासली आहे, ज्याला कॅनिस्टर लाँच्ड अँटी-आर्मर लोइटर युद्धसामग्री (CALM) प्रणाली म्हणतात.
14. भारतीय दंड संहिता (IPC) च्या जागी भारतासाठी कायदेशीर संहितेचे प्रस्तावित नवीन नाव काय आहे?
[A] भारतीय न्याय संहिता
[B] भारतीय न्याय संहिता
[C] नवभारत संहिता
[D] भारत दंड संहिता
Show Answer
Correct Answer: A [ भारतीय न्याय संहिता]
Notes:
प्रस्तावित भारतीय न्याय संहिता (BNS) 2023, भारतीय दंड संहिता (IPC) ची जागा घेण्याच्या उद्देशाने, पूर्वीचे वादग्रस्त IPC कलम 377 वगळले आहे, ज्याचा उपयोग समलैंगिक कृत्यांना गुन्हेगार ठरवण्यासाठी 2018 च्या सर्वोच्च न्यायालयाच्या सुनावणीपर्यंत करण्यात आला होता.
हे वगळणे समलैंगिक लैंगिक संबंधांना गुन्हेगार ठरवत असताना, यामुळे चिंता निर्माण होते की लैंगिक अत्याचाराला बळी पडलेल्या प्रौढ पुरुषांना नवीन कायद्यानुसार मर्यादित कायदेशीर आधार मिळू शकतो.
15. नुकतेच कॉमनवेल्थ ऑफ नेशन्समध्ये सामील झालेले गॅबॉन आणि टोगो हे कोणत्या प्रदेशातील आहेत?
[A] युरोप
[B] आफ्रिका
[C] ओशनिया
[D] आशिया
Show Answer
Correct Answer: B [ आफ्रिका]
Notes:
फ्रेंच भाषिक पश्चिम आफ्रिकन देश गॅबॉन आणि टोगो कॉमनवेल्थमध्ये सामील झाले आणि राष्ट्रकुल राष्ट्रांमध्ये प्रवेश करण्यासाठी ब्रिटनशी कोणतेही ऐतिहासिक संबंध नसलेले नवीनतम राष्ट्र बनले. बहुतेक माजी ब्रिटिश वसाहतींच्या 54-राष्ट्रीय गटाने रवांडा येथे झालेल्या नेतृत्व शिखर परिषदेच्या शेवटच्या दिवशी टोगो आणि गॅबॉनचा सदस्यत्वासाठी अर्ज स्वीकारला. 2009 मध्ये रवांडा नंतर कॉमनवेल्थमध्ये सामील होणारे ते पहिले नवीन सदस्य आहेत.
16. आयफोन निर्माता विस्ट्रॉनने आपले भारतातील युनिट कोणत्या भारतीय कंपनीला विकण्यास मान्यता दिली?
[A] रिलायन्स इंडस्ट्रीज
[B] टाटा इलेक्ट्रॉनिक्स
[C] गोदरेज आणि बॉयस मॅन्युफॅक्चरिंग
[D] व्हिडिओकॉन इंडस्ट्रीज
Show Answer
Correct Answer: B [ टाटा इलेक्ट्रॉनिक्स]
Notes:
तैवान-आधारित विस्ट्रॉनने जाहीर केले की त्यांच्या बोर्डाने त्यांचे भारत युनिट, विस्ट्रॉन इन्फोकॉम मॅन्युफॅक्चरिंग टाटा समूहाला विकण्यास मान्यता दिली आहे. बेंगळुरू आणि होसूरमध्ये या स्मार्टफोन्ससाठी विस्ट्रॉन Apple Inc. चे iPhone डिव्हाइसेस आणि घटक एकत्र करते. टाटा इलेक्ट्रॉनिक्स विस्ट्रॉनची उपकंपनी $125 दशलक्षमध्ये खरेदी करणार आहे, त्यानंतर ती औपचारिकपणे कामकाज हाती घेईल.
17. एरियल डिलिव्हरी रिसर्च अँड डेव्हलपमेंट एस्टॅब्लिशमेंट (ADRDE) ही संरक्षण संशोधन प्रयोगशाळा ——— अंतर्गत आहे?
[A] इस्रो (ISRO)
[B] डीआरडीओ (DRDO)
[C] IISc बंगलोर
[D] IIT मद्रास
Show Answer
Correct Answer: B [डीआरडीओ (DRDO)]
Notes:
भारतीय वायुसेनेचे C-17 वाहतूक विमान आग्रा येथील लष्करी झोनमध्ये सोडले, एक स्वदेशी विकसित हेवी प्लॅटफॉर्म जे जास्तीत जास्त 16 टन भार वाहून नेऊ शकते.
16 टन भार क्षमता असलेले 24 फूट बाय आठ फूट आकारमानाचे प्लॅटफॉर्म IAF विमानातून प्रथमच सोडण्यात आले.
भारतीय हवाई दलाच्या C-17 ने प्रथमच ADRDE-विकसित प्रकार V प्लॅटफॉर्म (24 फूट) सोडले.
एरियल डिलिव्हरी रिसर्च अँड डेव्हलपमेंट एस्टॅब्लिशमेंट (ADRDE) ही एक प्रमुख संरक्षण संशोधन प्रयोगशाळा डीआरडीओ (DRDO) अंतर्गत आहे.
18. ग्लोबल पार्टनरशिप ऑन आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (GPAI) कोणत्या वर्षी सुरू करण्यात आली?
[A] 2010
[B] 2018
[C] 2020
[D] 2022
Show Answer
Correct Answer: C [2020]
Notes:
जून 2020 मध्ये 15 सदस्यांसह लॉन्च करण्यात आलेली, ग्लोबल पार्टनरशिप ऑन आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (GPAI) सदस्यत्व 28 सदस्य देश आणि युरोपियन युनियन (EU) पर्यंत विस्तारले आहे.
भारत 12-14 डिसेंबर 2023 या कालावधीत नवी दिल्ली येथे वार्षिक GPAI शिखर परिषद आयोजित करत आहे.
वार्षिक GPAI समिटचा एक भाग म्हणून, इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय (MeitY) AI गेमचेंजर्स पुरस्काराचे आयोजन करत आहे.
हा कार्यक्रम विविध पार्श्वभूमीतील AI उद्योजक आणि नवोन्मेषकांना ओळखून त्यांच्या नाविन्यपूर्ण AI उपायांना ठळकपणे ठळकपणे प्रदान करेल.
19. वार्षिक लेख IV सल्लामसलत (Consultations) जी नुकतीच बातमीमध्ये होती ती कोणत्या संस्थेशी संबंधित आहे?
[A] जागतिक बँक
[B] आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF)
[C] संयुक्त राष्ट्र महासभा
[D] युनेस्को
Show Answer
Correct Answer: B [आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF)]
Notes:
इंटरनॅशनल मॉनेटरी फंड (IMF) ने 22 डिसेंबर रोजी जारी केलेल्या भारताविषयीच्या नवीनतम वार्षिक लेख IV सल्लामसलत (Consultations)अहवालात चेतावणी दिली आहे की प्रतिकूल आर्थिक धक्क्यांमुळे भारताचे सामान्य सरकारी कर्ज 2030 पर्यंत GDP च्या 100% पेक्षा जास्त असू शकते.
IMF ने म्हटले आहे की, कोविड महामारी सारख्या बाह्य धक्क्यांच्या भारताच्या ऐतिहासिक अनुभवावर आधारित रशिया-युक्रेन युद्ध किंवा मध्यवर्ती बँकांकडून आर्थिक कडकपणा यासारख्या जागतिक अनिश्चिततेमध्ये कर्ज-ते-जीडीपी गुणोत्तर मोठ्या प्रमाणात वाढू शकते.
20. भारतीय राज्यघटनेच्या कोणत्या कलमात अल्पसंख्याकांना शैक्षणिक संस्था स्थापन करण्याचा आणि त्यांचा कारभार चालवण्याचा अधिकार देण्यात आला आहे?
[A] कलम 30
[B] कलम 14
[C] कलम 19
[D] कलम 61
Show Answer
Correct Answer: A [कलम 30]
Notes:
सुप्रीम कोर्टाने अलीकडेच यावर जोर दिला आहे की भारतीय संविधानाच्या कलम 30 चा हेतू अल्पसंख्याकांना उपेक्षित ठेवण्याचा नसून शैक्षणिक संस्थांच्या प्रशासनात त्यांचा वरचष्मा आहे.
कलम 30 धार्मिक आणि भाषिक अशा अल्पसंख्याकांच्या त्यांच्या आवडीच्या शैक्षणिक संस्था स्थापन आणि प्रशासित करण्याच्या अधिकारांचे रक्षण करते.
ही तरतूद समानतेला प्रोत्साहन देते आणि मदत पुरवताना सरकारने अल्पसंख्याक-व्यवस्थापित संस्थांशी भेदभाव करू नये असे सांगून भेदभाव प्रतिबंधित करते. याव्यतिरिक्त कलम 30 (1A) अल्पसंख्याक गटांनी स्थापन केलेल्या शैक्षणिक संस्थांच्या मालमत्तेच्या संपादनासाठी रकमेचे निर्धारण संबोधित करते ज्यामुळे देशातील अल्पसंख्याकांच्या हक्कांचे संरक्षण अधिक मजबूत होते.