Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने भारतनेटसाठी ₹1.39-लाख कोटींच्या खर्चास मान्यता दिली आहे, जो 6.4 लाख गावांमध्ये शेवटच्या टप्प्यात कनेक्टिव्हिटी प्रदान करणारा प्रकल्प आहे.
भारतनेट जगातील सर्वात मोठ्या ग्रामीण दूरसंचार प्रकल्पांपैकी एक आहे, जो देशातील सर्व 2.5 लाख ग्रामपंचायतींना शेवटच्या-माईल ब्रॉडबँड कनेक्टिव्हिटीसाठी टप्प्याटप्प्याने लागू केला जातो.

Notes:
या वर्षीच्या भारताच्या स्वातंत्र्यदिनी, पंजाबचे मुख्यमंत्री भगवंत मान यांनी 1955 मध्ये त्याच दिवशी गोवा मुक्ती चळवळीत भाग घेत असताना मरण पावलेले दिवंगत कार्यकर्ते कर्नेल सिंग इसरू यांना श्रद्धांजली वाहिली.
इसरू यांचा जन्म 9 सप्टेंबर 1930 रोजी पाकिस्तानात असलेल्या चक 30 गावात झाला.
1955 मध्ये जेव्हा राज्य पोर्तुगीज वसाहतीखाली होते तेव्हा सत्याग्रहींसह इसरू यांनी पुणे ते गोवा या मोर्चात भाग घेतला होता.

Notes:
हिमाचल प्रदेश सरकारने 2023-24 या आर्थिक वर्षात ‘विधायक क्षेत्र विकास निधी योजना’ (VKVNY) च्या तरतुदी शिथिल केल्या आहेत आणि त्या अंतर्गत भिंतींच्या संरक्षणाची कामे आणि नाल्यांचे चॅनेलीकरण समाविष्ट करून राज्यात नुकत्याच झालेल्या मुसळधार पावसात सार्वजनिक आणि खाजगी मालमत्तेबरोबरच मानवी जीवनाची मोठ्या प्रमाणात हानी झाल्याच्या पार्श्वभूमीवर हा निर्णय घेण्यात आल्याचे मुख्यमंत्री सुखविंदर सिंग सुखू यांनी सांगितले.

Notes:
यावर्षी आर्य समाजाचे संस्थापक दयानंद सरस्वती यांच्या 200 व्या जयंतीनिमित्त सरकारने पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली एक उच्चस्तरीय समिती स्थापन केली आहे.
त्याच्या सदस्यांमध्ये केंद्रीय मंत्री, राज्यांचे राज्यपाल, विविध विभागांचे वरिष्ठ अधिकारी आणि आर्य समाज संघटनेचे पदाधिकारी आहेत. त्यांचा जन्म 12 फेब्रुवारी 1824 रोजी झाला.

Notes:
सीएसआयआर-नॅशनल एन्व्हायर्नमेंटल इंजिनिअरिंग रिसर्च इन्स्टिट्यूट (नीरी) ने सांगितले की ते दिल्लीतील वायू प्रदूषणाच्या समस्येचा सामना करण्यासाठी ग्रीड-आधारित शमन धोरण विकसित करेल. बेंगळुरू येथे इंडिया क्लीन एअर समिट (ICAS) 2023 दरम्यान ही योजना सादर करण्यात आली. LAMP धोरणकर्त्यांना राष्ट्रीय स्वच्छ वायु कार्यक्रम (NCAP) उद्दिष्टांशी संरेखित करून, त्यांच्या अधिकारक्षेत्रात प्रदूषण नियंत्रणासाठी अनुकूल धोरणे तयार करण्यास अनुमती देईल.

Notes:
नुकत्याच झालेल्या ऑस्ट्रेलियन अध्यक्षीय निवडणुकीत, स्कॉट मॉरिसनच्या लिबरल-नॅशनल युतीच्या 52 च्या तुलनेत मजूर पक्षाने किमान 72 जागा जिंकल्या. अँथनी अल्बानीजच्या नेतृत्वाखालील मजूर पक्ष 2013 नंतर प्रथमच सत्तेत येणार आहे. पंतप्रधान स्कॉट मॉरिसन यांच्या पुराणमतवादी सरकारने पराभव स्वीकारला. तीन वर्षांच्या बुशफायर आणि पूर घटनांनंतर, मतदारांसाठी हवामान बदल ही मुख्य चिंता होती.

Notes:
ऑस्ट्रेलिया भारताला पोलाद निर्मितीमध्ये वापरल्या जाणार्‍या कोकिंग कोळशाचा अग्रगण्य पुरवठादार आहे.
एप्रिल-ऑगस्ट 2023 पर्यंत आयात केलेल्या 25.6 दशलक्ष टनांपैकी 13 दशलक्ष टनांपेक्षा जास्त आहे.
आयात अवलंबित्व कमी करण्यासाठी देशांतर्गत कोळसा धुण्याची क्षमता वाढवण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत.

Notes:
आर्सेलर मित्तलने हायपरलूप पॉड्स आणि सिस्टीमसाठी आशियातील पहिली चाचणी सुविधा तयार करण्यासाठी IIT-मद्रास सोबत भागीदारी केली आहे जी वस्तू आणि लोकांच्या हाय-स्पीड वाहतुकीसाठी व्हॅक्यूम ट्यूबद्वारे पॉड्सचे चुंबकीय उत्सर्जन सक्षम करते.

Notes:
स्मृती मंदिर आणि दीक्षाभूमी या दोन्ही संस्था अलीकडेच चर्चेत होत्या त्या नागपूर शहरात आहेत.
स्मृती मंदिर हे राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे (RSS) संस्थापक केशव बळीराम हेडगेवार यांच्या स्मारकासाठी ओळखले जाते तर दीक्षाभूमी ही एक महत्त्वाची खूण आहे.
जिथे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी त्यांच्या लाखो अनुयायांसह बौद्ध धर्म स्वीकारला.
या स्थळांना ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व आहे आणि अलीकडेच हिंदी विद्वानांच्या चीनी शिष्टमंडळाच्या भेटीमुळे लक्ष वेधले गेले.
नागपुरातील या महत्त्वाच्या ठिकाणांना त्यांची भेट हा शहराचा समृद्ध वारसा आणि भारताच्या ऐतिहासिक आणि सामाजिक-राजकीय परिदृश्यातील त्याचे महत्त्व अधोरेखित करणाऱ्या सांस्कृतिक आणि शैक्षणिक देवाणघेवाणीचा एक भाग होता.

Notes:
शास्त्रज्ञांनी अलीकडेच मंगळावर नॉक्टिस नावाचा एक विशाल ज्वालामुखी शोधून काढला.
जो थार्सिसपॉईंटच्या पूर्वेकडील काठावर स्थित आहे, जो एक व्यापक प्रादेशिक स्थलाकृतिक वाढ आहे.
नॉक्टिस ज्वालामुखी 9,022 मीटर उंच आणि 450 किलोमीटर रुंद आहे परिणामी तो माउंट एव्हरेस्टपेक्षा 200 मीटर उंच आहे.
नॉक्टिस नावाचा एक विशाल ज्वालामुखी मंगळाच्या विषुववृत्ताच्या दक्षिणेस, पूर्व नॉक्टिस लॅबिरिंथसमध्ये, व्हॅलेस मरिनेरिसच्या पश्चिमेस, ग्रहाची विशाल कॅन्यन प्रणाली आहे.
शास्त्रज्ञांनी NASA च्या मरिनर 9, वायकिंग ऑर्बिटर 1 आणि 2, मार्स ग्लोबल सर्व्हेअर, मार्स ओडिसी आणि मार्स रिकॉनिसन्स ऑर्बिटर मिशन तसेच ESA च्या मार्स एक्सप्रेस मिशनमधील डेटा वापरून नॉक्टिसचा शोध लावला.