Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
भारताचे माजी राष्ट्रपती राम नाथ कोविंद यांनी नुकताच उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांना भारतरत्न डॉ. आंबेडकर पुरस्कार प्रदान केला.
उत्तर प्रदेशला भयमुक्त राज्य बनवण्याच्या मुख्यमंत्र्यांच्या भूमिकेला या पुरस्काराने मान्यता दिली. बुद्धांजली रिसर्च फाऊंडेशनने पुरस्कार वितरण सोहळ्याचे आयोजन केले होते.

Notes:
कॅलिफोर्नियामध्ये 15 ते 24 वयोगटातील पाच तरुणांपैकी एकाचा फेंटॅनाइलच्या ओव्हरडोजमुळे मृत्यू झाला आहे.
हे एक अत्यंत शक्तिशाली औषध आहे जे प्रामुख्याने वेदनाशामक म्हणून वापरले जाते.
यूएसने चीन आणि मेक्सिकोमधील डझनहून अधिक लोक आणि संस्थांना मंजुरी दिली आहे जे बनावट आणि फेंटॅनाइल-लेस गोळ्यांच्या उत्पादन आणि वितरणाशी संबंधित आहेत.

Notes:
आंतरराष्ट्रीय लवादासाठी भारताला जागतिक केंद्र म्हणून स्थापित करण्यासाठी आणि न्यायालयांवरील ताण कमी करण्यासाठी सरकारने माजी कायदा सचिव टीके विश्वनाथन यांच्या नेतृत्वाखाली तज्ञ पॅनेलची स्थापना केली आहे.
हे पॅनल लवाद आणि सामंजस्य कायद्यात सुधारणा सुचवेल.
ऍटर्नी जनरल एन वेंकटरामानी यांचा समावेश असलेली ही समिती केंद्रीय कायदा मंत्रालयाच्या कायदेशीर व्यवहार विभागाने स्थापन केली आहे.

Notes:
अलीकडील वैज्ञानिक शोधानुसार, पिनांगा भूगर्भ हे पाम प्रजातींचे सदस्य आहे ज्यात जमिनीखाली फुले व फळे येण्याची क्षमता आहे.
ही प्रजाती दक्षिणपूर्व आशियातील बोर्नियोच्या उष्णकटिबंधीय बेटाची मूळ आहे.
विज्ञानाला ज्ञात असलेल्या पामच्या 2,500 प्रजातींपैकी ही एक प्रकारची पाम प्रजाती आहे.

Notes:
OpenAI, Microsoft, Google आणि Anthropic यांनी फ्रंटियर मॉडेल फोरम तयार करण्यासाठी एकत्र येऊन, मोठ्या मशीन लर्निंग मॉडेल्सच्या विकासाचे नियमन करण्याचे उद्दिष्ट ठेवले आहे, विशेषत: “फ्रंटियर AI मॉडेल्स” जे सध्याच्या प्रगत क्षमतांना मागे टाकतात. हे फाउंडेशन मॉडेल्स सार्वजनिक सुरक्षेसाठी संभाव्य धोके निर्माण करतात आणि फोरम त्यांचा सुरक्षित आणि जबाबदार विकास सुनिश्चित करण्यावर, धोरणकर्ते, शैक्षणिक आणि कंपन्यांशी सहकार्य करून AI सुरक्षा संशोधनात प्रगती करण्यासाठी आणि अशा मॉडेल्सच्या तैनातीसाठी सर्वोत्तम पद्धती स्थापित करण्यावर लक्ष केंद्रित करेल.

Notes:
येथील ऐतिहासिक रामगड धरण पूर्व राजस्थान कालवा प्रकल्पांतर्गत इसर्डा धरणाच्या पाण्याने भरले जाईल, अशी घोषणा राजस्थानचे मुख्यमंत्री अशोक गेहलोत यांनी केली.
या प्रकल्पांतर्गत दौसा, सवाई माधोपूर, करौली, भरतपूर आणि अलवर जिल्ह्यातील ५३ धरणांना पाणीपुरवठा करण्यासाठी प्रकल्पाशी जोडण्यात येणार आहे.

Notes:
आंतरराष्ट्रीय हौशी ऍथलेटिक फेडरेशन (IAAF) द्वारे तरुणांमध्ये ऍथलेटिक्समधील सहभागास प्रोत्साहन देण्यासाठी जागतिक ऍथलेटिक्स दिन सुरू करण्यात आला. जागतिक ऍथलेटिक्स दिन पहिल्यांदा 1996 मध्ये साजरा करण्यात आला. IAAF ही फील्ड ऍथलेटिक्स आणि ट्रॅकसाठी 1912 मध्ये स्टॉकहोम (स्वीडन) येथे स्थापन करण्यात आलेली आंतरराष्ट्रीय प्रशासकीय संस्था आहे. दरवर्षी ७ मे रोजी जागतिक अॅथलेटिक्स दिन जगभरात साजरा केला जातो.

Notes:
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने जैवतंत्रज्ञान विभाग, भारत सरकार आणि भारतीय वैद्यकीय संशोधन परिषद (ICMR) आणि आंतरराष्ट्रीय एड्स लस उपक्रम IAVI, USA यांच्यातील सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी करण्यास मान्यता दिली. एचआयव्ही, टीबी, कोविड-19 आणि इतर संसर्गजन्य आणि दुर्लक्षित आजारांना प्रतिबंध आणि उपचार करण्यासाठी सुधारित जैववैद्यकीय साधने आणि तंत्रज्ञानाच्या विकासासाठी योगदान देण्याचे या सामंजस्य कराराचे उद्दिष्ट आहे.  

Notes:
स्लोव्हाकियाचे नवे लोकप्रिय पंतप्रधान रॉबर्ट फिको यांनी युक्रेनला लष्करी मदत थांबवण्याची घोषणा केली. स्लोव्हाकियाने जुलै 2023 पर्यंत युक्रेनला एकूण 680 दशलक्ष युरोचे सरकारी समर्थन देण्याचे वचन दिले होते. 5.4 दशलक्ष लोकसंख्येचा मध्य युरोपीय देश आपल्या युद्धग्रस्त शेजाऱ्याला लढाऊ विमाने वितरीत करणारा पहिला NATO राष्ट्र होता.

Notes:
वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशन (WHO) ने मुलांमधील क्षयरोग दूर करण्यासाठी एक रोडमॅप सादर केला आहे, ज्यामध्ये या रोगाने प्रभावित गर्भवती आणि प्रसूतीनंतरच्या महिलांवर भर दिला आहे.
रोडमॅप देशांना 2027 पर्यंत टीबी विकसित होण्याचा उच्च धोका असलेल्या 90 टक्के लोकांना प्रतिबंधात्मक उपचार उपलब्ध करून देण्यास सांगते.