Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
पेन्शन आणि पेन्शनर्स कल्याण विभाग नवी दिल्ली येथे अनुभव पुरस्कार 2023 समारंभाचे आयोजन करत आहे. पंतप्रधानांच्या निर्देशानंतर मार्च 2015 मध्ये सुरू करण्यात आलेले अनुभव पोर्टल, सेवानिवृत्त किंवा सेवानिवृत्त सरकारी कर्मचार्‍यांना त्यांचे उल्लेखनीय योगदान सादर करण्यासाठी आणि हायलाइट करण्यासाठी, त्यांचे सरकारी सेवेतील अनुभव सामायिक करण्यासाठी आणि प्रशासन सुधारण्यासाठी शिफारशी देण्यासाठी डिजिटल व्यासपीठ उपलब्ध करून देते.

Notes:
2023 साठी 9वा भारत आंतरराष्ट्रीय विज्ञान महोत्सव (IISF) फरीदाबाद, हरियाणा येथे 17 जानेवारी ते 20 जानेवारी 2024 या कालावधीत होणार आहे.
या आवृत्तीची थीम “अमृत कालमध्ये विज्ञान आणि तंत्रज्ञान सार्वजनिक पोहोच” याभोवती केंद्रित आहे.
IISF 2023 मध्ये एकूण 17 थीम असतील ज्यात वैज्ञानिक उपलब्धी दर्शविल्या जातील ज्यात सहभागी आणि सामान्य लोकांना फायदा होईल.

Notes:
गेल्या आर्थिक वर्षात, 34 मालमत्ता व्यवस्थापन कंपन्यांनी (AMCs) 10,364 कार्यक्रम आयोजित केले आहेत ज्यात अर्धा दशलक्षाहून अधिक सहभागी आहेत.
AMFI द्वारे 84,818 सहभागींना समाविष्ट करून 281 गुंतवणूकदार जागरूकता कार्यक्रम (IAPs) आयोजित केले गेले.
मागील वर्षी, 33 AMC ने सुमारे अर्धा दशलक्ष गुंतवणूकदारांना कव्हर करणारे 8,426 कार्यक्रम आयोजित केले होते.
म्युच्युअल फंड उद्योगाने गेल्या एका वर्षात ४.७ दशलक्ष नवीन गुंतवणूकदार जोडले आहेत.
SEBI ने AMCs ला त्यांच्या मालमत्तेचे दोन बेस पॉइंट्स गुंतवणुकदार जागरूकता उपक्रमांवर गुंतवावेत.

Notes:
2022 आणि 2023 चे SASTRA-रामानुजन पुरस्कार कॅलिफोर्निया विद्यापीठ, बर्कले येथील दोन गणितज्ञांना प्रदान करण्यात आले.
युनकिंग तांग यांना 2022 चा पुरस्कार मिळाला.
तर रुईझियांग झांग यांना 2023 चा पुरस्कार मिळाला.
कुंभकोणम येथील सस्त्र कॅम्पसमध्ये हा सोहळा झाला.

Notes:
भारताने अन्न स्वयंपूर्णतेचा पाठपुरावा केल्यामुळे एका विश्लेषणात भाजीपाला तेले, कडधान्ये आणि सुकामेवा आयात करण्यावर अवलंबून राहणे देशांतर्गत पुरवठा मर्यादांमुळे कायम असल्याचे दिसून येते.
2023 साठी वाणिज्य मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार, या तीन श्रेणींचे कृषी आयातीवर वर्चस्व आहे जे एकूण आयात बिलाच्या 72.1% योगदान देतात. तेलबियांच्या खराब उत्पादनामुळे खाद्यतेलाच्या सुरक्षिततेमध्ये भारताच्या प्रगतीला बाधा निर्माण झाल्यामुळे केवळ पाम तेलाचा वाटा 51.9 टक्के आहे.

Notes:
श्रीलंकेने आपल्या पाण्यात प्रवेश करणाऱ्या परदेशी संशोधन जहाजांवर एक वर्षाची स्थगिती जाहीर केली अधिकृत कारण क्षमता वाढवणे.
या प्रदेशात चिनी संशोधन जहाजे डॉकिंग करण्याबाबत भारताने उपस्थित केलेल्या चिंतेला प्रतिसाद म्हणून हा निर्णय घेतला जात आहे.
परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते निलुका कदुरुगामुवा यांनी सांगितले की अधिस्थगन सर्व देशांना लागू आहे आणि स्थानिक संशोधकांना संयुक्त संशोधनासाठी क्षमता निर्माण करण्याची परवानगी देणे हे उद्दिष्ट आहे.
या संदर्भामध्ये या प्रदेशातील वाढत्या भू-राजकीय गतिशीलतेचा समावेश आहे विशेषत: जगातील सर्वात व्यस्त शिपिंग मार्गांपैकी एक असलेल्या श्रीलंकेमध्ये चीनच्या प्रभावाचा विस्तार करण्याच्या प्रयत्नांसह हिंद महासागर क्षेत्रातील धोरणात्मक चिंता आणि राजनैतिक युक्ती यांच्या पार्श्वभूमीवर ही स्थगिती आली आहे.

Notes:
सरदार रंगराव ओढेकर यांनी 1792 मध्ये बांधलेल्या महाराष्ट्रातील नाशिक येथील काळाराम मंदिराला भारताच्या पंतप्रधानांनी नुकतीच भेट दिली.
गोदावरीच्या काठावर वसलेले, मंदिराचे नाव काळा राम भगवान रामाच्या काळ्या मूर्तीचे प्रतीक आहे.
उल्लेखनीय वैशिष्ट्यांमध्ये राम, सीता, लक्ष्मण यांच्या मूर्ती आणि प्रवेशद्वारावरील हनुमानाची मूर्ती यांचा समावेश होतो.
मुख्य मंदिरात रामाच्या वनवासाच्या वर्षांचे प्रतीक असलेल्या 14 पायऱ्या आहेत आणि 84 खांब आहेत जे मानव जन्म प्राप्त करण्यासाठी 84 लाख प्रजातींचे चक्र दर्शवतात.

Notes:
भारताच्या आर्मामेंट रिसर्च अँड डेव्हलपमेंट एस्टॅब्लिशमेंट (ARDE) द्वारे डिझाइन केलेल्या पिनाका मल्टी-बॅरल रॉकेट लाँचर्समध्ये दोन दक्षिण अमेरिकन देशांनी स्वारस्य व्यक्त केले.
कारगिल युद्धात वापरल्या गेलेल्या पिनाका एमबीआरएलने पाकिस्तानी लष्कराच्या स्थानांना प्रभावीपणे तटस्थ केले.
हे 60 ते 75 किलोमीटरच्या श्रेणीचा अभिमान बाळगून विविध लक्ष्यांवर प्राणघातक आग वितरीत करते.
सिस्टीममध्ये मल्टी-ट्यूब लाँचर व्हेइकल, रिप्लेनिशमेंट-कम-लोडर व्हेइकल, रिप्लेनिशमेंट व्हेइकल आणि कमांड पोस्ट व्हेइकल समाविष्ट आहे.
प्रत्येकी सहा रॉकेटच्या दोन पॉड्ससह पिनाका 48 सेकंदात 700 × 500 चौरस मीटर क्षेत्र व्यापू शकते.

Notes:
सॅटेलाइट इमेजरीद्वारे अंटार्क्टिकामध्ये अलीकडेच चार नवीन पेंग्विन वसाहतींचा शोध लागला.
नवीन पेंग्विन वसाहती पेंग्विन (ऍप्टेनोडायट्स फोर्स्टेरी) ही सर्वात मोठी पेंग्विन प्रजाती आहे जी अंटार्क्टिक खंड आणि उप-अंटार्क्टिक बेटांवर राहतात.
प्रजनन महिन्यांत (एप्रिल ते नोव्हेंबर) अंटार्क्टिक किनारपट्टीवर 66° आणि 78° दक्षिण अक्षांश दरम्यान वसाहती आढळतात.
बर्फाशी जुळवून घेतलेल्या या पक्ष्यांचे नारिंगी आणि पिवळे उच्चार असलेले वेगळे काळा आणि पांढरा रंग असतो.
पेंग्विन आकाराने सुमारे 120 सेमी असतात आणि वजन अंदाजे 40 किलो असते.
ते उबदारपणासाठी हडलिंग सारख्या अद्वितीय वर्तनाचे प्रदर्शन करतात आणि 550 मीटर खोलीपर्यंत डुबकी मारण्यास सक्षम आहेत.
पेंग्विनची संवर्धन स्थिती:  जवळजवळ धोक्यात (Near Threatened).

Notes:
BIMSTEC च्या भविष्यावरील प्रख्यात व्यक्तींच्या गटाची (EPG) तिसरी बैठक 12-13 मे 2024 रोजी ढाका येथे थायलंडचे डॉ. सूनथॉर्न चायिनदीपम यांच्या अध्यक्षतेखाली झाली.
सर्व सात BIMSTEC देशांतील सदस्यांचा समावेश असलेले EPG शिखर परिषदेसाठी अजेंडा तयार करते आणि BIMSTEC मध्ये सुधारणा आणि पुनरुज्जीवन करण्याचे उद्दिष्ट आहे.
पुढील बैठक 23-25 जून 2024 रोजी आहे.
ज्यामध्ये थायलंडमध्ये 2024 BIMSTEC शिखर परिषदेपूर्वी शिफारशी देय आहेत.