Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]
मराठी चालू घडामोडी 2025-26. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. भारतीय नौदलाचे ‘INS मुरमुगाव’ मार्गदर्शित क्षेपणास्त्र विनाशक कोणत्या संस्थेने तयार केले?
[A] कोचीन शिपयार्ड
[B] Mazagon डॉक लि
[C] गार्डन रीच शिपबिल्डर्स
[D] गेल
Show Answer
Correct Answer: B [ Mazagon डॉक लि]
Notes:
INS मुरमुगाव हे भारतीय नौदलाचे विशाखापट्टणम दर्जाचे स्टेल्थ गाईडेड-क्षेपणास्त्र विनाशकांचे दुसरे जहाज आहे.
हे Mazagon Dock Limited येथे बांधण्यात आले होते आणि जहाज 18 डिसेंबर 2022 रोजी कार्यान्वित करण्यात आले होते. अलीकडेच या जहाजाचा वापर करून ब्रह्मोस सुपरसोनिक क्रूझ क्षेपणास्त्राची चाचणी घेण्यात आली.
12. झांझिबार, जिथे पहिले IIT ग्लोबल कॅम्पस उभारले जाणार आहे, ते कोणत्या देशात आहे?
[A] इजिप्त
[B] टांझानिया
[C] केनिया
[D] दक्षिण आफ्रिका
Show Answer
Correct Answer: B [ टांझानिया]
Notes:
झांझिबार, टांझानिया येथे भारतीय तंत्रज्ञान संस्था (IIT) मद्रास कॅम्पसच्या स्थापनेसाठी सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी करण्यात आली.
भारताबाहेर स्थापन झालेला हा पहिला IIT कॅम्पस आहे. झांझिबार हा पूर्व आफ्रिकेच्या किनाऱ्यावरील टांझानियन द्वीपसमूह आहे.
13. पहिला जागतिक अॅथलेटिक्स दिन कधी साजरा करण्यात आला?
[A] 2022
[B] 2020
[C] 2010
[D] 1996
Show Answer
Correct Answer: D [1996]
Notes:
आंतरराष्ट्रीय हौशी ऍथलेटिक फेडरेशन (IAAF) द्वारे तरुणांमध्ये ऍथलेटिक्समधील सहभागास प्रोत्साहन देण्यासाठी जागतिक ऍथलेटिक्स दिन सुरू करण्यात आला. जागतिक ऍथलेटिक्स दिन पहिल्यांदा 1996 मध्ये साजरा करण्यात आला. IAAF ही फील्ड ऍथलेटिक्स आणि ट्रॅकसाठी 1912 मध्ये स्टॉकहोम (स्वीडन) येथे स्थापन करण्यात आलेली आंतरराष्ट्रीय प्रशासकीय संस्था आहे. दरवर्षी ७ मे रोजी जागतिक अॅथलेटिक्स दिन जगभरात साजरा केला जातो.
14. कोणत्या मंत्रालयाने सेवा सुधारण्यासाठी नॅशनल डेटा गव्हर्नन्स फ्रेमवर्कचा मसुदा जारी केला आहे?
[A] माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय
[B] विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
[C] वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालय
[D] इलेक्ट्रॉनिक्स आणि आयटी मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: D [ इलेक्ट्रॉनिक्स आणि आयटी मंत्रालय]
Notes:
इलेक्ट्रॉनिक्स आणि आयटी मंत्रालय (MeitY) ने सेवा सुधारण्यासाठी सार्वजनिक आणि खाजगी संस्थांद्वारे वापरण्यासाठी नागरिकांचा गैर-वैयक्तिक डेटा एकत्रित करण्यासाठी नॅशनल डेटा गव्हर्नन्स फ्रेमवर्कचा मसुदा जारी केला आहे. धोरणाचा मसुदा नॉन-पर्सनल डेटा-आधारित इंडिया डेटासेट प्रोग्राम सुरू करण्याचा प्रस्ताव देतो. सरकारी आणि खाजगी दोन्ही संस्थांकडील गैर-वैयक्तिक आणि निनावी डेटा संशोधन आणि नाविन्यपूर्ण परिसंस्थेद्वारे सुरक्षितपणे प्रवेशयोग्य आहेत याची खात्री करण्यासाठी पद्धती आणि नियमांना संबोधित करते.
15. बातम्यांमध्ये दिसणारेऑपरेशन संकल्प कोणत्या सशस्त्र दलाशी संबंधित आहे?
[A] भारतीय सैन्य
[B] भारतीय नौदल
[C] भारतीय हवाई दल
[D] भारतीय तटरक्षक दल
Show Answer
Correct Answer: B [ भारतीय नौदल]
Notes:
भारतीय नौदलाचे स्टेल्थ फ्रिगेट, INS तलवार हे भारताच्या सागरी हितसंबंधांच्या रक्षणासाठी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून मार्गक्रमण करणारी जहाजेआखाती देशात भारतीय नौदलाच्या उपस्थितीच्या तिसऱ्या वर्षाच्या स्मरणार्थ ऑपरेशन संकल्पसाठी तैनात आहे. जून 2019 मध्ये ओमानच्या आखातातील व्यापारी जहाजांवर झालेल्या हल्ल्यांनंतर आणि खाडी प्रदेशातील बिघडत चाललेली सुरक्षा परिस्थिती, भारतीय नौदलाने भारतीय ध्वज सुरक्षित करण्यासाठी आखाती प्रदेशात सागरी सुरक्षा ऑपरेशन्स सुरू केल्या, ज्यालाऑप संकल्प नावाचा कोड आहे.
16. कोणत्या युरोपियन देशाने शाळांमध्ये अबाया झगा घालण्यावर बंदी जाहीर केली आहे?
[A] जर्मनी
[B] फ्रान्स
[C] स्पेन
[D] पोर्तुगाल
Show Answer
Correct Answer: B [ फ्रान्स]
Notes:
फ्रेंच सरकारने सरकारी शाळांमध्ये काही मुस्लिम महिलांनी परिधान केलेले अबाया, सैल-फिटिंग, पूर्ण लांबीचे कपडे घालण्यावर बंदी घालण्याचा निर्णय जाहीर केला. फ्रान्सने 2004 पासून राज्याच्या शाळांमध्ये धार्मिक चिन्हांवर बंदी लागू केली आहे, ज्याचा धर्मनिरपेक्षतेचा कठोर ब्रँड लाइकाईट म्हणून ओळखला जातो.
17. कोणत्या राज्याने राष्ट्रीय दुग्धविकास मंडळासोबत (NDDB) दूध उत्पादन प्रतिदिन 39 लाख लिटरपर्यंत वाढवण्यासाठी सामंजस्य करार केला?
[A] झारखंड
[B] ओडिशा
[C] आसाम
[D] सिक्कीम
Show Answer
Correct Answer: C [ आसाम]
Notes:
डेअरी फार्मिंगद्वारे राज्याच्या ग्रामीण भागात पुनरुज्जीवन करण्यासाठी, आसाम सरकारने राज्याच्या डेअरी क्षेत्राच्या व्यापक वाढीसाठी राष्ट्रीय दुग्ध विकास मंडळ (NDDB) सोबत सामंजस्य करार (MoU) केला आहे.
नजीकच्या भविष्यात राज्यात दूध उत्पादन 39 लाख लिटर प्रतिदिन करण्याचे उद्दिष्ट आहे.
18. राष्ट्रीय शैक्षणिक नियोजन आणि प्रशासन संस्था कोणत्या शहरात आहे?
[A] पुणे
[B] वाराणसी
[C] नवी दिल्ली
[D] माझे
Show Answer
Correct Answer: C [नवी दिल्ली]
Notes:
नवी दिल्ली येथे मानव संसाधन विकास मंत्रालयाने राष्ट्रीय शैक्षणिक नियोजन आणि प्रशासन संस्था (NIEPA) स्थापन केली.
केंद्रीय शिक्षण मंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी देशभरातील 65 अनुकरणीय जिल्हा आणि ब्लॉक शिक्षण अधिकाऱ्यांना “शैक्षणिक प्रशासनातील नवकल्पना आणि चांगल्या पद्धतींसाठी राष्ट्रीय पुरस्कार” प्रदान केले.
NIEPA ने 2014 मध्ये जिल्हा- आणि ब्लॉक-स्तरीय शिक्षण अधिकाऱ्यांसाठी पुरस्कार सुरू केले.
योजना सार्वजनिक शिक्षण व्यवस्थेची कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी तळागाळातील शैक्षणिक प्रशासनातील नवकल्पनांना आणि चांगल्या पद्धतींना प्रेरणा देण्याचे उद्दिष्ट आहे.
19. अलीकडेच बातम्या देणारा एसेक्विबो प्रदेश कोणत्या दोन देशांमधील वादाचा विषय आहे?
[A] व्हेनेझुएला आणि गयाना
[B] व्हेनेझुएला आणि ब्राझील
[C] ब्राझील आणि गयाना
[D] गयाना आणि सुरीनाम
Show Answer
Correct Answer: A [व्हेनेझुएला आणि गयाना]
Notes:
Essequibo प्रदेश हा Essequibo नदीच्या पश्चिमेला 159,500 KM² क्षेत्र आहे.
हा प्रदेश गयाना आणि व्हेनेझुएला द्वारे विवादित आहे आणि त्याला स्पॅनिशमध्ये Esequibo किंवा Guayana Esequiba म्हणून देखील ओळखले जाते.
1899 च्या पॅरिस आर्बिट्रल अवॉर्डच्या आधारे हा प्रदेश गयानाद्वारे नियंत्रित केला जातो परंतु व्हेनेझुएलानेही त्यावर दावा केला आहे.
व्हेनेझुएलाने 1899 मध्ये हा प्रदेश यूकेला देण्याचा निर्णय अन्यायकारक होता असे म्हटले आहे.
हे प्रकरण सध्या आंतरराष्ट्रीय न्यायालयासमोर आहे, व्हेनेझुएलाचे म्हणणे आहे की न्यायालयाला त्यावर निर्णय देण्याचा अधिकार नाही.
डिसेंबर 2023 मध्ये गयाना आणि व्हेनेझुएलाने तेल समृद्ध प्रदेशावरील वाद सोडवण्यासाठी बळाचा वापर न करण्याचे मान्य केले.
लॅटिन अमेरिका आणि कॅरिबियन राष्ट्रांचे प्रतिनिधित्व करणाऱ्या आंतरसरकारी संस्था CELAC आणि CARICOM यांच्यासह शेजारच्या ब्राझीलने या बैठकीचे आयोजन केले होते.
20. राष्ट्रीय महामार्गांसाठी ग्रीन कव्हर इंडेक्स विकसित करण्यासाठी कोणत्या संस्थेने अलीकडेच नॅशनल रिमोट सेन्सिंग सेंटरसोबत सामंजस्य करार केला आहे?
[A] रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय
[B] भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरण (NHAI)
[C] भारतीय मानक ब्युरो (BIS)
[D] संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्था (DRDO)
Show Answer
Correct Answer: B [भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरण (NHAI)]
Notes:
भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाने (NHAI) ISRO च्या नॅशनल रिमोट सेन्सिंग सेंटर (NRSC) सोबत 3 वर्षांसाठी एक सामंजस्य करार केला आहे ज्यामुळे राष्ट्रीय महामार्गांच्या विस्तृत नेटवर्कवर वृक्षारोपणाचे निरीक्षण करण्यासाठी उपग्रह प्रतिमा वापरून “ग्रीन कव्हर इंडेक्स” विकसित केला जाईल.
