Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
राज्यघटनेचे अनुच्छेद 275 हे ‘केंद्राकडून काही राज्यांना अनुदान’ या विषयाशी संबंधित आहे. अलीकडेच, वित्त मंत्रालयाच्या खर्च विभागाने मासिक पोस्ट डिव्होल्यूशन रेव्हेन्यू डेफिसिट (PDRD) अनुदान जारी केले. 17 राज्यांना 9,871 कोटी. राज्यांना जारी करण्यात आलेल्या PDRD अनुदानाचा हा 10वा हप्ता होता. हे अनुदान राज्यघटनेच्या कलम २७५ नुसार दिले जाते. आयोगाने 17 राज्यांना PDRD अनुदान देण्याची शिफारस केली आहे.

Notes:
रेडिओचे महत्त्व अधोरेखित करण्याच्या उद्देशाने दरवर्षी 13 फेब्रुवारी रोजी जागतिक रेडिओ दिवस साजरा केला जातो. युनायटेड नेशन्स एज्युकेशनल, सायंटिफिक अँड कल्चरल ऑर्गनायझेशन (UNESCO) च्या सदस्य राष्ट्रांनी हा दिवस 2011 मध्ये पहिल्यांदा घोषित केला. नंतर 2012 मध्ये संयुक्त राष्ट्रांच्या आमसभेने हा दिवस आंतरराष्ट्रीय दिवस म्हणून स्वीकारला.

Notes:
सत्यभामा दास बिजू, ज्यांना ‘भारतातील फ्रॉगमॅन’ म्हणून ओळखले जाते, त्यांची हार्वर्ड विद्यापीठाच्या प्रतिष्ठित रॅडक्लिफ फेलोशिपसाठी निवड झाली आहे.
दिल्ली विद्यापीठाचे प्राध्यापक 50 विद्वानांपैकी एक आहेत ज्यांना 2023-24 साठी हार्वर्ड रॅडक्लिफ इन्स्टिट्यूट फेलोशिप देण्यात आली आहे.

Notes:
भारतीय नौदलाने अलीकडेच मोठ्या प्रमाणावर कॅरियर बॅटल ग्रुप (CBG) ऑपरेशन केले, जे अलिकडच्या वर्षांत त्याच्या ऑपरेशनल क्षमतेचे सर्वात मोठे प्रदर्शन मानले जाते.
ऑपरेशनमध्ये भारताच्या दोन्ही विमानवाहू वाहकांचा समावेश होता – INS विक्रमादित्य आणि INS विक्रांत – विविध एस्कॉर्ट जहाजे, पाणबुड्या आणि विमानांचा ताफा.

Notes:
मंदिराच्या पुजाऱ्यांच्या नियुक्तीमध्ये जातीची भूमिका नसल्याचा निर्णय मद्रास उच्च न्यायालयाने दिला आहे.
कोर्टाने जोडले की आगमाद्वारे शासित असलेल्या मंदिरांमध्ये, विश्वस्त/फिट व्यक्तीने केवळ हे सुनिश्चित केले पाहिजे की नियुक्त केला जाणारा पुजारी विधी पार पाडण्यासाठी पारंगत आणि योग्यरित्या प्रशिक्षित आहे.

Notes:
शालेय शिक्षण आणि साक्षरता विभागाने नॅशनल अचिव्हमेंट सर्व्हे (NAS) 2021 चा अहवाल प्रसिद्ध केला आहे जो देशातील इयत्ता 3, 5, 8 आणि 10 मधील मुलांच्या शिकण्याच्या क्षमतेचे सर्वसमावेशक मुल्यांकन चक्रासह सर्वसमावेशक मूल्यांकन सर्वेक्षण करून प्रदान करतो. तीन वर्षांचा कालावधी. प्रणालीच्या आरोग्याचे मूल्यांकन करा. शेवटचे राष्ट्रीय अचिव्हमेंट सर्वेक्षण २०१७ मध्ये आयोजित करण्यात आले होते. तर NAS 2021 हे 12 नोव्हेंबर 2021 रोजी अखिल भारतीय स्तरावर आयोजित करण्यात आले होते ज्यात सरकारी शाळा, सरकारी अनुदानित शाळा आणि खाजगी विनाअनुदानित शाळांचा समावेश होता. NAS 2021 मध्ये ग्रामीण आणि शहरी अशा 720 जिल्ह्यांतील 1.18 लाख शाळांमधील सुमारे 34 लाख विद्यार्थ्यांनी भाग घेतला होता. NAS 2021 चे उद्दिष्ट म्हणजे मुलांच्या प्रगतीचे विविध स्तरांवर उपचारात्मक कृती आणि शिकण्याच्या क्षमतेचे मूल्यमापन करणे हे शिक्षण व्यवस्थेच्या कार्यक्षमतेचे सूचक आहे.

Notes:
वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरम (WEF) च्या संशोधनानुसार घरगुती उत्पादने आणि वैयक्तिक काळजी क्षेत्रामध्ये 2030 पर्यंत वार्षिक व्यवसाय मूल्यामध्ये 62 अब्ज अतिरिक्त निर्माण करण्याची क्षमता आहे. WEF च्या व्यापक अंदाजानुसार 2030 पर्यंत 10.1 ट्रिलियन व्यवसाय संधी खाजगी क्षेत्राद्वारे अधिक निसर्ग-सकारात्मक उपाय स्वीकारल्यास.

Notes:
गंभीर आणि कधी कधी प्राणघातक हल्ल्यांच्या मालिकेमुळे यूके सरकारने अमेरिकन बुली XL कुत्र्यांवर वर्षाच्या अखेरीस बंदी घालण्याची घोषणा केली आहे. जातीला “समुदायांसाठी धोका” मानले जाते. अमेरिकन बुली एक्सएल हे चार अमेरिकन बुली प्रकारांपैकी सर्वात मोठे आहे, जे त्यांच्या ताकदीसाठी, स्नायूंच्या बांधणीसाठी आणि 60 किलोपर्यंत वजन आणि 53 सेमी उंचीपर्यंत पोहोचण्याची क्षमता यासाठी ओळखले जाते. 2014-2015 च्या सुमारास हे कुत्रे पहिल्यांदा UK मध्ये दिसले.

Notes:
कंबाला हा एक पारंपारिक लोक खेळ आहे जो प्रामुख्याने कर्नाटकच्या किनारी जिल्ह्यांमध्ये, विशेषत: तुलू भाषक बहुसंख्य असलेल्या भागात साजरा केला जातो.
बेंगळुरूने नुकतेच कंबाला शर्यतींचे आयोजन केले होते आणि लाखो लोकांनी हा कार्यक्रम पाहण्यासाठी स्थळाला भेट दिली होती.
कंबाला येथे यापूर्वी सर्वोच्च न्यायालयाने बंदी घातली होती, परंतु कर्नाटक सरकारने शर्यतींना परवानगी देण्यासाठी कायद्यात सुधारणा केली.

Notes:
XEOLXELEK-Elk Lake फॉल्ट (XELF) नावाची एक मोठी नवीन फॉल्ट लाइन कॅनडाच्या व्हँकुव्हर बेटाच्या खाली जात असल्याचे आढळून आले आहे.
45 मैल (75 किमी) लांबीच्या या फॉल्टमुळे व्हिक्टोरिया प्रदेशातील सुमारे 400,000 रहिवाशांना आणि अमेरिकेच्या पश्चिम किनार्‍यावरील शहरांना भूकंप आणि सुनामीचा मोठा धोका आहे.
त्याचा शेवटचा भूकंप 4,700-2,300 वर्षांपूर्वी 6.1-7.6 च्या अंदाजे तीव्रतेसह झाला होता.
या पूर्वीच्या अज्ञात भूकंपाच्या धोक्याच्या दोषाची ओळख भूवैज्ञानिक सर्वेक्षणातील प्रगती हायलाइट करते आणि अद्ययावत आपत्ती शमन मॉडेल्सची आवश्यकता अधोरेखित करते.