Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]
मराठी चालू घडामोडी 2026-27. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षण (ASI) ही संस्था कोणत्या मंत्रालयाच्या अधिपत्याखाली कार्यरत आहे?
[A] गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय
[B] सांस्कृतिक मंत्रालय
[C] पर्यटन मंत्रालय
[D] आदिवासी व्यवहार मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: B [ सांस्कृतिक मंत्रालय]
Notes:
भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षण ही एक भारतीय सरकारी एजन्सी आहे जी सांस्कृतिक मंत्रालयाच्या ASI अंतर्गत कार्यरत आहे, ही त्याच्या ‘अंडरवॉटर आर्किऑलॉजी विंग’ चे पुनरुज्जीवन करण्याची प्रक्रिया आहे जी अलीकडच्या काही वर्षांपासून कार्यरत नाही. ASI ची 2021 मध्ये अतिरिक्त महासंचालक म्हणून पाण्याखालील पुरातत्वशास्त्रातील तज्ञ आलोक त्रिपाठी यांची नियुक्ती केली.
12. कोणत्या संस्थेने पेटा-स्केल सुपर कॉम्प्युटर ‘परम शक्ती’ लाँच केले?
[A] IISc बेंगळुरू
[B] IIT खरगपूर
[C] IIT मद्रास
[D] एनआयटी वारंगल
Show Answer
Correct Answer: B [ IIT खरगपूर]
Notes:
IIT खरगपूरने पेटा-स्केल सुपर कॉम्प्युटर परम शक्ती लाँच केले असून त्याचे उद्घाटन पश्चिम बंगालचे राज्यपाल जगदीप धनखर यांनी केले आहे. इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय आणि विज्ञान आणि तंत्रज्ञान विभाग यांच्या संयुक्त पुढाकाराने राष्ट्रीय सुपरकंप्युटिंग मिशन अंतर्गत परम शक्ती विकसित करण्यात आली. सुपर कॉम्प्युटर ‘परम गंगा’ यापूर्वी आयआयटी रुरकी येथे स्थापित करण्यात आला होता.
13. कोणते राज्य ‘राज्यातील आपत्ती-प्रवण शहरांचे सर्वंकष सर्वेक्षण’ करणार आहे?
[A] गुजरात
[B] उत्तराखंड
[C] आसाम
[D] पश्चिम बंगाल
Show Answer
Correct Answer: B [ उत्तराखंड]
Notes:
उत्तराखंड सरकार आपत्तीग्रस्त शहरे आणि शहरांचे सर्वंकष सर्वेक्षण करणार आहे.
उत्तराखंड भूस्खलन शमन आणि व्यवस्थापन केंद्राने जाहीर केले की शहरांचे जिओफिजिकल आणि जिओ-मॅपिंग तपासणी सर्वेक्षणाचा भाग असेल.
या वर्षी जानेवारीत, जोशीमठमधील जमीन कमी होण्याच्या संकटाने देशाचे लक्ष वेधून घेतले.
14. नुकतेच निधन झालेले रजत कुमार कार कोणत्या क्षेत्राशी संबंधित होते?
[A] खेळ
[B] साहित्य
[C] ललित कला
[D] व्यवसाय
Show Answer
Correct Answer: B [ साहित्य]
Notes:
प्रख्यात ओडिया लेखक रजत कुमार कार, पद्मश्री पुरस्कारप्राप्त, नुकतेच वयाच्या ८८ व्या वर्षी हृदयाशी संबंधित आजाराने निधन झाले. या ज्येष्ठ लेखकाला 2021 मध्ये साहित्य आणि शिक्षणासाठी पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. सहा दशके वार्षिक रथ जत्रेत भाष्य करण्यासाठी ते प्रसिद्ध होते. ओडिशाच्या पालाच्या मरणासन्न कलेचे पुनरुज्जीवन करण्यातही त्यांनी मोठी भूमिका बजावली.
15. कोणत्या देशाने जपानच्या विकासातील योगदानाचा गौरव ‘जपान सप्ताह’ या स्वरूपात साजरा करण्याचा प्रस्ताव मांडला?
[A] नेपाळ
[B] भारत
[C] बांगलादेश
[D] म्यानमार
Show Answer
Correct Answer: B [ भारत]
Notes:
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी देशाच्या विकास प्रवासात जपानचे योगदान ‘जपान सप्ताह’ या स्वरूपात साजरे करण्याचा प्रस्ताव मांडला. पंतप्रधान मोदींनी जपानी उद्योगपतींसोबत गोलमेज बैठकीचे अध्यक्षस्थान केले आणि भारतात मोठ्या गुंतवणुकीची मागणी केली. ते त्यांचे जपानी समकक्ष फुमियो किशिदा यांच्या निमंत्रणावरून क्वाड नेत्यांच्या शिखर परिषदेत सहभागी होण्यासाठी दोन दिवसांच्या जपान दौऱ्यावर आहेत.
16. नुकताच चर्चेत आलेलाअविनाश कुलकर्णी कोणत्या संस्थेचा नवा सीईओ?
[A] UIDAI
[B] राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरण
[C] यूजीसी
[D] IDRCL
Show Answer
Correct Answer: D [ IDRCL]
Notes:
अविनाश कुलकर्णी यांची इंडिया डेट रिझोल्यूशन कंपनी (IDRCL) चे CEO म्हणून निवड झाली आहे. सरकार-समर्थित नॅशनल अॅसेट रिकन्स्ट्रक्शन कंपनी (NARCL) द्वारे अधिग्रहित केल्या जाणार्‍या ₹83,000 कोटींहून अधिक बुडीत कर्जांचे निराकरण करण्यासाठी त्याची स्थापना करण्यात आली. ते इंडिया रिसर्जन्स अॅसेट रिकन्स्ट्रक्शन कंपनी (IRARC) चे मुख्य कार्यकारी होते आणि त्यांनी SBI मध्ये देखील काम केले होते. आणखी एक SBI दिग्गज नटराजन सुंदर यांची एप्रिल 2022 मध्ये NARCL चे CEO म्हणून निवड झाली.
17. कावेरी जल नियमन समितीने (CWRC) कोणत्या राज्याला कावेरीचे पाणी सोडण्याचे निर्देश दिले?
[A] केरळा
[B] तामिळनाडू
[C] कर्नाटक
[D] आंध्र प्रदेश
Show Answer
Correct Answer: C [ कर्नाटक]
Notes:
कावेरी जल नियमन समितीने (CWRC) कर्नाटकला पुढील १५ दिवस कावेरीचे ५,००० क्युसेक पाणी तामिळनाडूला सोडण्याची शिफारस केली आहे. तामिळनाडूने 24,000 क्युसेक पाणी देण्याची मागणी केली होती, तर कर्नाटकने 3,000 क्युसेक पुरवठा करण्यास सक्षम असल्याचे संकेत दिले होते.
18. खेळाडूंसाठी राष्ट्रीय कल्याण निधी कोणत्या नेत्याच्या नावावर आहे?
[A] अटलबिहारी वाजपेयी
[B] पंडित दीनदयाल उपाध्याय
[C] नेताजी सुभाषचंद्र बोस
[D] ध्यानचंद
Show Answer
Correct Answer: B [ पंडित दीनदयाल उपाध्याय]
Notes:
पंडित दीनदयाळ उपाध्याय नॅशनल वेलफेअर फंड फॉर स्पोर्ट्सपर्सन (PDUNWFS) अंतर्गत केंद्रीय युवा व्यवहार आणि क्रीडा मंत्री अनुराग सिंह ठाकूर यांनी खेळाडूंचा सत्कार केला. जे खेळाडू चांगले खेळतात परंतु गरीब आणि गरजू कुटुंबातील आहेत त्यांना मदत करण्यासाठी हा निधी तयार करण्यात आला होता. हे क्रीडा साहित्य आणि प्रशिक्षण खरेदीसाठी मदत करते आणि आजपर्यंत 270 खेळाडूंना सुमारे 8 कोटी 15 लाख रुपयांचे सहाय्य प्रदान करण्यात आले आहे.
19. WHO च्या अंदाजानुसार, किती टक्के स्त्रिया तिच्या आयुष्यात शारीरिक आणि/किंवा लैंगिक हिंसाचार अनुभवतात?
[A] ५०%
[B] ३३.३३ %
[C] १२.५ %
[D] १०%
Show Answer
Correct Answer: B [ ३३.३३ %]
Notes:
WHO चे सर्वात अलीकडील अंदाज, मार्च 2021 मध्ये लाँच केले गेले, असे दर्शविते की जगभरातील 3 पैकी 1 महिला तिच्या आयुष्यात शारीरिक आणि/किंवा लैंगिक हिंसाचार अनुभवते.
यातील बहुतेक जिव्हाळ्याचा भागीदार हिंसाचाराच्या स्वरूपात आहे. 25 नोव्हेंबर, महिलांवरील हिंसाचार निर्मूलनासाठी आंतरराष्ट्रीय दिवस, वार्षिक कार्यकर्त्याच्या नेतृत्वाखालील मोहिमेची सुरूवात, लिंग-आधारित हिंसाचाराच्या विरोधात 16 दिवसांच्या सक्रियतेचे प्रतीक आहे.
ही मोहीम १० डिसेंबरपर्यंत चालते, जो दरवर्षी मानवी हक्क दिन म्हणून साजरा केला जातो.
20. अलायन्स ऑफ स्मॉल आयलंड स्टेट्स (AOSIS) चे मुख्यालय कोठे आहे?
[A] कॅनबेरा
[B] न्यू यॉर्क
[C] जिनिव्हा
[D] सिंगापूर
Show Answer
Correct Answer: B [न्यू यॉर्क]
Notes:
अलायन्स ऑफ स्मॉल आयलँड स्टेट्स ही लहान बेटांची आणि सखल किनारी देशांची आंतरसरकारी संस्था आहे.
AOSIS ने COP28 मसुदा करारामध्ये जीवाश्म इंधन टप्प्याटप्प्याने बंद करण्याबाबत पारदर्शकता आणि स्पष्टता नसल्याबद्दल टीका केली.
लहान बेट राष्ट्रे वाढत्या समुद्र आणि ग्लोबल वॉर्मिंगसाठी सर्वात असुरक्षित आहेत आणि त्यांनी हरितगृह वायू उत्सर्जन वेगाने कमी करण्यासाठी अधिक मजबूत वचनबद्धतेची मागणी केली आहे.
पॅसिफिक बेट राष्ट्र सामोआ येथील ऑस्ट्रेलियन राजकारणी सेड्रिक शूस्टर आंतर-सरकारी संस्था ( AOSIS) अलायन्स ऑफ स्मॉल आयलंड स्टेट्सचे वर्तमान अध्यक्ष आहेत.
