Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
रजिस्ट्रार जनरल ऑफ इंडियाच्या स्पेशल बुलेटिननुसार, भारताच्या माता मृत्यूचे प्रमाण (MMR) 10 अंकांनी घसरले आहे, 2016-18 मधील 113 वरून 2017-19 मध्ये 103 वर आले आहे. गुणोत्तरात 8.8% घट झाली आहे. देशात MMR हळूहळू कमी होत आहे, 2014-2016 मध्ये 130 वरून 2015-17 मध्ये 122, 2016-18 मध्ये 113 आणि 2017-19 मध्ये 103 पर्यंत घसरले आहे.

Notes:
टिपू सुलतानने अनेक महत्त्वपूर्ण चित्रे काढली आणि त्यापैकी बर्‍याच मोठ्या रकमेचा लिलाव केला जात आहे. ‘द बॅटल ऑफ पोलिलुर’ नावाच्या पेंटिंगला £5,00,000 आणि £8,00,000 च्या दरम्यान मिळण्याची अपेक्षा आहे. 1780 च्या पोल्लिलूरच्या लढाईत ईस्ट इंडिया कंपनीच्या ब्रिटीश सैन्याविरुद्ध हैदर अली आणि त्याचा मुलगा टिपू यांच्या नेतृत्वाखालील म्हैसूर सैन्याच्या विजयाचे चित्रण करणारे हे 32 फूट लांब स्मारक चित्र आहे.

Notes:
गणगौर उत्सव प्रामुख्याने राजस्थान राज्यात साजरा केला जातो. राजस्थान पर्यटन विभागाने कोविड-19 साथीच्या आजारामुळे दोन वर्षांच्या अंतरानंतर महोत्सवाचे आयोजन केले होते. हा उत्सव 3 एप्रिल रोजी सुरू झाला आणि 18 दिवस चालतो. परदेशी पर्यटकांना राज्याच्या संस्कृतीची माहिती व्हावी यासाठी राज्याच्या पर्यटन विभागाने विशेष व्यवस्था केली आहे.

Notes:
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी दाहोद जिल्ह्यात 9,000 अश्वशक्ती (HP) इलेक्ट्रिक लोकोमोटिव्ह तयार करण्याच्या प्रकल्पाची पायाभरणी केली. गुजरातच्या दाहोद आणि पंचमहाल या आदिवासी पट्ट्यात त्यांनी ₹ 20,000 कोटींहून अधिक किमतीच्या प्रकल्पांचे उद्घाटन केले. 9,000 अश्वशक्तीचे लोकोमोटिव्ह बनवणाऱ्या मोजक्या देशांपैकी भारत एक आहे. नूतनीकरण केलेल्या कार्यशाळेत भारतीय रेल्वेसाठी ब्रॉडगेज इलेक्ट्रिक लोकोमोटिव्ह आणि निर्यात बाजारासाठी मानक गेज इलेक्ट्रिक लोकोमोटिव्ह तयार केले जातील.

Notes:
सागरी बर्फ हे गोठलेले समुद्री पाणी आहे जे समुद्राच्या पृष्ठभागावर तरंगते.
उन्हाळ्यात ते वितळण्याची प्रक्रिया पार पाडते आणि नंतर हिवाळ्यात पुन्हा गोठते.
हे प्रत्येक गोलार्धाच्या हिवाळ्यात आर्क्टिक आणि अंटार्क्टिक दोन्हीमध्ये तयार होते.
एका नवीन अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की आर्क्टिक 2030 पर्यंत उन्हाळ्यात समुद्र बर्फमुक्त होऊ शकेल.

Notes:
प्रीडेटर ड्रोन भारत अमेरिकेकडून विकत घेणार आहे. ते त्रि-सेवा संयुक्तपणे चालवले जातील.
प्रिडेटर्स, ज्याला MQ-9 रीपर देखील म्हणतात, ते 36 तासांपर्यंत उड्डाण करू शकतात आणि कोणत्याही विशिष्ट बिंदू किंवा स्वारस्याच्या क्षेत्रावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी वापरले जाऊ शकतात.

Notes:
वाइल्डलाइफ ट्रस्ट ऑफ इंडियाने केवळ पश्चिम घाटात आढळणारे नाचणारे बेडूक हे भारतातील सर्वात धोकादायक उभयचर प्रजाती म्हणून ओळखले आहेत. धोक्यात असलेल्या श्रेणीतील 92 टक्के प्रजातींसह ही जगातील पाचवी सर्वात धोक्याची प्रजाती आहे. नुकत्याच प्रसिद्ध झालेल्या ग्लोबल एम्फिबियन असेसमेंटच्या दुसऱ्या आवृत्तीच्या आधारे संस्थेने हे विश्लेषण केले आहे.

Notes:
भारताचे सरकारी ई-मार्केट (GeM) पोर्टल सार्वजनिक खरेदीसाठी जगातील तिसरे सर्वात मोठे ई-कॉमर्स व्यासपीठ आहे.
GeM चे CEO PK सिंग यांनी 4 लाख कोटी रुपयांपेक्षा जास्त सकल व्यापारी मूल्य (GMV) नोंदवले, जे मागील आर्थिक वर्षाच्या तुलनेत दुप्पट आहे.
2016 मध्ये लाँच केलेले GeM सरकारी संस्था आणि विक्रेते यांच्यातील व्यवहार सुलभ करते.
डिजिटल समावेशास चालना देते.

Notes:
इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन लि. (IOCL) ने भारतात लिथियम-आयन सेल उत्पादनासाठी संयुक्त उपक्रम स्थापन करण्यासाठी Panasonic Energy सोबत भागीदारी केली आहे, ज्यामुळे इलेक्ट्रिक वाहनांच्या (EVs) वाढत्या मागणीला आणि ऊर्जा साठवणुकीला प्रतिसाद दिला जातो.
2070 पर्यंत निव्वळ-शून्य हरितगृह वायू उत्सर्जन साध्य करण्याच्या भारताच्या उद्दिष्टाला पाठिंबा देण्याचे या सहकार्याचे उद्दिष्ट आहे. शाश्वत गतिशीलतेवर लक्ष केंद्रित करून IOC चे वितरण नेटवर्क आणि Panasonic च्या बॅटरी कौशल्याचा लाभ घेण्याचा उपक्रम भारतासाठी योगदान देत आहे.
नवीकरणीय ऊर्जा संक्रमण आणि कार्बन उत्सर्जन कमी करणे.

Notes:
अमेरिकेच्या उपराष्ट्रपती कमला हॅरिस या अतार्किक टिप्पणी करत असलेला अलीकडील व्हायरल व्हिडिओ उथळ बनावटीच्या धोक्याला अधोरेखित करतो.
AI सह तयार केलेल्या डीपफेकच्या विपरीत, उथळ बनावट मूलभूत संपादन साधनांचा वापर करून तयार केले जातात.
ज्यामुळे समाजासाठी एक महत्त्वपूर्ण धोका निर्माण होतो.
दुसरीकडे डीपफेक्स फसवणूक करण्यासाठी एआय-व्युत्पन्न सामग्री वापरतात.
वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरमचा ग्लोबल रिस्क रिपोर्ट 2024 पुढील दोन वर्षांसाठी AI-शक्तीवर चालणारी चुकीची माहिती एक प्रमुख चिंतेचा विषय म्हणून ओळखतो. डिजिटल फसवणुकीविरूद्ध सतर्कतेच्या गरजेवर भर देतो.