Current Affairs in Marathi [मराठी चालू घडामोडी 2026-27]

Notes:
कर्नाटक सरकारने नवीन स्टार्टअप धोरण (2022-27) आणले आहे, ज्याचे उद्दिष्ट पुढील पाच वर्षांत राज्यात सुमारे 10000 स्टार्टअप जोडण्याचे आहे. नवीन धोरण इलेक्ट्रॉनिक्स आणि IT/BT विभागाने तयार केले आहे. धोरणाचा एक भाग म्हणून, राज्य सरकार AI&ML, इलेक्ट्रिक वाहन, मेड-टेक, रोबोटिक्स आणि ड्रोनसह इतरांमध्ये काम करणाऱ्या डीप-टेक स्टार्टअप्सना समर्थन देण्यासाठी INR 100 कोटी उद्यम भांडवल निधी सुरू करेल.

Notes:
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने सशस्त्र दलातील निवृत्त व्यक्ती आणि त्यांच्या कुटुंबीयांसाठी प्रलंबित वन रँक वन पेन्शन (OROP) सुधारणांना मंजुरी दिली. जुलै 2019 पासून योजनेला विलंब झाला आहे. 1 जुलै 2019 ते 30 जून 2022 पर्यंतची थकबाकी दिली जाईल जी अंदाजे ₹ 23,638 कोटी आहे. संरक्षण मंत्रालयाच्या म्हणण्यानुसार, 4.52 लाखांहून अधिक नवीन लाभार्थी, सशस्त्र दल निवृत्तीवेतनधारक आणि कौटुंबिक निवृत्तीवेतनधारकांसह 25.13 लाखांहून अधिक लोकांना लाभ होईल.

Notes:
केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी आपल्या अर्थसंकल्पीय भाषणात सांगितले की, गेल्या नऊ वर्षांत भारतातील दरडोई उत्पन्न दुपटीने वाढून ₹1.97 लाख झाले आहे. ईपीएफओ सदस्यसंख्या दुपटीने वाढून 27 कोटी झाली आहे. सरकारने PM-KISAN योजनेअंतर्गत ₹2.2 लाख कोटी रुपयांचे रोख हस्तांतरण केल्याचेही तिने जाहीर केले.

Notes:
स्ट्रॅटोस्फेरिक ऑब्झर्व्हेटरी फॉर इन्फ्रारेड अॅस्ट्रोनॉमी (सोफिया) ही एक बोईंग 747 एसपी विमानावर बसवलेली दुर्बीण होती ज्याने विश्वाचे निरीक्षण करण्यासाठी इन्फ्रारेड प्रकाशाचा वापर केला होता. हा NASA आणि जर्मन एरोस्पेस सेंटर यांच्यातील संयुक्त प्रयत्न आहे आणि 2022 मध्ये त्याची उच्च किंमत आणि अपर्याप्त वैज्ञानिक उत्पादनामुळे रद्द करण्यात आला. सोफिया वेधशाळेवर ग्रेट इन्स्ट्रुमेंटद्वारे गोळा केलेल्या डेटाचा वापर करून पृथ्वीच्या मेसोस्फियर आणि लोअर-थर्मोस्फियरमध्ये प्रथमच ऑक्सिजन-18 शोधण्यात आले. प्रयोगशाळेच्या बाहेर जड ऑक्सिजन सापडण्याची ही पहिलीच वेळ आहे.

Notes:
FOSCOS (Food Safety and Compliance System) हे भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरण (FSSAI) चे वेब-आधारित अनुप्रयोग आहे.
अन्न सुरक्षा नियामकाने या वेब ऍप्लिकेशनचे हिंदी आणि सर्व प्रादेशिक भाषांमध्ये भाषांतर करण्यासाठी पावले उचलली आहेत.

Notes:
डेकाकॉर्न ही एक कंपनी आहे ज्याचे मूल्यांकन USD 10 अब्जचा टप्पा ओलांडते. फूड-डिलिव्हरी जायंट स्विगीने Invesco-नेतृत्वाखालील नवीन निधीतून USD 700 दशलक्ष उभारले आहे, ज्यामुळे त्याचे मूल्य 10.7 बिलियन डॉलर्सपर्यंत दुप्पट झाले आहे. आणखी एक फूड डिलिव्हरी लीडर झोमॅटोचे अलीकडील IPO पूर्वी $5.4 अब्ज मूल्य होते. बजेट हॉस्पिटॅलिटी कंपनी Oyo चे मूल्य 2021 मध्ये USD 9 अब्ज इतके आहे. Flipkart, Byju आणि Paytm कडे शीर्ष 3 पोझिशन्स आहेत.

Notes:
अटल इनोव्हेशन मिशन (AIM), NITI आयोग यांनी UNDP, भारत यांच्या सहकार्याने कम्युनिटी इनोव्हेटर फेलोशिप (CIF) सुरू केली. “आंतरराष्ट्रीय महिला दिनानिमित्त” लाँच करण्यात आले & विज्ञानातील मुली”. हा एक वर्षाचा फेलोशिप कार्यक्रम आहे, जो SDG आधारित उपायांवर लक्ष केंद्रित करून नवोन्मेषकांना मार्गदर्शन करण्यासाठी प्री-इन्क्युबेशन मॉडेल म्हणून विकसित करण्यात आला आहे.

Notes:
भारत सरकार, कर्नाटक आणि ओडिशा राज्य सरकारे आणि जागतिक बँकेने USD 115 दशलक्ष कार्यक्रमावर स्वाक्षरी केली आहे. प्रकल्पाचे नाव REWARD (अभिनव विकास कार्यक्रमाद्वारे कृषी लवचिकतेसाठी पुनरुज्जीवन जलशेड) आहे. हे राष्ट्रीय आणि राज्य संस्थांना सुधारित पाणलोट व्यवस्थापन पद्धती अवलंबण्यास मदत करेल.

Notes:
लोहयुगातील एक मोठा पांढरा दगड, ज्याला ‘मेन्हीर’ नावाने ओळखले जाते, ते तेलंगणातील महबूबाबाद जिल्ह्यातील एल्लारीगुडेम येथे रस्त्याच्या कडेला दिसले. ‘प्रिझर्व्ह हेरिटेज फॉर पोस्टरिटी’ कार्यक्रमांतर्गत पुरातत्व आणि वारसा अवशेषांच्या सर्वेक्षणादरम्यान हे लक्षात आले. पुरातत्वशास्त्रज्ञांच्या म्हणण्यानुसार, मेन्हीर लोहयुगातील (३,५०० वर्षे जुना) मृत व्यक्तीच्या स्मरणार्थ उभारलेला आहे.

Notes:
आंध्र प्रदेश सरकारने अलीकडेच मछलीपट्टणम बंदर प्रकल्पाचा शुभारंभ केला. त्याचा खर्च ₹5,156 कोटी आहे. 35 दशलक्ष टन प्रारंभिक मालवाहू क्षमता असलेल्या बंदराचे बांधकाम दोन वर्षांत पूर्ण होणार आहे.