Marathi Current Affairs [मराठी चालू घडामोडी 2025-26]
मराठी चालू घडामोडी 2025-26. MPSC परीक्षांसह सर्व सरळसेवा परीक्षांसाठी दैनिक 20 प्रश्नमंजुषा मराठीत. GKToday कडून MCQs चे मूळ आणि अधिकृत संग्रह
11. बंदरे, जलमार्ग आणि राष्ट्रीय तंत्रज्ञान केंद्र कोस्ट’चे उद्घाटन कोणत्या शहरात झाले?
[A] पणजीम
[B] चेन्नई
[C] विशाखापट्टणम
[D] गांधी नगर
Show Answer
Correct Answer: B [ चेन्नई]
Notes:
बंदरे, जहाजबांधणी आणि जलमार्ग मंत्रालयाचे केंद्रीय मंत्री सर्बानंद सोनोवाल, मद्रास येथील इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजीच्या डिस्कव्हरी कॅम्पसमध्ये नॅशनल टेक्नॉलॉजी सेंटर फॉर पोर्ट्स वॉटरवेज अँड कोस्ट्स (NTCPWC) चे उद्घाटन करण्यात आले.
नवीन संशोधन सुविधा विद्यार्थी, उद्योग आणि शिक्षणतज्ज्ञ यांच्यासाठी ज्ञान केंद्र म्हणून काम करेल.
12. नामशेष घोषित करण्यात आलेला टकीला मासा कोणत्या देशात पुन्हा आणण्यात आला आहे?
[A] अर्जेंटिना
[B] मेक्सिको
[C] चिली
[D] रशिया
Show Answer
Correct Answer: B [ मेक्सिको]
Notes:
टकीला मासा (Zoogoneticus tequila) ज्याला जंगलात नामशेष घोषित केले गेले होते ते त्याच्या मूळ मेक्सिकोमध्ये पुन्हा आणले गेले आहे. फक्त 70 मिमी पर्यंत वाढणाऱ्या या लहान माशाची इंग्लंडमधील चेस्टर प्राणीसंग्रहालयातील मत्स्यालयात पैदास करण्यात आली. आक्रमक, विदेशी माशांच्या प्रजाती आणि जलप्रदूषणामुळे 2003 मध्ये मासे जंगलातून नाहीसे झाले.
13. कोविड-19 विरुद्ध भारतातील पहिली स्वदेशी विकसित रिसेप्टर बाइंडिंग डोमेन (RBD) प्रोटीन सब-युनिट लस कोणती आहे?
[A] कोवॅक्सिन
[B] कॉर्बेव्हॅक्स
[C] कॅडिलाची डीएनए कोविड-19 लस
[D] वरीलपैकी काहीही नाही
Show Answer
Correct Answer: B [ कॉर्बेव्हॅक्स]
Notes:
बायोलॉजिकल ई लिमिटेडची कॉर्बेवॅक्स लस ही कोविड-19 विरूद्ध भारतातील पहिली स्वदेशी विकसित रिसेप्टर बाइंडिंग डोमेन (RBD) प्रोटीन सब-युनिट लस आहे. याला 12 ते 18 वर्षे वयोगटासाठी ड्रग्ज कंट्रोलर जनरल ऑफ इंडिया (DCGI) कडून आपत्कालीन वापर अधिकृतता (EUA) प्राप्त झाली आहे. Covaxin आणि Zydus Cadila च्या DNA Covid-19 लसीनंतर 12-18 वयोगटासाठी EUA प्राप्त करणारी ही तिसरी लस आहे.
14. कोणत्या केंद्रीय मंत्रालयाने ‘स्वदेश दर्शन पुरस्कार’ स्थापन केले आहे?
[A] परराष्ट्र मंत्रालय
[B] पर्यटन मंत्रालय
[C] सांस्कृतिक मंत्रालय
[D] गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: B [ पर्यटन मंत्रालय]
Notes:
राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशांच्या प्रयत्नांना मान्यता देण्यासाठी पर्यटन मंत्रालयाने स्वदेश दर्शन पुरस्कारांची स्थापना केली आहे. ‘स्वदेश दर्शन’ योजनेअंतर्गत 500 हून अधिक पर्यटन स्थळांवर पर्यटनाशी संबंधित पायाभूत सुविधा विकसित करण्यात आल्या आहेत. मंत्रालयाने भारतातील 31 राज्ये/ केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये रु. 5500 कोटींहून अधिक किमतीचे 76 प्रकल्प मंजूर केले आहेत.
15. “ईशान्येची नारी शक्ती” मोहीम कोणत्या मंत्रालयाने आयोजित केली आहे?
[A] पूर्वोत्तर क्षेत्र विकास मंत्रालय
[B] महिला आणि बाल विकास मंत्रालय
[C] गृह मंत्रालय
[D] शिक्षण मंत्रालय
Show Answer
Correct Answer: A [ पूर्वोत्तर क्षेत्र विकास मंत्रालय]
Notes:
केंद्रीय पूर्वोत्तर क्षेत्र विकास मंत्रालय (MDoNER) आझादी का अमृत महोत्सवाचा एक भाग म्हणून ‘ईशान्येची नारी शक्ती’ नावाची विशेष मोहीम राबवत आहे.
16. युनायटेड स्टेट्सने अधिकृतपणे कोणत्या आखाती देशाला प्रमुख गैर-नाटो सहयोगी म्हणून नियुक्त केले आहे?
[A] UAE
[B] कतार
[C] ओमान
[D] सौदी अरेबिया
Show Answer
Correct Answer: B [ कतार]
Notes:
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष जो बिडेन यांनी अध्यक्षीय घोषणापत्र जारी करून कतारला प्रमुख गैर-नाटो सहयोगी म्हणून औपचारिकपणे घोषित केले. या हालचालीमुळे यूएसए आणि कतार यांच्यातील भागीदारी सुधारते आणि आखाती देशाला अमेरिकेसोबतच्या संबंधात विशेष आर्थिक आणि लष्करी विशेषाधिकारही मिळतात. कुवेत आणि बहरीननंतर कतार हा अमेरिकेचा प्रमुख गैर-नाटो सहयोगी बनलेला आखाती प्रदेशातील तिसरा देश आहे.
17. कोणत्या भारतीय राज्य/केंद्रशासित प्रदेशाने सरकारी शाळांमध्ये ‘हॉबी हब’ स्थापन करण्याचा प्रकल्प सुरू केला आहे?
[A] तामिळनाडू
[B] केरळा
[C] नवी दिल्ली
[D] पंजाब
Show Answer
Correct Answer: C [ नवी दिल्ली]
Notes:
दिल्ली सरकारचा सरकारी शाळांमध्ये ‘हॉबी हब’ स्थापन करण्याचा प्रकल्प आहे. यात शालेय नृत्य, संगीत, कला आणि हस्तकला उपक्रमांचा समावेश आहे. 2022-2023 शैक्षणिक सत्रासाठी, हा प्रकल्प एकल शिफ्ट सरकारी शाळांमध्ये राबविण्यात येईल. शालेय पायाभूत सुविधांचा इष्टतम वापर करणे आणि शाळेच्या वेळेनंतर त्याचा वापर करून अतिरिक्त क्रियाकलापांना प्रोत्साहन देणे हा प्रकल्पाचा उद्देश आहे.
18. कोणत्या देशांनी पूर्व मायक्रोनेशिया बेट राष्ट्रांना जोडण्यासाठी USD 95 दशलक्ष अंडरसी केबल कनेक्शन प्रकल्पावर स्वाक्षरी केली?
[A] जपान, अमेरिका आणि ऑस्ट्रेलिया
[B] भारत चीन आणि जपान
[C] न्यूझीलंड, ऑस्ट्रेलिया आणि भारत
[D] व्हिएतनाम, ऑस्ट्रेलिया आणि मेक्सिको
Show Answer
Correct Answer: A [ जपान, अमेरिका आणि ऑस्ट्रेलिया]
Notes:
जपान, यूएस आणि ऑस्ट्रेलिया या 3 देशांनी अलीकडेच USD 95 दशलक्ष समुद्राखालील केबल प्रकल्पावर स्वाक्षरी केली आहे जी इंडो-पॅसिफिक प्रदेशात नेटवर्क सुधारण्यासाठी पूर्व मायक्रोनेशिया बेट राष्ट्रांना जोडेल.
या प्रकल्पामध्ये सुमारे 2,250 किलोमीटर पसरलेली एक नवीन समुद्राखालील केबल टाकणे समाविष्ट आहे जे मायक्रोनेशियाच्या फेडरेशन स्टेटमधील कोसरे, किरिबाटीमधील तारावा आणि नाउरूला पोहन्पेई, मायक्रोनेशिया येथील विद्यमान केबल लँडिंग पॉइंटशी जोडेल.
19. कोणत्या विभागाने ‘पिण्यायोग्य पाण्याच्या बाटल्या’ आणि ‘फ्लेम प्रोड्युसिंग लाइटर’ साठी गुणवत्ता नियंत्रण आदेश जारी केले?
[A] उद्योग आणि अंतर्गत व्यापार प्रोत्साहन विभाग (DPIIT)
[B] वाणिज्य विभाग
[C] आर्थिक व्यवहार विभाग
[D] महसूल विभाग
Show Answer
Correct Answer: A [ उद्योग आणि अंतर्गत व्यापार प्रोत्साहन विभाग (DPIIT)]
Notes:
डिपार्टमेंट फॉर प्रमोशन ऑफ इंडस्ट्री अँड इंटरनल ट्रेड (DPIIT) ने ‘पिण्यायोग्य पाण्याच्या बाटल्या’ आणि ‘फ्लेम-प्रोड्युसिंग लाइटर’ या दोन वस्तूंसाठी गुणवत्ता नियंत्रण आदेशांबाबत अधिकृत अधिसूचना जारी केल्या आहेत.
या गुणवत्ता नियंत्रण आदेशांचा (QCOs) उद्देश भारतातील दर्जेदार पायाभूत सुविधांना चालना देणे आणि ग्राहकांचे कल्याण आणि सुरक्षितता सुधारणे हा आहे.
20. ताज्या WTA रँकिंगमध्ये जागतिक क्रमवारीत 70व्या आठवड्यात सलग 70 व्या क्रमांकाची सुरुवात करणारी Iga Swiatek ही कोणत्या देशाची आहे?
[A] संयुक्त राज्य
[B] पोलंड
[C] रशिया
[D] युक्रेन
Show Answer
Correct Answer: B [ पोलंड]
Notes:
पोलिश टेनिसपटू इगा स्विटेकने ताज्या WTA क्रमवारीत जागतिक क्रमांक 1 म्हणून सलग 70 व्या आठवड्यात सुरुवात केली.
चार वेळा प्रमुख विजेत्या स्वीयटेकने वॉर्सा येथे तिची पहिली WTA 250 विजेतेपद जिंकून स्वत: आणि जागतिक क्रमवारीत 2 क्रमांकाची आरीना सबालेन्का यांच्यातील अंतर वाढवले.