Q. ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಭೂಶಾಖದ ಉತ್ಪಾದನಾ ಬಾವಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲಿ ಕೊರೆಯಲಾಯಿತು?
Answer: ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ
Notes: ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಹಿಮಾಲಯ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರ (CESHS) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಉತ್ತರ ಪೂರ್ವ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಭೂತಾಪೀಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕಣ್ಜೋಳವನ್ನು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕಮೇಂಗ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದಿರಾಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ತೋಡಿದೆ. ಇದು ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಹಾಗೂ ನವೀಕರಣೀಯ ಇಂಧನ ಬಳಕೆಯತ್ತ ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ. ಭೂತಾಪೀಯ ಇಂಧನ ಎಂದರೆ ಭೂಮಿಯ ಒಳಗಿನಿಂದ ಲಭಿಸುವ ಉಷ್ಣತೆ, ಇದನ್ನು ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಅಥವಾ ನೇರವಾಗಿ ಬಿಸಿನೀರಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಬಿಸಿನೀರಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಗಂಭೀರ ಜಿಯೋಕೆಮಿಕಲ್ ಹಾಗೂ ರಚನಾತ್ಮಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ನಂತರ CESHS ಈ ಸಾಧನೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ. CESHSನ ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ರುಪಂಕರ ರಾಜ್‌ಖೋವಾ ತೋಡಿದ ಕಣ್ಜೋಳ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯು ಇಂಧನದ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು ದೂರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.